سکولاریزاسیون
-
پروژه بیحجابی؛ از جنگ نرم تا اشغال فرهنگی
تلاش برای تغییر هویت یک جامعه
تحولات فرهنگی دهههای اخیر نشان میدهد که حجاب، تنها یک مسئله فردی یا دینی نیست؛ بلکه به مسئله هویتی، تمدنی و حتی امنیت فرهنگی تبدیل شده است. بررسی اسناد تاریخی، پژوهشهای دانشگاهی و عملکرد رسانههای جهانی، نشان میدهد که مسئله «بیحجابی» در بسیاری از جوامع اسلامی نه پدیدهای خودجوش، بلکه بخشی از یک روند طراحیشده برای تغییر سبک زندگی و مهندسی هویت نسل جوان است. این روند با بهرهگیری از ابزارهای رسانهای، شبکههای اجتماعی و سازوکارهای تاثیرگذاری فرهنگی پیش میرود و هدفی فراتر از تغییر پوشش دارد.
-
فقه در مقام مهندسی جامعه
حوزه در طلیعه زمانه تجلی فقه تمدنساز در عصر انقطاع
حسین انجدانی - آگاه مسائل اندیشهای: در نیمه نخست قرن بیستم، هنگامی که جهان اسلام در تلاطم سهمگینترین بحرانهای هویتی، سیاسی و اجتماعی خود فرورفته بود، نهاد حوزه علمیه اعلام موجودیت کرد؛ نه بهمثابه سنگری منفعل از گذشته، بلکه بهعنوان یک نهاد پیشبرنده عقلانیت فقهی، حافظ شعور امت، در نهایت، بنیانگذار یک منظومه تمدنی. در روزگاری که ساختارهای خلافت فروپاشیده و خلاءهای معرفتی در دل ملتها پدیدار شده و پروژههای سکولاریستی با پشتوانه استعمار به نفی دین و هویت اسلامی روی آورده بودند، حوزه برخلاف مسیر غالب که عقبنشینی، سکوت یا تجزیه دین بود، مسیر تثبیت و تاسیس را برگزید. همین انتخاب، سرآغاز شکلگیری عقلانیتی شد که نه متوقف در ترمیم گذشته، بلکه متوجه بنیانگذاری آینده بود؛ عقلانیتی برخاسته از فقه، اما فقهی تمدنساز، نه مناسک محور.
-
نسبت حوزه با مردم و بستر ایجاد تمدن
تمدن برای مردم
علی عسگری - آگاه مسائل سیاسی: شاید تا کنون با این گزاره مواجه شده باشیم که اگر روحانیون وارد سیاست نمیشدند، احترام بیشتری داشته و مردم دیندارتر میماندند؛ اما بیایید تا با گذری در تاریخ این ادعای تکراری را صحتسنجی کنیم. آیا واقعا جدایی دین از هرآنچه دنیا خوانده میشود، سبب عزت معنویت میگردد؟ یا دین، عالمان و عاملان به آن، روزی برای سرگرمی در قاب عکسها ثبت شده و در موزههای مردمشناسی روبهروی تماشاچیان قرار میگیرند؟!