گزارش پایگاه خبری آکسیوس از اختلاف‌نظر جدی در دولت دونالد ترامپ درباره نحوه مواجهه با جمهوری اسلامی ایران، نشان می‌دهد واشنگتن همچنان در انتخاب مسیر آینده خود سردرگم است؛ اختلافی که سه گزینه متفاوت، یعنی از سرگیری حملات نظامی، تداوم فشار اقتصادی و حرکت به سمت توافق دیپلماتیک را پیش روی رئیس‌جمهور آمریکا قرار داده است.

آگاه: پایگاه خبری آکسیوس در گزارشی به نقل از منابع آگاه در کاخ سفید، از شکاف میان مقام‌های دولت ترامپ درباره چگونگی پایان دادن به تقابل با ایران خبر داده است؛ شکافی که بیش از هر چیز، بیانگر دشواری تصمیم‌گیری واشنگتن درباره هزینه‌ها و پیامدهای هر یک از گزینه‌های پیش‌ رو است. بر اساس این گزارش، جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه کاخ سفید، از طرفداران توافق با ایران هستند و معتقدند از سرگیری جنگ می‌تواند شرایط را پیچیده‌تر کند. همچنین شماری از کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز با انتقال نگرانی‌های خود به ترامپ، از مسیر دیپلماسی حمایت کرده‌اند. در مقابل، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی و پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، خواهان بازگشت به گزینه نظامی هستند و تصور می‌کنند تشدید حملات می‌تواند تهران را به پذیرش خواسته‌های واشنگتن وادار کند. جریان سوم نیز به دنبال حفظ وضعیت «نه جنگ، نه توافق» و ادامه فشار حداکثری اقتصادی است. اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری، جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا و مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، از این رویکرد حمایت می‌کنند. بنا بر روایت آکسیوس، این گروه معتقد است تداوم فشار اقتصادی می‌تواند ایران را به ارائه امتیازات بیشتر وادار کند یا زمینه بی‌ثباتی داخلی را فراهم آورد. این سه‌گانگی در تصمیم‌گیری، نشان می‌دهد دولت آمریکا هنوز به ارزیابی مشترکی از میزان اثربخشی ابزارهای فشار علیه ایران نرسیده است. در واقع، واشنگتن از یک‌سو به دنبال حفظ اهرم‌های تهدید و فشار است و از سوی دیگر، نسبت به هزینه‌های ورود مجدد به یک تقابل نظامی گسترده نگرانی دارد.
اظهارات اخیر جی‌دی ونس درباره احتمال دستیابی به توافق با ایران نیز در همین چارچوب قابل ارزیابی است. او روز دوشنبه اعلام کرد که نسبت به پیشرفت مذاکرات احساس مثبتی دارد و هنوز مهلتی برای از سرگیری حملات تعیین نشده است. با این حال، ونس همچنان بر ضرورت ارائه تعهدات قابل راستی‌آزمایی از سوی ایران درباره برنامه هسته‌ای تاکید کرده است. این موضع در حالی مطرح می‌شود که تجربه تقابل نظامی با جمهوری اسلامی ایران نشان داده است هرگونه تجاوز مجدد، لزوما به یک عملیات محدود و قابل‌کنترل منتهی نخواهد شد. موقعیت راهبردی ایران، ظرفیت‌های دفاعی و اهمیت تنگه هرمز برای امنیت انرژی جهان، از جمله عواملی هستند که محاسبات نظامی واشنگتن را پیچیده می‌کنند. از همین رو، حمایت برخی کشورهای منطقه از توافق را می‌توان نشانه نگرانی آنها از گسترش دامنه درگیری و تبعات امنیتی و اقتصادی آن دانست؛ کشورهایی که به‌خوبی می‌دانند شعله‌ور شدن دوباره جنگ، محدود به مرزهای ایران و سرزمین‌های اشغالی باقی نخواهد ماند.
در سوی دیگر، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان، از فشرده‌تر شدن تبادل‌های دیپلماتیک خبر داده و با اشاره به نقش فعال قطر و پاکستان در میانجیگری تاکید کرده است که تهران پیشنهادها و شروط خود را ارائه کرده و تصمیم نهایی به عقلانیت سیاسی واشنگتن بستگی دارد. موضع جمهوری اسلامی ایران روشن است؛ تهران از دیپلماسی واقعی و مبتنی بر احترام متقابل استقبال می‌کند، اما مذاکره را پوششی برای فریبکاری یا آماده‌سازی تجاوز نظامی مجدد نمی‌پذیرد. عراقچی همچنین تاکید کرده است که پذیرش شروط ایران درباره تنگه هرمز می‌تواند زمینه از سرگیری مذاکرات را فراهم کند. همزمان، تحرکات دیپلماتیک روسیه و چین نیز ابعاد بین‌المللی این تحولات را برجسته کرده است. گفت‌وگوی تلفنی ولادیمیر پوتین با سرلشکر محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی و سفر علی باقری‌کنی به پکن و دیدار با وزیر امور خارجه چین، از تداوم رایزنی‌ها برای دستیابی به راه‌حل سیاسی حکایت دارد. در این میان، تاکید مقام‌های کشورمان بر آمادگی برای پاسخ فوری، موثر و بدون محدودیت جغرافیایی به هرگونه تجاوز، نشان می‌دهد تهران دیپلماسی را از موضع انفعال دنبال نمی‌کند. همچنین هشدار به کشورهای منطقه درباره پیامدهای همراهی با اقدامات نظامی آمریکا، بخشی از تلاش ایران برای جلوگیری از گسترش دامنه درگیری است. در مجموع، روایت آکسیوس از اختلافات داخلی کاخ سفید نشان می‌دهد دولت ترامپ با وجود تمام تهدیدها، هنوز درباره مسیر خروج از بحران به جمع‌بندی نرسیده است. واشنگتن باید میان توافق واقعی و تداوم سیاست فشار و تهدید انتخاب کند؛ چراکه نمی‌توان همزمان از مذاکره سخن گفت، گزینه نظامی را روی میز نگه داشت و انتظار داشت تهران بدون دریافت تضمین‌های معتبر، به خواسته‌های یک‌جانبه تن بدهد. اکنون مسئله اصلی برای کاخ سفید نه چگونگی افزایش فشار بر ایران، بلکه پذیرش این واقعیت است که ادامه تقابل و تهدید، الزاما به معنای دستیابی به نتیجه مطلوب آمریکا نخواهد بود.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.