آگاه: بامداد روز گذشته، جیدی ونس، معاون اول رئیسجمهور و سرپرست هیات آمریکایی در مذاکرات اسلامآباد در جمع خبرنگاران حاضر شد و گفت: مذاکرات با ایران بدون نتیجه مشخص پایان یافت. ونس در حالی این کلمات را به زبان راند که پشت سر او استیو ویتکاف، دلال تجاری – مذاکراتی و دوست صهیونیست ترامپ حضور داشت و در حال لبخند زدن بود؛ لبخندی که حاکی از خرسندی باند صهیونیستی نفوذ کرده در هیات حاکمه آمریکا از نتیجهبخش نبودن مذاکرات با ایران بود؛ باندی که دولت ترامپ را تحت سلطه خود دارد و ترامپ بدون اجازه اعضای این باند و سرکردهشان یعنی نتانیاهو، آب هم نمیخورد.
نتیجهبخش بودن یا نبودن مذاکرات اسلامآباد، برای ایران علیالسویه بود؛ چرا که ایران در میدان دست برتر را دارد اما آمریکا که در میدان بازنده بود، میز دیپلماسی را هم باخت. آمریکاییها بهعنوان طرف مغلوب جنگ، به اسلامآباد آمده بودند که اعاده حیثیت کنند؛ با همان فرمول همیشگی مذاکراتیشان یعنی تحمیل حرف باطل! اینبار اما در همان میز مذاکره سیلی خوردند.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و سرپرست هیات ایرانی در مذاکرات اسلامآباد در پستی در شبکه ایکس نوشت: پیش از مذاکرات تاکید کردم که ما حسن نیت و اراده لازم را داریم ولی به دلیل تجربیات دو جنگ قبلی، اعتمادی به طرف مقابل نداریم. همکاران من در هیات ایرانی میناب ۱۶۸، ابتکارات رو به جلویی مطرح کردند ولی طرف مقابل در نهایت نتوانست در این دور از مذاکرات اعتماد هیات ایرانی را جلب کند. آمریکا منطق و اصول ما را درک کرد و حالا وقت آن است تا تصمیم بگیرد که آیا میتواند اعتماد ما را جلب کند یا نه؟
قالیباف تصریح کرد: ما هر آینه، دیپلماسی اقتدار را روش دیگری در کنار مبارزه نظامی برای احقاق حقوق ملت ایران میدانیم و لحظهای از تلاش برای تثبیت دستاوردهای ۴۰ روز دفاع ملی ایرانیان دست نخواهیم کشید. قدردان تلاشهای کشور دوست و برادر پاکستان برای تسهیل فرآیند این مذاکرات هستم و به ملت پاکستان درود میفرستم. ایران یک پیکر است با ۹۰ میلیون جان، از تمام ملت قهرمان ایران که با توصیه مقام رهبری و با حضور در خیابان پشتیبان فرزندان خود بودند و دعای خیر را بدرقه راه ما کردند، سپاسگزارم و به همکارانم در این مذاکرات فشرده ۲۱ساعته خداقوت میگویم. زنده و پاینده باد ایران عزیز.
اما موسی عاصی، خبرنگار و تحلیلگر ارشد شبکه المیادین در تحلیلی جامع به بررسی دلایل پشت پرده شکست دور اخیر مذاکرات میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا پرداخت و تاکید کرد که بهانه هستهای مطرح شده از سوی جیدی ونس، فرستاده ویژه آمریکا، پوششی برای پنهان کردن علل واقعی این ناکامی است.
عاصی در تحلیل خود تصریح کرد: ما سخنان جیدی ونس را در کنفرانس خبری خواندیم، آنجا که مسئله را در موضوع اورانیوم یا اصرار جمهوری اسلامی بر دستیابی به سلاح هستهای خلاصه کرد. از نگاه ما، این بهانه بسیار سست و بیبنیاد است و نمیتوان چنین ادعایی را باور کرد. بهویژه آنکه اعلامیههای مکرر ایران، حتی در جریان همین دور از مذاکرات، صریحا تاکید دارد که این کشور قصد غنیسازی اورانیوم تا سطوحی که قابلیت استفاده در پرونده تسلیحات هستهای را داشته باشد، ندارد. این تحلیلگر المیادین در ادامه به اعلام آمادگی ایران برای کاهش سطح غنیسازی اشاره کرد و افزود: طرف ایرانی برای تبدیل مواد غنیشده با خلوص ۶۰ درصد و بازگرداندن آن به سطح غنای بسیار پایین برای مصارف کاملا غیرنظامی اعلام آمادگی کرده است. همگان به این حقیقت واقف هستند که ایران نیت و ارادهای برای تولید سلاح هستهای ندارد. اما طرح این بهانه واهی در حقیقت پوششی است بر مجموعهای از دلایل واقعی که منجر به شکست این دور از مذاکرات شد.
رژیم اسرائیل؛ مهره اصلی کارشکنی در مذاکرات
موسی عاصی نخستین و مهمترین دلیل شکست مذاکرات را اقدامات رژیم اسرائیل دانست و تصریح کرد: نخستین دلیل، اسرائیل است. به نظر میرسد اسرائیل تا حد بسیار زیادی در کارشکنی و به شکست کشاندن این دور از گفتوگوها موفق عمل کرده است. ابزار این کارشکنی نیز اصرار تلآویو بر تداوم جنگ علیه لبنان بوده است. این مسئله یکی از بندهای صریح و روشن در میان شروط دهگانه جمهوری اسلامی ایران بود؛ شروطی که در مرحله پیش از برقراری آتشبس مطرح شد، بر سر آن تفاهم صورت گرفت و از سوی رئیسجمهور آمریکا نیز مورد پذیرش قرار گرفت.
وی افزود: دونالد ترامپ شخصا اعلام کرده بود که این شروط یا پیشنویس ۱۰ مادهای، قابل بحث بوده و زمینهای مناسب برای مذاکره به شمار میروند. اما درست از همان لحظهای که زمان اجرای آتشبس اعلام شد، شاهد بودیم که اسرائیل به این توافق پایبند نماند. اظهارات مقامات ایرانی طی چند روز اخیر و حتی درست پیش از آغاز این دور از مذاکرات بارها تکرار شد که عدم پایبندی اسرائیل به آتشبس اعلامشده و مورد تایید ایالات متحده، در عمل به شکست این مذاکرات خواهد انجامید.
تیم آمریکایی؛ بیاختیار و اسیر تلآویو
تحلیلگر المیادین سپس به جانبداری تیم مذاکرهکننده آمریکایی از اسرائیل پرداخت و گفت: از سوی دیگر، جانبداری آشکار ایالات متحده از آنچه رئیسجمهور آمریکا قبلا با آن موافقت کرده بود بهویژه در موضوع لبنان، برای طرف ایرانی کاملا مشهود بود. بیش از یک منبع مسئول در تیم ایرانی، چه در سطوح عالی در تهران و چه در میان هیات اعزامی به پاکستان، به صراحت اعلام کردند که ایالات متحده باید میان آمریکا اول و اسرائیل اول، یکی را انتخاب کند.
عاصی با اشاره به اعتراف جیدی ونس درباره تماسهای مکرر با ترامپ در جریان مذاکرات، نتیجهگیری کرد: آنچه کاملا پیداست این است که ایالات متحده و تیم مذاکرهکننده آمریکایی که از سوی دونالد ترامپ اختیارات تام و کامل دریافت نکرده بود (موضوعی که خود جیدی ونس نیز به آن اعتراف کرد و گفت طی ۲۰ ساعت، دهها بار با ترامپ تماس تلفنی داشته است) عملا منافع اسرائیل را بر منافع ملی آمریکا و بر مصلحت صلح ترجیح داد. این انتخاب فارغ از تبعات آن برای منطقه غرب آسیا یا حتی در مقیاس جهانی بوده است.
این تحلیلگر ارشد جهان عرب در پایان تحلیل خود هشداری جدی درباره پیامدهای شکست مذاکرات مطرح کرد و گفت: شکست این مذاکرات چهبسا ما را به نقطه صفر و به دوران پیش از تفاهم بر سر آتشبس بازگرداند و معنای روشن این بازگشت به عقب آن است که گزینه نظامی همچنان و بلکه اینبار با شدت و قوت بیشتری، روی میز باقی مانده است.
کارشناس آمریکایی: ایران قویتر شده؛ چرا خواسته ما را بپذیرد؟
رابرت پیپ، استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو و کارشناس امور امنیتی، زیادهخواهی آمریکا در قبال ایران را دلیل شکست مذاکرات پاکستان خواند. این چهره شناخته شده آمریکایی در صفحه ایکس (توئیتر سابق) به سراغ دلیل ناکامی مذاکرات پاکستان رفت و خواسته غیرمنطقی واشنگتن از تهران درباره ذخایر اورانیوم را دلیل اصلی شکست این گفتوگوها دانست.
نمایندگان ارشد اعزامی ایران به اسلامآباد با علم به عهدشکنیهای مکرر آمریکا حین مذاکرات قبلی، در مذاکرات غیرمستقیم به میانجیگری پاکستان حضور یافتند اما زیادهخواهی طرف آمریکایی در اسلامآباد هم ادامه داشت. رابرت پیپ درباره شکست مذاکرات، آمریکا را مقصر خواند. اظهارنظر جدید استاد دانشگاه شیکاگو در حالی مطرح شده که وی پیشتر با اشاره به تحولات جنگ تحمیلی آمریکا و اسرائیل گفته بود که ایران تبدیل به چهارمین کانون قدرت جهانی شده است. پیپ همچنین گفته بود که ایران، بزرگترین شکست آمریکا پس از جنگ ویتنام را رقم زد. او حالا در ایکس نوشت: ایالات متحده از ایران خواست که تمام اورانیوم غنیشده خود را تحویل دهد، همان درخواستی که قبل از جنگ نیز مطرح بود. چرا یک ایران قویتر باید اکنون این را بپذیرد؟ شواهد محکمی وجود دارد که نشان میدهد ایالات متحده در دام تشدید تنش گرفتار شده است.
عقبنشینی آمریکا
نشریه تلگراف در واکنش به شکست مذاکرات اسلامآباد نوشت: رئیسجمهور آمریکا ممکن است تصمیم بگیرد بدون دستیابی به توافق رسمی، به عملیات نظامی پایان دهد، این گزینه میتواند به عنوان عقبنشینی آمریکا تعبیر شود که مسائل کلیدی، به ویژه مسئله هستهای، را حل نشده باقی میگذارد. نتایج این دور از مذاکرات، واقعیت پیچیدهای را رقم زده است. ایالات متحده خواهان یک جنگ طولانی و پرهزینه نیست و ایران از دادن امتیازات قابل توجه خودداری میکند. بین این دو حالت، صحنه همچنان در معرض سه احتمال است: مذاکره طولانی، تشدید خطرناک تنش یا توافق شکننده؛ در حالی که منطقه و جهان همچنان گروگان تحولات این موضوع هستند.
علیاکبر ولایتی، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، در واکنش به مذاکرات اسلامآباد در صفحه ایکس خود نوشت: تاریخ دیپلماسی ایران از ارزنهالروم تا مذاکرات اسلامآباد، یک اصل واحد دارد و آن عبارت است از صیانت از ایران عزیز. همانگونه که تنگه ابوالحیات در طول تاریخ نماد انسداد مسیر بر بیگانگان در قلب خاک ما بوده، امروز نیز کلید تنگه هرمز در دستان مقتدر ماست.
نظر شما