آگاه: ایران یکی از قدیمی‌ترین تمدن‌های پیوسته جهان است. از دوران نوسنگی و شهرنشینی اولیه در فلات ایران گرفته تا امپراتوری هخامنشی با کوروش بزرگ، که ایده‌هایی چون اداره متمرکز، جاده‌های سلطنتی و اصول اولیه حقوق بشر را به جهان عرضه کرد. دوران طلایی اسلامی با دانشمندانی مانند ابن‌سینا، رازی، خیام، فردوسی و حافظ و استمرار زبان پارسی و آداب و رسومی مانند نوروز، همه نشان‌دهنده عمقی فرهنگی است که هزاران سال را پشت سر گذاشته. این تمدن بارها مورد حمله قرار گرفته- از اسکندر و اعراب تا مغولان- اما هر بار مانند ققنوس از خاکستر برخاسته و فرهنگ خود را غنی‌تر کرده است.
در مقابل، ایالات متحده به عنوان یک کشور مدرن، تنها حدود ۲۵۰ سال عمر دارد. پیشرفت سریع آن در علم، فناوری، اقتصاد و قدرت نظامی گرچه قابل تحسین است، اما این پیشرفت جدای از اینکه با غارت اهالی واقعی قاره آمریکا و به بردگی کشیدن مردمان مظلوم محقق شده، بخشی از داستان کلی بشریت است، نه نقطه پایان آن. علاوه بر این، همه تمدن‌ها از جمله آمریکا و اروپا، روزگاری در دوران پیش از تاریخ -که به طور کلی «عصر حجر» نامیده می‌شود- بوده‌اند. پیشرفت انسانی، خطی و از یک مبدأ واحد نیست؛ تمدن‌ها بر شانه یکدیگر ساخته شده‌اند و ایران سهم بزرگی در انتقال دانش، فلسفه، هنر و حتی کشاورزی و شهرنشینی به جهان داشته است. تهدید ترامپ، که عمدتا به بمباران زیرساخت‌های حیاتی مانند نیروگاه‌های برق و میادین نفتی اشاره دارد، بیشتر از جنس قدرت سخت نظامی و فشار روانی است تا قضاوت واقعی درباره تمدن‌ها. واکنش وزیر خارجه ایران، عباس عراقچی، هوشمندانه بود: «در عصر حجر، نفت و گاز در خاورمیانه پمپاژ نمی‌شد.» این پاسخ به خوبی نشان می‌دهد که چنین تهدیدی نه احمقانه، بلکه فاقد عمق تاریخی است. ایرانیان امروز با طنز تلخ و با یادآوری میراث فرهنگی‌شان به آن پاسخ می‌دهند، زیرا می‌دانند که فرهنگ و هویت ملی با بمباران زیرساخت‌ها نابود نمی‌شود. البته نباید واقعیت تلخ جنگ را نادیده گرفت. هرگونه حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی، هزینه انسانی وحشتناک، اختلال اقتصادی و رنج مردم را به همراه دارد. چیزی که جنایت جنگی است، حتی در قوانین همان کشوری که رئیس‌جمهورش ایران را به آن تهدید می‌کند. اما از منظر فرهنگی، این حرف ترامپ نشان‌دهنده بی‌توجهی به تفاوت میان «قدرت لحظه‌ای» و «عمق تمدنی» است. یک کشور جوان نمی‌تواند با چنین عباراتی یک تمدن چند هزار ساله را به «غارنشینی» تقلیل دهد.
در نهایت، این تهدید مزخرف و چرت است؛ نه به این دلیل که قدرت نظامی آمریکا ناچیز است، بلکه چون تاریخ، فرهنگ و استمرار تمدن ایرانی را به سخره می‌گیرد. پیشرفت واقعی بشریت در رقابت و رشد تمدن‌هاست، نه در لاف زدن درباره بازگرداندن دیگران به دوران پیش از تاریخ. ترامپ ممکن است با این گنده‌گویی، پایگاه، داخلی‌اش را بفریبد، اما برای ایرانیان این حرف فقط یادآوری می‌کند که تاریخ طولانی‌تر و عمیق‌تر از هر هجومی است. ایرانیان با همین تاریخ و با فرهنگ خود، بارها نشان داده‌اند که پایدار هستند و پایدار خواهند ماند.