۵ مرداد ۱۴۰۵ - ۲۲:۴۶
کد مطلب: ۲۴٬۱۵۸

«اتاق فکر» را می‌توان «مغز متفکر» یا «راداری» تعریف کرد که می‌تواند در مقطع و بزنگاه‌ها پای کار بیاید و به اشخاص یا نهادها کمک کند. از آنجا که دولت با وظایف و ماموریت‌های سنگین روبه‌روست همواره از کارشناسان، احزاب و مسئولان پیشین دعوت می‌کند چه به صورت حضوری و چه در قالب پیشنهاد، دیدگاه‌ها و برنامه‌های خود را با دولتی‌ها در میان بگذارند. این رویکرد، مخصوص دولت فعلی نمی‌شود و در ادوار گذشته رئیس‌جمهور یا اعضای کابینه خواهان ارائه و طرح، اندیشه‌ها و نظرات صاحبان فکر و خواص جامعه می‌شدند.

آگاه: مجمع وزرای ادوار از جمله تشکل‌هایی شناخته می‌شود که با حضور وزرای پیشین در دولت‌های دفاع مقدس، سازندگی، اصلاحات، نهم و دهم (مهروز)، تدبیر و امید و سیزدهم تشکیل شده و هرازگاهی تشکیل جلسه می‌دهند و با همفکری، مشورت‌هایی به مسئولان اجرایی می‌دهند. روز گذشته معاون اول رئیس‌جمهور، سفرای ادوار را به حضور پذیرفت و خواهان نقش‌آفرینی آنها در قالب اتاق فکر شد و گفت: در بسیاری از کشورهای جهان استفاده از نیروهای متخصص و باتجربه حتی پس از بازنشستگی امری طبیعی است. ایران اکنون وارد شرایط پساجنگ شده و باید از همه ظرفیت‌های داخلی برای عبور از این شرایط استفاده کند. دشمن در جنگ با ایران به هیچ‌یک از اهداف اعلامی خود دست نیافت و امروز جهان از ایران پس از جنگ انتظار نقش‌آفرینی بیشتری دارد. ما نیز به گفت‌وگو باور داریم و از طریق مذاکره از منافع ملی دفاع می‌کنیم.
معاون اول رئیس‌جمهور با بیان اینکه جبهه‌های جنگ، دیپلماسی، خدمت، خیابان و فناوری در این دوره خوش درخشیدند، گفت: امروز حوزه دیپلماسی بیش از گذشته اهمیت یافته و سفرای ادوار ظرفیت فکری ارزشمندی برای وزارت امور خارجه به شمار می‌روند. تشکل سفرای ادوار را به‌عنوان اتاق فکر دیپلماسی می‌دانیم؛ تشکلی که باید به‌صورت منظم تشکیل جلسه دهد و با بخش‌های مختلف کشور در ارتباط باشد.
عارف با اشاره به شرایط دولت چهاردهم از ابتدای آغاز به کار و تحمیل دو جنگ و یک «شبه‌کودتا» از سوی دشمنان، اظهار کرد: سفرا و دیپلمات‌های کشور در این دو سال عملکرد درخشانی داشتند. سیدعباس عراقچی از دیپلمات‌های برجسته، شجاع، صبور و کم‌حرف کشور است و حاصل تلاش دستگاه دیپلماسی، سند یادداشت تفاهمی بود که حتی منتقدان داخل دولت نیز آن را سندی ارزشمند می‌دانند. وی با بیان اینکه نیروی انسانی مهم‌ترین مزیت نسبی کشور است، افزود: آثار این ظرفیت را در دو جنگ اخیر مشاهده کردیم. افسران میدان، دانشمندانی جوان، متخصص و باانگیزه بودند و پیشرفت‌های کشور در فاصله میان دو جنگ، چشمگیر و قابل توجه بود.
معاون اول رئیس‌جمهور گفت: متاسفانه در سال‌های اخیر با وضع قوانینی از جمله منع به‌کارگیری بازنشستگان، کشور را از ظرفیت نیروهای باتجربه محروم کرده‌ایم. یکی از این ظرفیت‌ها، سفرای ادوار هستند که باید از تجربه آنان بهره گرفت و از آنها به‌عنوان اتاق فکر دولت استفاده کرد. در سال‌های گذشته تشکلی با عنوان «وزرای ادوار» شکل گرفت، اما دولت‌ها از ظرفیت آن به‌خوبی استفاده نکردند. مجمع سفرای ادوار نیز می‌تواند تشکیل شود و دولت‌ها باید از این ظرفیت ارزشمند بهره ببرند. در ادامه این نشست، مرتضی سرمدی با بیان اینکه دیپلماسی هنوز معنای واقعی خود را در ایران نیافته است، گفت: برخی دیپلماسی را به معنای ذلت و پذیرش خواسته‌های طرف مقابل تعبیر می‌کنند، زیرا دستاوردها و منافع ملموس آن برای افکار عمومی به‌خوبی تبیین نشده است.
اما چرا اتاق‌های فکر آن طور که باید و شاید در ایران تقویت نشد؟ برای آنکه «اتاق فکرها» واقعا کمک‌کننده باشند، باید سه عامل اصلی در نظر گرفته‌شود:
استقلال: اگر اتاق فکر فقط به تایید تصمیمات دولت بپردازد، خاصیت خود را از دست می‌دهد. دولت باید گوش شنوا برای نقد داشته باشد. دور از انصاف است، بگوییم دولت چهاردهم گوش شنوایی برای شنیدن نظرات منتقدان ندارد. البته نقد منصف با نقد مغرضانه باید تفکیک شود. دولت پزشکیان حقیقتا به نقاد دلسوز و منصف نیاز دارد.
اتصال به بدنه اجرایی: بسیاری از گزارش‌های اتاق‌های فکر در قفسه خاک می‌خورد. از این رو باید سازوکاری در نظر گرفت که خروجی این اتاق‌ها مستقیم وارد میز تصمیم‌گیری قوه مجریه شود.
پرهیز از نگاه جناحی: اگر اتاق فکر به پاتوق یک حزب خاص تبدیل شود، مدیران جناح مقابل از خروجی‌های آن استفاده نخواهند کرد. به هرحال، دولت برای عبور از بن‌بست‌های اجرایی به خرد جمعی نیاز دارد. وزرای ادوار و سفرای پیشین نه بازنشستگان خانه‌نشین، بلکه ذخایر استراتژیک کشور هستند. تجربه آنها در کنار مدیران کف میدان می‌تواند نتایج خوبی به همراه داشته باشد، به‌خصوص که ما از نظام حزبی قوی برخوردار نیستم و خلأ آن را اتاق‌های فکر می‌تواند پر کند، اما باید دید دولت در عمل به چه اندازه به نتایج اتاق فکرها ضریب می‌دهد.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.