آگاه: ایران با عبور از خط قرمزهای دیپلماتیک، اکنون در قلمرو عملیات است. حرکت ناوگان نفتکشها از قلب خارک، نه یک حرکت تجاری، بلکه یک بیانیه نظامی در پوشش اقتصادی است. پیام تهران به واشنگتن روشن و بیپرده است: هرگونه تلاش برای choke کردن (خفه کردن) شریانهای انرژی ایران، با فروپاشی زنجیره تامین انرژی در منطقه غرب آسیا و پاسخ متقابل در عمق، همراه است. حالا معادله بازدارندگی تغییر کرده؛ اکنون نوبت بازی کردن ماست.
ساعتها به سمت صفر حرکت میکنند. زیر سایه تهدیدات همیشگی، ناوگان نفتکشهای ایرانی از جزیره خارک به سوی شرق حرکت کردهاند؛ عزیمتی که بوی جنگ میدهد. ایران با این حرکت، لبه تیغ را بر گلوی امنیت انرژی حاشیه خلیج فارس گذاشته است. این دیگر یک بازی ساده برای صادرات نفت نیست؛ این یک شطرنج مرگبار است که در آن، هر حرکت اشتباه آمریکا، میتواند منجر به انفجار زیرساختهای حیاتی منطقه شود.
تحول بنیادین در استراتژی مدیریت بحران
گام عملی ایران در مسیر شکستن محاصره دریایی، نشاندهنده تحولی بنیادین در استراتژی مدیریت بحران است. اعزام ناوگان نفتکشها از قطب صادراتی خارک به مقصد چین، فراتر از یک تبادل کالا، واکنشی راهبردی به فشارها و تلاشهای تداومیافته برای محدودسازی ظرفیتهای اقتصادی و ژئوپلیتیک ایران است. اعلام آمادگی تهران برای پاسخ متقابل به هرگونه تعرض، گویای این واقعیت است که معادله امنیتی در منطقه وارد فاز جدیدی شده و هزینههای هرگونه مداخله، اکنون فراتر از محاسبات پیشین خواهد بود.
برآوردها در آمریکا و اسرائیل نشان میدهد که یک جنگ جدید هیچگونه دستاورد راهبردی برای آنها به همراه نخواهد داشت؛ دستاوردهایی مثل توقف برنامههای موشکی و هستهای یا تغییر نظام در ایران. بنابراین در حال حاضر، واشنگتن و تلآویو روی یک راهکار به اجماع رسیدهاند: تشدید فشار اقتصادی و محاصره همهجانبه علیه ایران.
حالا ایران پس از مدتی مدارا، درصدد شکستن عملیاتی این محاصره است. تهران درک کرده که قوای متخاصم در حال حاضر، توانایی و اجماع لازم برای عملیات تجاوزکارانه ندارند؛ بنابراین با اتکا به موازنه تهدید، در مسیر شکستن قفل محاصره دریایی است.
تبدیل «تحمل» به «گسست»
واشنگتن و تلآویو در تلهای استراتژیک گرفتار شدهاند؛ جایی که هزینه جنگ، بسیار فراتر از سودهای توهمی تغییر نظام یا توقف برنامه هستهای ایران است. این بنبست استراتژیک، آنها را به سمت راهکار فرسایشی محاصره اقتصادی سوق داده است. اما ایران با نگاهی واقعگرایانه، این فشار را نه به عنوان یک بنبست، بلکه به عنوان فرصتی برای بازتعریف معادلات دیده است. تهران با درک دقیق عدم اجماع در اردوگاه دشمن، اکنون از فضای امن حاصل از ضعف عملیاتی آنها برای شکستن قفلهای محاصره استفاده میکند. ایران در حال تبدیل «تحمل» به «گسست» در زنجیره محاصره است.
برآوردها حاکی از آن است که تقابل نظامی مستقیم، برای متخاصمان، پاداشی جز فرسایش نخواهد داشت؛ از اینرو، آنها به استراتژی خفگی اقتصادی روی آوردهاند. با این حال، ایران با تکیه بر ژرفنگری در موازنه قدرت، دریافت که دشمن در میانه شکاف میان «میل به فشار» و «توان عملیات»، دچار تزلزل است. اکنون ایران با اتکا به همین موازنه، گام عملی را برای گسستن حصار دریایی برداشته است؛ گامی که نشان میدهد مدارای راهبردی، تنها برای آمادگی جهت ضربه نهایی بوده است.
گام عملی ایران برای شکستن محاصره، در فضای سیاسی و رسانهای غرب و مشخصا آمریکا با واکنشها و گمانهزنیهایی همراه بوده است. تریتا پارسی، از مشاوران حزب دموکرات آمریکا در این باره نوشت: اکنون ظاهرا تهران در حال برداشتن گامی بزرگ برای تغییر وضعیت موجود به نفع خود است. ایران قصد دارد نفتکشها را، نه صرفا کشتیهایی که در عملیات انتقال کشتی به کشتی شرکت دارند، در سرپیچی از محاصره ترامپ از تنگه هرمز عبور دهد. تهران همزمان تهدید میکند که اگر آمریکا مانع عبور این کشتیها شود، ایران به تاسیسات نفتی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس حمله خواهد کرد.
رسانه المانیتور نیز روز پنجشنبه نوشت: بیش از ۱۴ نفتکش ایرانی مستقر در نزدیکی جزیره خارک، احتمالا آماده ماموریت شکستن محاصره دریایی آمریکا هستند که به زودی آغاز خواهد شد. ایران هشدار داد که اگر حتی یک گلوله به بدنه یک نفتکش ایرانی اصابت کند، به پایانههای نفتی در سراسر خلیج فارس، از جمله متعلق به امارات، عربستان و قطر حمله خواهد کرد.
راهبرد جاذبه ترس
استراتژی جدید ایران، استراتژی مانور در زیست شیشهای نام دارد. ما به آمریکا این پیام را مخابره کردیم که اگر به نفتکشهای اعزامی ما شلیک شود، منطقه را به آتش میکشیم و این جاذبه ترس ما به احتمال زیاد جواب خواهد داد. این مانور قدرت از آنجایی ناشی میشود که ما حتی پس از تفاهمنامه اسلامآباد نیز اهرمهای قدرت خود را در نبرد وجودی و موجودیتی با آمریکا و رژیم صهیونیستی حفظ کردیم.
ما باید اهرمهای قدرت خود را همچنان با قوت حفظ کنیم؛ تنگه هرمز، اهرم قدرت ماست. باید توانایی و قابلیت خود را در انسداد تنگه هرمز و حتی بابالمندب حفظ کنیم. باید قابلیت و توانایی خود را در هدف قرار دادن امارات و سایر کشورکهای همپیمان با رژیم صهیونیستی در منطقه حفظ کنیم. نباید بیجهت و تحت تاثیر دیپلماسی لبخند، وارد فاز تنشزدایی با اعراب حاشیه خلیج فارس شویم؛ باید توجه کنیم که ترتیبات امنیتی و معادلات راهبردی منطقه غرب آسیا دیگر به پیش از ۹ اسفند ۱۴۰۴ بازنمیگردد. اگر وارد فاز تنشزدایی بیجهت و پیمانهای مضحک منطقهای شویم، آنگاه در صورت تجاوز احتمالی مجدد آمریکا و اسرائیل به کشورمان، بانک اهدافمان محدود میشود و در زدن کشورکهای حاشیهای خلیج فارس، محدودیت و محذوریت و معذوریت خواهیم داشت.
استراتژی جدید ایران در شکستن محاصره، آزمون حساس قدرت در میانه تلاطمهای منطقهای است. ما با مدیریت دقیق جاذبه ترس، ثابت کردیم که هرگونه تعرض به شریانهای اقتصادی ما، به معنای انفجار کلیدی در کل منطقه خواهد بود. نباید اجازه داد دیپلماسی لبخند یا تفاهمات آسیبپذیر، ما را به سوی یک تنشزدایی کاذب و بیمایه سوق دهد. حفظ اهرمهای ضربتی در تنگه هرمز، بابالمندب و قابلیت هدف قرار دادن زیرساختهای کشورکهای حاشیه خلیج فارس، خط قرمز دفاعی ماست. هرگونه پیمان مضحک منطقهای که منجر به محدود شدن بانک اهداف ما شود، در واقع خودکشی راهبردی در برابر تجاوزهای احتمالی دشمن خواهد بود؛ چرا که قدرت، تنها با داشتن گزینههای بیمحذوریت و بیمحدودیت، معنا مییابد.
نظر شما