آگاه: در یک دهه اخیر بارها شایعات و مطالبی درباره ایجاد خشکسالی مصنوعی از سوی کشورهای استعمارگر یا توسعه یافته علیه برخی کشورهای دیگر مطرح شده بود. این افراد با صحبت درباره سیستم هارپ، به این شایعات دامن میزدند اما واقعیت این است که هنوز به صورت علمی این ادعاها به اثبات نرسیده است. در هفتههای اخیر و با شدت گرفتن بارشها در کشور، آن هم بعد از نابودی تجهیزات الکترونیکی دشمن در منطقه، یکبار دیگر این اظهارات مطرح شد و سر زبانها افتاد. روز گذشته نیز سخنگوی سازمان مدیریت بحران کشور در خصوص شایعات مطرح شده مبنی بر تاثیر رادارها بر کمبارشی یا بارش باران، توضیحاتی را ارائه کرد.
کارشناسان اقلیمشناسی میگویند ایران در یکی، دو دهه اخیر با دورهای از کمبارشی و خشکسالیهای مکرر روبهرو بوده که ریشه در تغییرات الگوهای بارشی، گرمایش جهانی و مدیریت نادرست منابع آب دارد. در این میان، انتشار شایعاتی درباره «ابردزدی» و تاثیر رادارها بر بارش، افکار عمومی را نگران کرده است؛ شایعاتی که هر چند یکبار در کشور مطرح میشود.
در چنین شرایطی، طبیعی است افکار عمومی به دنبال «توضیح ساده» برای پدیده پیچیده خشکسالی باشد؛ از جمله شایعاتی مانند «ابردزدی» یا دخالت تجهیزات راداری در کاهش بارش. حسین ظفری، سخنگوی سازمان مدیریت بحران کشور در واکنش به شایعات مربوط به تاثیر رادارها بر بارش باران و موضوع «ابردزدی» با استناد به نظر کارشناسان سازمان هواشناسی، به «فارس» گفت: این رادارها ابزارهای سنجشی هستند و قدرت لازم برای تغییر در اقلیم، جابجایی ابرها یا عقیمسازی آنها را ندارند. وی افزود: ابردزدی نیاز به یک انرژی عظیمی دارد که این فضای ابرها را جابجا کند، تغییر بدهد و از یک محیط جغرافیایی به جای دیگر حرکت دهد و این انرژی عظیم فعلا براساس شواهد موجود در اختیار بشر نیست.
کمبارشی در غرب آسیا و بارشهای اخیر
ظفری به وضعیت کلی کمبارشی در منطقه غرب آسیا طی سالهای گذشته اشاره و بیان کرد: مناطقی بود که بارشها خیلی کم اتفاق افتاده و دچار خشکسالی و کمبارشی مزمنی بودند لذا همه این کشورها با همدیگر دچارش بودند و الان همه این کشورها بارشهای خوبی را تجربه میکنند. وی همچنین به بارشهای اخیر در ترکیه و سایر مناطق خاورمیانه اشاره کرد که نشاندهنده تجربه مشترک بارش در منطقه است.
ظفری تاکید کرد: یک جغرافیای بزرگی در منطقه غرب آسیا تحت تاثیر کمبارشی بوده، در این چند سال گذشته از فلسطین اشغالی گرفته تا اردن، سوریه، ترکیه، عراق، ایران و کویت مناطقی بود که بارشها خیلی کم اتفاق افتاده و دچار خشکسالی و کمبارشی مزمنی بودند لذا همه این کشورها با همدیگر چالش کمبارشی را داشتند.
بارشهای زمستان ۱۴۰۲ و نقش رادارها
سخنگوی سازمان مدیریت بحران در ادامه به بارشهای خوبی که پیش از مطرح شدن شایعات مربوط به رادارها در زمستان ۱۴۰۴ رخ داده بود، اشاره کرد. وی گفت: ما بارشهای زیادی را در نقاط مختلف مرکزی کشور تجربه کردیم و همچنین در زاگرس در رشته کوههای البرز برف خیلی خوبی داشتیم؛ یعنی قبل از اینها هم یکی، دو ماه قبل از این رادارها هم از آذر و تا اوایل اسفند ما بارشهای بسیار خوبی داشتیم. این موضوع نشان میدهد که بارشهای خوب حتی با وجود احتمالی رادارها نیز اتفاق افتاده است. سخنگوی سازمان مدیریت بحران کشور مجددا بر ماهیت رادارها به عنوان ابزارهای سنجشی تاکید و اظهار کرد: این رادارها عمدتا برای سنجش و جمعآوری اطلاعات مربوط به بارشها بوده و براساس مطالعات و تحقیقاتی که تا امروز وجود دارد تاثیر چندانی براساس پژوهشهای هواشناسی روی کمبارشی ندارند. وی همچنین به بارشهای خوب در سالهای گذشته مانند ۱۴۰۲ و ۱۳۹۸ اشاره کرد که تئوریهای کمبارشی را کمرنگ میسازد.
نظر شما