آگاه: سیدابراهیم رئیسی سه سال «برای ایران» کار و تلاش کرد، خستگی نمیشناخت و از استانی به استان دیگر میرفت، رودررو و چهره به چهره با مردم سخن میگفت و دولتمردانش را مکلف میکرد گرهای از مشکلات و معضلات ولی نعمتان انقلاب باز کنند. او به هیچ چیز غیر از فرمایشات و منویات رهبر شهید انقلاب نمیاندیشید، با اینکه دو سال از شهادت او میگذرد اما هنوز که هنوز است نطق رئیسجمهور شهید در آخرین جلسه هیات دولت در یادها زنده است؛ شهید رئیسی با استناد به خواست رهبر شهید انقلاب، گفته بود از طرح مسائلی که سبب اختلاف میان قوای کشور باشد، پرهیز میکند. او صادقانه با مردم و رهبر شهید عمل میکرد و سخن میگفت و سرانجام با شهادت، پاداش مدیریت جهادیاش را دریافت کرد. اکنون به وقت ۲۶ اردیبهشت (روز گذشته) برنامههای دومین سالگرد شهادت شهید جمهور با حضور تعدادی از اعضای دولت سیزدهم در یک نشست خبری تشریح شد. محمدمهدی اسماعیلی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دولت مردمی و مدیرعامل بنیاد بینالمللی شهید رئیسی مهمترین برنامهها را به شرح زیر اعلام کرد:
به مناسبت شهادت امام جواد علیهالسلام، مراسمی در امامزاده صالح تجریش برگزار میشود. این مراسم با حضور خانواده معظم شهدا و مداحان شاخص برگزار خواهد شد.
گروهی از همراهان دولت شهید رئیسی به ورزقان، محل شهادت او خواهند رفت و در کنار مسئولان استان، سپاه و بنیاد حفظ آثار دفاع مقدس، برنامهای بر مزار شهدا برگزار خواهد شد.
روز سهشنبه از ساعت ۱۶ تا ۱۹، مراسمی در تالار وحدت تهران با حضور مسئولان ارشد کشوری و اعضای دولت شهید برگزار میشود. در این مراسم، مستند «پرواز خورشید» که ادامه مستند سال گذشته است، رونمایی خواهد شد. این مستند در پنج نقطه کشور شامل تبریز، تهران، قم، بیرجند و مشهد مقدس تصویربرداری شده است.
همزمان در مشهد مقدس، اجلاس بینالمللی شعر بانوان در دارالقرآن حرم مطهر رضوی برگزار خواهد شد. دبیری این همایش بر عهده آقای قزوه است و بانوان شاعر برجسته کشور با میزبانی سرکار خانم علمالهدی در این مراسم حضور مییابند.
چهارشنبه بعدازظهر در باغ کتاب تهران، با همکاری شهرداری تهران از مجموعه آثار منتشرشده درباره شخصیت شهید رئیسی رونمایی میشود. همچنین با همکاری سازمان تبلیغات اسلامی و شهرداری تهران، در روزهای سهشنبه، چهارشنبه و پنجشنبه، برنامههای ویژهای در میادین اصلی تهران برای بزرگداشت شهید رئیسی تدارک دیده شده است.
صبح پنجشنبه، دومین کنگره حکمرانی شهید رئیسی در تالار پژوهشهای آستان قدس رضوی تشکیل میشود. در اولین دوره این کنگره، سردار شهید باقری به ابعاد کمتر گفتهشده مدیریت نظامی، دفاعی و امنیتی او پرداخت. امسال این همایش با عنوان «اندیشه مقاومت در حکمرانی آیتالله شهید رئیسی» برگزار خواهد شد.
پنجشنبه بعدازظهر، مراسم رسمی بزرگداشت شهید رئیسی به همت آستان قدس رضوی در حرم مطهر امام رضا (ع) برگزار میشود. روز جمعه نیز، مراسمی در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی (ع) با حضور خانواده شهدای پرواز، به ویژه خانواده شهید امیرعبداللهیان و شهید موسوی، برگزار خواهد شد.
چرا خدمات رئیسی ماندگار شد؟
برای پاسخ باید به یک نکته اشاره کرد و آن اینکه در مورد هر شخصیت عمومی، «ماندگاری» معمولا ترکیبی از چند عامل است، نه فقط یک ویژگی واحد. درباره رئیس دولت مردمی یا همان دولت سیزدهم، هم برداشتهای مختلفی وجود دارد اما اگر بخواهیم از زاویه تحلیلی نگاه کنیم، چند عامل مهم در شکلگیری این تصویر نقش داشته است:
۱- نوع روایت و تصویر عمومی: عنوان «شهید جمهور» خود یک روایتسازی قدرتمند است. وقتی یک مسئول عالیرتبه در حین مسئولیت شهید میشود، افکار عمومی معمولا با نوعی همدلی و برجستهسازی خدمات او مواجه میشود. این نوع پایان، در حافظه جمعی اثر عاطفی قوی ایجاد میکند. مانند بسیاری از شخصیتهای تاریخی، فقدان ناگهانی و شهادت او ـ در کنار خدمات دوران مسئولیتش ـ بر «ماندگاری» نام و یاد او افزود. شهادت، او را از سطح یک مسئول اجرایی صرف، به نمادی از «مقاومت»، «ایثار» و «فداکاری» ارتقا داد. این اتفاق، تصویر او را در ذهن بسیاری تثبیت کرد و درباره خدمات او، فضایی از «حرمت» و «یادبود» ایجاد کرد.
۲- تاکید بر مردمی بودن: یکی از محورهای پررنگ در تصویر رسانهای او، سفرهای استانی متعدد و حضور در مناطق مختلف بود. این مدل مدیریت میدانی برای بخشی از جامعه نشانه «دسترسیپذیری» و «ارتباط مستقیم با مردم» تلقی شد.
۳- سادهزیستی و سبک شخصی: رئیسجمهور شهید همانند شهید رجایی، فردی سادهزیست و به دور از تشریفات بود. چنین ویژگیهایی در فرهنگ سیاسی ایران معمولا سرمایه نمادین محسوب میشود و به ماندگاری تصویر کمک میکند.
۴- «شفافیت در بیان» و «عدم پیچیدگی»: شهید رئیسی در بیان مسائل و تصمیمات خود، به ویژه در مواجهه با رسانهها، رویکردی نسبتا مستقیم و بدون پیچیدگی داشت. این سادگی در بیان، برای بخشی از جامعه که از ادبیات سیاسی رایج خسته شده بود، جذاب بود و فهم پیام او را آسانتر میکرد.
۵- پایبندی به «شعارها» و «اولویتها»: شعار «مبارزه با فساد»، «حمایت از تولید داخلی»، «مدیریت سفره مردم» و «اصلاح ساختارها» از اولویتهای اصلی او بود. هرچند میزان موفقیت در تحقق کامل این شعارها محل بحث و تحلیل است، اما تلاش مستمر و تاکید دائم او بر این اولویتها، باعث شد که این مفاهیم با نام او گره بخورد.
۶- جایگاه حقوقی و سابقه طولانی در ساختار حاکمیت: شهید عزیز پیش از ریاستجمهوری، سالها در مسئولیتهای قضایی و اجرایی حضور داشت. این سابقه طولانی باعث شد نامش برای بخش بزرگی از جامعه آشنا باشد و در ساختار رسمی نقش پررنگی داشته باشد.
برای ترویج گفتمان خدمت چه باید کرد؟
بالاخره در همه ادوار گذشته شعارهایی همچون خدمترسانی به مردم، سادهزیستی و... از سوی کاندیداهای انتخابات ریاست جمهوری شنیده میشد، میگفتند اگر رأی مردم را کسب کنند، چنین و چنان میکنند. اما اگر بخواهند به دور از شعار، مرد عمل باشند و مثل رئیسی ظاهر شوند و گفتمان خدمترسانی را به منصه ظهور برسانند، چه باید کنند؟
باید برای مسئولان شاخصهای عینی همانند میزان حضور میدانی، سرعت پاسخگویی، کاهش فاصله با مردم، شفافیت در هزینهها و تشریفات و نتیجه محوری در پروژهها تعریف شود. یعنی مردم باید بتوانند اثر آن سبک مدیریت را به وضوح در میدان عمل مشاهده کنند، اقدامی که رئیس دولت سیزدهم انجام میداد. از منظر دیگر، در عصری که سرعت تحولات، پیچیدگی مسائل و گستردگی انتظارات، مسئولیت خطیر خادمان مردم را دوچندان ساخته است، بازگشت به اصول بنیادین خدمت، سادگی و پرکاری، نه یک انتخاب، که یک ضرورت حیاتی است. اینک، در گامی نو برای احیای این روحیه متعالی، بر آنیم تا گفتمانی را ترویج دهیم که در تار و پود فرهنگ ایرانی ریشه دارد و بازتابدهنده بهترین صفات در قامت مسئولان نظام مقدس جمهوری اسلامی است.
۱- سادگی؛ سرمایه اعتماد
سادهزیستی، نه به معنای نداری، بلکه به معنای پرهیز از اسراف، تشریفات زائد و فاصلهگذاری غیرضروری با مردم است. مسئولان ما باید نماد پرهیز از تجمل و پیوند با زندگی روزمره آحاد جامعه باشند. این سادگی، در رفتار، گفتار و حتی در ساختار اداری، سرمایه اصلی اعتماد مردم به نظام است.
مسئول، آینه مردم: رفتار و سبک زندگی مسئولان باید بازتابدهنده اقشار مختلف جامعه باشد، نه جدا افتاده از آن.
کاهش هزینه، افزایش اثربخشی: پرهیز از هزینههای غیرضروری در امور اجرایی، مستقیم به افزایش منابع برای خدماترسانی واقعی منجر میشود.
شفافیت در خدمت: صداقت در بیان مسائل و پرهیز از پنهانکاری، اساس اعتماد عمومی است.
۲- پرکاری؛ روح جهاد در خدمت
مفهوم «کار جهادی» در خدمت به مردم، مترادف با سستی، تعلل و انفعال نیست، بلکه اوج نشاط، انگیزه و تلاش برای حل مشکلات مردم در کوتاهترین زمان و با بهترین کیفیت است.
۳- خدمت؛ اصالت رسالت مسئولان
رسالت اصلی هر مسئول، صرفا اداره امور نیست، بلکه «خدمت» است. خدمتی که خالصانه، بدون چشمداشت و با هدف گرهگشایی از زندگی مردم باشد. این اصل باید مبنای تمام تصمیمات و اقدامات قرار گیرد.
فرجام سخن...
در نهایت، رمز ماندگاری در نگاه مردم، ترکیبی از عملکرد محسوس (حضور میدانی، پیگیری اولویتها)، ویژگیهای اخلاقی و اثرگذاری عاطفی و نمادین است. این عوامل در کنار هم، تصویری را شکل داد که رئیسی، رجایی و سایر شهدای خدمت را در خاطره جامعه، ماندگار کرد. گرچه آنها دیگر در بین ما حضوری فیزیکی ندارند اما گفتمان و سبک مدیریت شهدای عزیز زنده است و باید آن را سرلوحه فعالیت اجرایی و مدیریتی قرار داد.
شهید رئیسی در کلام رهبر شهید انقلاب
رهبر شهید انقلاب پس از شهادت آیتالله رئیسی از او و دولت سیزدهم تقدیر و از عبارات به یادماندنی استفاده میکردند:
ما یکی از بهترین عناصرمان در زیر این آسمان را از دست دادیم؛ یکی از بهترینها را از دست دادیم... چارهای نیست؛ اینها را باید تحمل کرد در راه خدای متعال.
شهید رئیسی (رضوانالله تعالی علیه) اهل کار جهادی بود؛ واقعا شب و روز نمیشناخت؛ واقعا دنبال آفرین و احسنت برای این همه کاری که میکرد نبود؛ این را ما از نزدیک دیدیم، حس کردیم.
بعد از فقدان این عزیز دیدم تقریبا همه روزنامهها و مطبوعات و در فضای مجازی و اشخاص گوناگون از جریانهای مختلف از او حرف میزنند و تمجید میکنند دلم برای رئیسی سوخت؛ در زمان حیات او آنها حاضر نبودند یک کلام از این حرفها را بزنند.
ایشان در مسائل خارجی، از فرصتها به بهترین وجهی استفاده کرد. این همه تحرک خارجی و سفر خارجی آثار ارزشمند و با برکتی برای کشور داشت، هم برای امروز کشور، هم برای فردای کشور.
من مکرر ایشان را توصیه میکردم به اینکه یک قدری استراحت کند. ایشان همیشه میگفت من از کار خسته نمیشوم، واقعا هم کأنه خسته نمیشد؛ آدم تعجب میکرد. نصف شب از سفر خارجی برگشته، صبح در فلان نقطه مثلا کرج یا فلان جا با مردم دیدار عمومی دارد یا جلسه میگذارد برای مسائل مختلف!
ما قبلا هم شخصیتهای خدمتگزار داشتهایم، اما نه در این حد، نه با این حجم، نه با این کیفیت، نه با این صداقت، نه با این پرکاری و شب و روز نشناختن؛ یک نصاب جدیدی را آقای رئیسی (رحمهالله علیه) در باب خدمتگزاری به ملت ایجاد کرد.
امیرکبیر سه سال در کشور حکومت کرد، کارهای بزرگی را بنیانگذاری کرد. خود آقای رئیسی عزیز ما سه سال حکومت کرد و ریاست کرد، کارهای خوبی ایشان انجام داد و بعضی کارها را پایهگذاری کرد که انشاءالله ثمرهاش را بعدها کشور خواهد دید!
دولت سیزدهم از ظرفیتهای کشور خوب استفاده کرد. اگر این دولت ادامه پیدا میکرد، احتمال زیاد میدهم که بسیاری از مشکلات کشور، عمدتا مشکلات اقتصادی، حل میشد.
نظر شما