آگاه: رسانه ارمنی پانوراما پیش از سفر پزشکیان گزارش داده بود: او علاوه بر شرکت در اجلاس تنوع زیستی سازمان ملل، با شماری از رهبران کشورهای حاضر در ایروان نیز گفت‌وگو خواهد کرد. رئیس‌جمهور کشورمان در دیدار با نخست‌وزیر ارمنستان با تاکید بر لزوم تدوین برنامه راهبردی و بلندمدت بین دو کشور در حوزه‌های معدنی، تجاری، اقتصادی، گردشگری و فرهنگی، تصریح کرد: تدوین برنامه استراتژیک و راهبردی بین دو کشور می‌تواند به تعمیق روابط دو کشور در بخش‌های مختلف منجر شود. او همچنین در دیدار نخست‌وزیر گرجستان با تاکید بر لزوم توسعه ارتباطات بین دو کشور تصریح کرد: به‌منظور توسعه ارتباطات بین دو کشور نیازمند چارچوب‌های روشن و شفاف در این حوزه هستیم.
مهم‌ترین برنامه پزشکیان به حضور و سخنرانی در اجلاس سران هفدهمین کنفرانس اعضای کنوانسیون تنوع زیستی اختصاص یافت. وی با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران از نخستین کشورهایی است که اهمیت حقوقی و بین‌المللی این موضوع را به رسمیت شناخته و به عضویت کنوانسیون تنوع زیستی درآمده است، گفت: اما رابطه ایران با تنوع زیستی، به تاریخ عضویت ما در یک کنوانسیون بین‌المللی محدود نمی‌شود. وی اظهار کرد: در کشور من، با تکیه بر فرهنگ دیرپای احترام به طبیعت و در راستای اهداف و تعهدات ملی و جهانی، سند راهبردها و برنامه اقدام ملی تنوع زیستی تدوین و تصویب شده است. سازمان حفاظت محیط زیست به عنوان هماهنگ‌کننده ملی تعیین شده و سازوکار مشارکت غیردولتی با اولویت جوامع محلی نیز به تصویب دولت رسیده است. حفاظت از گونه‌های در معرض تهدید و احیای جمعیت‌های آسیب‌پذیر از جمله افزایش مناطق حفاظت‌شده و پایش گونه‌های شاخص حیات وحش از اولویت‌های اساسی است.
رئیس‌جمهور با بیان اینکه جنگ تنها انسان‌ها و زیرساخت‌های اقتصادی را هدف قرار نمی‌دهد، جنگ به طبیعت نیز آسیب می‌زند؛ جنگل‌ها را می‌سوزاند؛ تالاب‌ها را تخریب می‌کند؛ خاک را آلوده می‌سازد؛ منابع آب را تهدید می‌کند؛ زیستگاه‌ها را از میان می‌برد؛ گونه‌های جانوری را آواره می‌کند و مواد شیمیایی و فلزات سنگین را وارد چرخه‌های طبیعی می‌کند، افزود: آثار جنگ بر محیط زیست می‌تواند تا سال‌ها پس از پایان مخاصمات ماندگار باشد.
پزشکیان تاکید کرد: در منطقه ما و از جمله در ایران، آثار زیست‌محیطی درگیری‌های نظامی باید با جدیت بیشتری مورد توجه جامعه جهانی قرار گیرد. جنگ تجاوزکارانه‌ای که ایالات متحده و رژیم صهیونیستی در منطقه ما به راه انداخته‌اند، با آسیب به تاسیسات صنعتی و انرژی، آتش‌سوزی‌ها، انتشار آلاینده‌ها، آلودگی خاک و آب، موجب تهدید اکوسیستم‌های طبیعی و از بین رفتن زیرساخت‌های حفاظتی شده است که طی سال‌ها تلاش برای حفاظت از تنوع زیستی فراهم شده است. وی گفت: این امر تنها مسئله‌ای داخلی یا محدود به مرزهای سیاسی یک کشور نیست. طبیعت، مرز سیاسی نمی‌شناسد؛ گسترش آلودگی‌های آب، خاک و هوا نیز در پشت مرزها متوقف نمی‌شود. از این رو، آسیب‌های ناشی از جنگ نیز، مسائلی با ماهیت جهانی هستند و به راه‌حل‌های بین‌المللی نیاز دارند. آثار جنگ بر اکوسیستم‌ها ممکن است سال‌ها و حتی نسل‌ها باقی بماند و تا کیلومترها فراتر را تحت تاثیر قرار دهد.
رئیس‌جمهور اضافه کرد: یک شاهد مثال، حجم نابودی‌های رقم خورده در غزه مظلوم است که به گواه کارشناسان، بخش‌هایی از خاک آن تا صدها سال آینده، نمی‌تواند میزبان حیات و چرخه‌های اکولوژیک طبیعی و گیاهی باشد. آنچه در منطقه ما به واسطه جنگ‌های تجاوزکارانه اتفاق افتاده، «اکوساید یا نسل‌کشی زیست‌محیطی» است که باید محکوم شود.
پزشکیان با بیان اینکه جامعه بین‌المللی باید بپذیرد کشورهایی که تحت تحریم‌های اقتصادی هستند یا در معرض تجاوزات نظامی قرار گرفته‌اند، نباید به تنهایی هزینه‌های زیست‌محیطی تحریم‌ها یا جنگ‌هایی را که آغازگر آن نبوده‌اند، تحمل کنند، گفت: از این رو، از آژانس‌های سازمان ملل متحد، نهادهای مالی بین‌المللی و سازمان‌ها و نهادهای ذی‌ربط در حوزه محیط زیست و توسعه پایدار می‌خواهیم: سازوکارهای بسیج منابع مالی، ارزیابی خسارات زیست‌محیطی، احیای اکوسیستم‌های آسیب‌دیده و حمایت از کشورهای متاثر برای مقابله با پیامدهای زیست‌محیطی درگیری‌های مسلحانه را تقویت کنند. وی اعلام کرد: «جمهوری اسلامی ایران آمادگی دارد با در اختیار قرار دادن ظرفیت‌های علمی، دانشگاهی و تجربیات خود با دیگر کشورها، در این تلاش مشترک، به‌صورت سازنده با جامعه جهانی همکاری کند.»
سفر رئیس‌جمهور به ارمنستان، بخشی از دیپلماسی فعال جمهوری اسلامی است. دولت چهاردهم همواره به تقویت روابط با همسایگان تاکید دارد تا از این طریق با همگرایی هرچه بیشتر همسایگان و شرکای ایران، اثرات تحریم‌ها به حداقل برسد. یکی از اهداف بنیادین این تحرکات، تنوع‌بخشی به مسیرهای تجاری و خلق «دریچه‌های تنفسی» جدید برای اقتصاد کشور است. در همین راستا، توسعه ارتباطات با ارمنستان به این معناست که کالاهای ایرانی مسیرهای کوتاه‌تر و متنوع‌تری را برای رسیدن به بازارهای اروپا و روسیه پیدا می‌کنند. از منظر دیگر، حضور فعال و اثرگذار ایران در ارمنستان، پیامی صریح به بازیگران منطقه‌ای و جهانی دارد. قفقاز همواره میدان رقابت قدرت‌های بزرگ بوده و هست. ایران با پیشبرد برنامه‌های استراتژیک در این منطقه، به دنبال آن است که مانع از تک‌محوری هر قدرت خارجی در این نقطه حساس شود. در واقع، ایران می‌خواهد جایگاه خود را به عنوان تسهیل‌کننده تثبیت کند، به گونه‌ای که هرگونه تغییر در معادلات قفقاز، بدون در نظر گرفتن منافع و اراده تهران، امکان‌پذیر نباشد.
در مجموع دولت و رئیس‌جمهور به دنبال تبدیل پتانسیل‌های روی کاغذ به واقعیت‌های اقتصادی است. ایران دیگر تنها به دنبال تفاهم‌نامه‌های نمادین نیست، به دنبال ایجاد پیوندهای اقتصادی استوار است که بتواند بازارهای جدیدی را برای کالاهای ایرانی بگشاید؛ ایران با تکیه بر دیپلماسی همسایگی، در حال بازتعریف جایگاه خود در مسیرهای حیاتی شمال-جنوب و شرق-غرب است تا هم عزت ملی و هم منافع اقتصادی خود را به طور همزمان تامین کند.
نظر شما