آگاه: بسیاری از شهروندان تجربههای مشابهی را درباره استفاده از شرکتهای باربری روایت میکنند. تماس با یک شرکت باربری، توضیح درباره تعداد و نوع وسایل، اعلام تعداد طبقات و در نهایت توافق بر سر یک مبلغ. اما وقتی اسباب خانه جمع شده و بخشی از وسایل داخل کامیون قرار گرفته است، شرایط تغییر میکند. در این مرحله، مشتری دیگر عملا امکان چندانی برای انتخاب ندارد چراکه بخشی از وسایل زندگیاش داخل کامیون است و باید برای تحویل گرفتن آن تسویه کند.
روایتهایی که شهروندان از تجربه خود با برخی باربریها بیان میکنند، از اختلاف میان قیمت اولیه و مبلغ نهایی، مطالبه هزینههای پیشبینینشده، معطلی برای افزایش هزینه ساعتی، آسیب دیدن وسایل و حتی نگه داشتن بخشی از اسباب تا زمان پرداخت مبلغ بیشتر حکایت دارد.
مسیر مراجعه به باربری هم معمولا ساده است. گاهی شهروندان در موتورهای جستوجو شمارهای پیدا میکنند و تماس میگیرند، گاهی هنگام عبور یک خودروی باربری را میبینند و شماره آن را برمیدارند و گاهی هم شماره باربری را از دوستان و آشنایان دریافت میکنند. شرح وسایل و تعداد طبقات به اپراتور داده میشود و پس از بررسی، نرخ اولیه اعلام میشود اما برخی شهروندان میگویند آنچه در پایان از آنها مطالبه شده، فاصله زیادی با مبلغ اولیه داشته است.
کامران شفقی، یکی از شهروندان تهرانی که برای جابهجایی اسباب منزل با شرکتهای باربری مواجه شده است، میگوید: وقتی با این شرکتها تماس میگیرید، بیشتر رانندههایشان گواهینامه ندارند. خودشان میگویند که باید بارچین داشته باشید، چون خودشان کاری انجام نمیدهند. سه نفر کارگر حداقل نیاز است. اگر دو نفر بخواهید، در آخر اذیت میکنند. او با اشاره به نحوه محاسبه هزینه برای وسایل مختلف ادامه میدهد: گفتم یخچال و گاز با آسانسور جابهجا میشود و بابت هر طبقه پول نمیدهم، ولی گفتند که مبل سهنفره در آسانسور جا نمیشود، پس باید بابت آن پول پرداخت کنید.
شفقی درباره تفاوت قیمت اولیه و هزینه نهایی نیز میگوید: اول اعلام میکنند ساعتی اینقدر پول باید بدهی، اما به قدری معطل میکنند که این ساعت افزایش پیدا کند. قرار پشت تلفن با قرار حضوری متفاوت میشود. اگر کنسل کنید، میگویند که بابت کنسلی باید پول بپردازید.
اسبابی که خراب میشود ولی جبران نمیشود
حمیده اسلامی نیز یکی دیگر از شهروندانی است که تجربه خود از اسبابکشی را اینگونه روایت میکند: هنگام اسبابکشی یک تشک دو نفره داشتم که آن را به زور داخل ماشین گذاشتند و به همین دلیل دو نصف شد. هیچ وقت هم نپذیرفتند که آن را خراب کردهاند. او درباره هزینه بستهبندی اسباب منزل نیز میگوید: اگر به شرکتهایی که خودشان بستهبندی میکنند بسپاریم، هزینه اسبابکشی بیشتر میشود یا اینکه میگویند باید بابت جابهجایی دو تا ماشین بگیری؛ یعنی هزینه اولیه دو برابر میشود.
۱۳ میلیون تومان به ۳۸ میلیون تومان رسید
واحد صبوری، یکی دیگر از مشتریان، از تجربه خود با شرکتی با نام «... بار» میگوید؛ تجربهای که در آن اختلاف مبلغ اولیه و نهایی به چندین میلیون تومان رسیده است. او روایت میکند: هزینه اولیه که به من اعلام کردند، با وجود شرح اسباب، ۱۳ میلیون تومان بود، اما زمانی که در مرحله آخر بود، چند وسیله را داخل ماشین گرو نگه داشتند تا اینکه گفتند باید ۳۸ میلیون تومان بپردازی.
صبوری میگوید در برابر این مطالبه اعتراض کرده است: گفتم شما اینطور نگفتید و وقتی با شرکت صحبت کردم، حق را به راننده دادند. مجبور شدم با پلیس تماس بگیرم. در آن صورت از ۳۸ میلیون تومان به همان ۱۳ میلیون تومان بسنده کردند. ماجرا اما به اختلاف مالی ختم نشد. او درباره آسیب به یکی از وسایل منزلش نیز میگوید: بخشی از تخت را شکستند و گفتند که از قبل ترک داشته است!
انتخاب ساده یا قراردادی پرریسک؟
روایت این شهروندان نشان میدهد مسئله باربری برای مشتری فقط انتخاب یک خودرو و چند کارگر برای انتقال وسایل نیست بلکه موضوع به اعتماد، حفظ اموال، شفافیت قیمت، مسئولیتپذیری در قبال خسارت و اطمینان از هویت شرکت ارائهدهنده خدمات گره خورده است.
عارف مرادی، رئیس اتحادیه حملونقل کالای شهری تهران، در گفتوگو با «آگاه» درباره این مشکلات میگوید: اتحادیه تاوان اشتباه انتخاب کردن شهروندان را میدهد. شهروندان دنبال قیمت ارزان هستند، بنابراین به سراغ باربریهای غیرمجاز میروند. آنها هم قیمتها را همیشه پایینتر میگویند. او با اشاره به مراجعات مردم برای شکایت از باربریهای غیرمجاز ادامه میدهد: همیشه مردم بابت باربریهای غیرمجاز به ما مراجعه میکنند. ما هم گاهی با کدخدامنشی مشکل آنها را حل میکنیم، ولی ما در واقع نظارتی روی باربریهای غیرمجاز نداریم. اینها فقط یک تلفن و یک آرم شرکت هستند و مجوز رسمی از اتحادیه ندارند.
به گفته مرادی، برخورد با این شرکتها نیز به دلیل تغییر مداوم شمارههای تلفن دشوار است: در نهایت وقتی از آنها شکایت میشود، شماره تلفنشان قطع میشود، ولی به واقع چندین شماره تلفن دارند و خیلی سریع شماره دیگری ارائه میکنند.
رئیس اتحادیه حملونقل کالای شهری تهران درباره تعداد شرکتهای مجاز و غیرمجاز نیز میگوید: در شهر تهران ۳۹۰ شرکت باربری مجاز و ۶ هزار شرکت باربری غیرمجاز داریم که همگی با اسم و مشخصات فیک برای مردم حتی فاکتور مینویسند. مرادی تاکید میکند که شهروندان برای انتخاب باربری باید به سراغ مرجع رسمی بروند: مردم باید از سایت اتحادیه شرکت باربری را انتخاب کنند. در این صورت ما میتوانیم روی نحوه کارکرد آنها نظارت داشته باشیم و مشکلاتشان را ۲۴ ساعته حل کنیم. او همچنین درباره یکی از مشکلات رایج در شناسایی باربریها میگوید: مردم باید بدانند باربریها تنها چیزی که ندارند شعبه است.
رئیس اتحادیه حملونقل کالای شهری تهران درباره هزینه معمول جابهجایی اسباب منزل توضیح میدهد: معمولا برای جابهجایی اسباب منزل که حدود سه ساعت زمان میگیرد، برای خانهای که یخچال ساید، گاوصندوق، کمد بسیار بزرگ، تختخواب تاشو یا وسایل بسیار بزرگ ندارد، با چهار نفر کارگر حدود ۱۴ میلیون تومان هزینه لازم است. وسایل گران، طبقاتی محاسبه میشوند. هر طبقه حدود ۲۵۰ هزار تومان. با این حال، اختلاف میان قیمت اعلامشده و مبلغ نهایی یکی از مواردی است که در روایت شهروندان تکرار میشود.
مرادی درباره راه تشخیص باربری مجاز نیز میگوید: گرفتن فاکتور تنها راه نیست. اتحادیه برای همه شرکتهای زیرمجموعهاش نشان اعتماد ایجاد کرده که روی خودروها وجود دارد. او درباره امکان برخورد با شرکتهای غیرمجاز نیز میگوید: ما میتوانیم در نهایت دستور قضایی بگیریم و شماره تلفن شرکت غیرمجاز را قطع کنیم. ما با تمام سازمانها برای نظارت صحبت کردیم؛ با پلیس اماکن و مخابرات صحبت کردیم و آنها همکاری کردند، ولی سازمان صداوسیما برای اطلاعرسانی همکاری نمیکند. باید مردم بدانند از چه راهی وارد شوند تا به مشکل برنخورند.
هر کسی نباید وارد خانه شود
رئیس اتحادیه حملونقل کالای شهری تهران با اشاره به ماهیت فعالیت این صنف، آن را مبتنی بر اعتماد میداند: صنف ما امانتدار است. هر جایی از منزل مشتری میروند، مردم نباید اجازه دهند هر کسی وارد خانه آنها شود. بنابراین باید حتما به صورت حضوری به دفاتر مراجعه کنند. او درباره شرکتهای حملونقل اینترنتی نیز میگوید: این شرکتها مجوز جابهجایی اسباب منزل را ندارند، اما این کار را انجام میدهند. آنها به فکر کمیسیون خودشان هستند. اگر اتفاقی هم برای وسایل مردم رخ دهد، گردن نمیگیرند. مرادی همچنین درباره بیمه وسایل توضیح میدهد: شرکتهای مجاز بنا به درخواست مردم وسایلشان را بیمه میکنند. مثلا بابت یک میلیارد تومان، کمتر از دو میلیون تومان حق بیمه باید پرداخت کنند که اگر وسایلشان خراب شد یا اتفاقی افتاد، بیمه جریمه را بپردازد.
رئیس اتحادیه حملونقل کالای شهری تهران، بخش مهمی از مشکلات را ناشی از مراجعه شهروندان به شرکتهای غیرمجاز میداند و تاکید دارد که انتخاب باربری از مسیر رسمی اتحادیه میتواند امکان نظارت و پیگیری را فراهم کند. از سوی دیگر، تجربه شهروندان نشان میدهد حتی در مرحله انتخاب و توافق بر سر قیمت نیز ابهامهایی وجود دارد که میتواند در پایان کار به اختلاف جدی میان مشتری و باربری منجر شود. اسبابکشی در نهایت چند ساعت بیشتر طول نمیکشد، اما وسایلی که در آن جابهجا میشوند ممکن است حاصل سالها زندگی یک خانواده باشند. همین موضوع باعث میشود انتخاب شرکتی که قرار است این وسایل را از خانهای به خانه دیگر منتقل کند، بیش از آنکه یک انتخاب صرفا قیمتی باشد، به مسئلهای درباره اعتماد و مسئولیت تبدیل شود؛ اعتمادی که اگر از ابتدا درست شکل نگیرد، ممکن است مشتری زمانی متوجه هزینه واقعی آن شود که دیگر بخش مهمی از اسباب زندگیاش داخل کامیون قرار گرفته است.
نظر شما