آگاه: کافی است کسی برای حضور بر سر مزار یکی از نزدیکانش به بهشت زهرا(س) برود و پس از ورود متوجه شود که قطعه مورد نظرش فاصله زیادی با محل پیاده شدن دارد. در چنین شرایطی، اگر خودرو شخصی همراهش نباشد، باید به فکر راهی برای ادامه مسیر باشد راه‌هایی که همیشه هم در دسترس نیست.
در حال حاضر، شهروندان می‌توانند از طریق ایستگاه‌های مترو شاهد، امام خمینی و کهریزک و با استفاده از تاکسی‌هایی که در این محدوده فعالیت می‌کنند، خود را به ورودی بهشت زهرا(س) برسانند. بخشی از این تاکسی‌ها مسافران را تا ورودی مجموعه جابه‌جا می‌کنند و برای رساندن آنها به قطعه مورد نظر نیز هزینه جداگانه دریافت می‌شود. این شیوه جابه‌جایی به خودی خود مسئله‌ای ندارد، اما مشکل اصلی زمانی آغاز می‌شود که شهروندی بخواهد از یک قطعه به قطعه دیگری برود یا پس از ورود به مجموعه، برای رسیدن به مقصدی دورتر به وسیله نقلیه نیاز داشته باشد.
در چنین وضعیتی، گزینه‌های پیش روی شهروند چندان متنوع نیست یا باید مسیر را پیاده طی کند، یا در صورت پیدا کردن تاکسی در محدوده، برای جابه‌جایی دربست توافق کند، یا از یکی از افرادی که با خودرو شخصی در حال تردد هستند درخواست کند او را تا مقصد یا بخشی از مسیر برساند. در غیر این صورت، استفاده از آژانس یا خودرو دربستی تنها راه باقی‌مانده خواهد بود.
این در حالی است که بهشت زهرا(س) یک فضای محدود و کوچک شهری نیست که بتوان فاصله میان بخش‌های مختلف آن را به سادگی پیاده طی کرد. گستردگی مجموعه و پراکندگی قطعات، جابه‌جایی را به ویژه برای افرادی که توان حرکتی کمتری دارند، دشوار می‌کند. گاهی شهروندی که برای حضور بر سر مزار یکی از بستگانش آمده، پس از رسیدن به مجموعه باید مسافتی طولانی را برای پیدا کردن قطعه مورد نظر طی کند آن هم در شرایطی که ممکن است مسیرها را نشناسد و دسترسی به وسیله نقلیه عمومی در داخل مجموعه برایش فراهم نباشد.
مشکل فقط به رفت‌وآمد از ورودی تا قطعه مورد نظر محدود نمی‌شود. گاهی خانواده‌ها برای حضور بر سر مزار چند نفر از بستگان خود ناچارند میان قطعات مختلف جابه‌جا شوند. در چنین شرایطی نبود یک سیستم حمل‌ونقل عمومی منظم در داخل مجموعه زمان و هزینه بیشتری به آنها تحمیل می‌کند. برای برخی از شهروندان نیز این وضعیت به معنای محدود شدن امکان حضور در بخش‌های مختلف آرامستان است.
خودرو شخصی راه حل نیست
نبود حمل‌ونقل عمومی در داخل بهشت زهرا(س)، فقط مسئله‌ای مربوط به آسایش شهروندان نیست. این موضوع می‌تواند به افزایش استفاده از خودروهای شخصی و در نتیجه تشدید ترافیک در محدوده آرامستان نیز منجر شود. در روزهای پایانی هفته، مناسبت‌های مذهبی، پنج‌شنبه‌ها و جمعه‌ها و به‌ویژه روزهایی که تعداد مراجعه‌کنندگان به بهشت زهرا(س) افزایش پیدا می‌کند تردد خودروها در معابر داخلی و پیرامونی این مجموعه بیشتر می‌شود. در چنین شرایطی خودروهای شخصی که هرکدام برای رسیدن به قطعه‌ای مشخص وارد مجموعه شده‌اند به حجم ترافیک اضافه می‌کنند و گاهی عبور و مرور در برخی مسیرها با کندی همراه می‌شود.
به این ترتیب، شهروندی که برای فرار از دشواری پیاده‌روی با خودرو شخصی وارد مجموعه شده است، ممکن است در ترافیک داخلی گرفتار شود. از سوی دیگر نبود وسیله نقلیه عمومی برای جابه‌جایی میان قطعات، خود یکی از عواملی است که مراجعه‌کنندگان را به استفاده از خودروهای شخصی یا تاکسی‌های دربستی سوق می‌دهد. البته سازمان بهشت زهرا(س) در روزهای پرتردد و مناسبت‌های خاص، در حوزه مدیریت ترافیک داخلی و پیرامونی مجموعه فعالیت می‌کند و تلاش دارد با ساماندهی مسیرها، رفع گلوگاه‌های ترافیکی و جلوگیری از ایجاد سد معبر، رفت‌وآمد خودروها را تسهیل کند. سازمان بهشت زهرا(س) به‌عنوان یکی از مجموعه‌های خدمات‌رسان شهری، وظایف متعددی برعهده دارد. خدماتی که صرفا به امور مربوط به تدفین، نگهداری و رسیدگی به قطعات محدود نمی‌شود و باید متناسب با نیاز مراجعه‌کنندگان توسعه پیدا کند.
یکی از این نیازها، فراهم کردن امکان جابه‌جایی آسان و قابل دسترس در داخل مجموعه است. برای مثال، اختصاص اتوبوس‌های کوچک یا مینی‌بوس‌هایی که در مسیرهای مشخص و با فاصله زمانی معین حرکت کنند، می‌تواند امکان جابه‌جایی میان ورودی‌ها، قطعات و بخش‌های مختلف آرامستان را فراهم کند. چنین خدمتی به‌ویژه برای سالمندان، افراد دارای معلولیت، زنان باردار و خانواده‌هایی که با کودکان به بهشت زهرا(س) مراجعه می‌کنند، اهمیت بیشتری دارد. البته اجرای چنین طرحی نیازمند بررسی مسیرهای پرتردد، شناسایی قطعات پرمراجعه، تعیین تعداد و ظرفیت وسایل نقلیه، جانمایی ایستگاه‌ها و پیش‌بینی هزینه‌های نگهداری و بهره‌برداری است.
پیشنهاد خدمات حمل‌ونقل عمومی در بهشت زهرا(س)
در همین زمینه، امیر مرادعلی، مسئول روابط عمومی سازمان بهشت زهرا(س)، در گفت‌وگو با خبرنگار روزنامه «آگاه» از طرح موضوع ارائه خدمات حمل‌ونقل عمومی در داخل مجموعه استقبال کرد و گفت که این پیشنهاد را برای بررسی در سازمان مطرح خواهد کرد. وی با اشاره به فعالیت معاونت فنی سازمان بهشت زهرا(س) توضیح داد: این معاونت در حوزه حمل‌ونقل و ترافیک فعالیت می‌کند، اما تمرکز اصلی آن بیشتر بر حل مسائل ترافیکی، رفع گلوگاه‌های تردد و جلوگیری از ایجاد سد معبر است. به گفته مرادعلی، سازمان بهشت زهرا(س) در این زمینه با پلیس راهور نیز هماهنگی دارد و بخشی از فعالیت‌های مربوط به ساماندهی ترافیک مجموعه با همکاری این پلیس انجام می‌شود.
به نظر می‌رسد بهشت زهرا(س) که همانند یک شهر بزرگ است، در کنار مدیریت ترافیک و ساماندهی تردد خودروها، به یک برنامه مشخص برای جابه‌جایی شهروندان هم نیاز دارد. در واقع حمل‌ونقل عمومی در داخل بهشت زهرا(س) می‌تواند از یک پیشنهاد ساده به یکی از خدمات ضروری این مجموعه تبدیل شود خدمتی که هم رفت‌وآمد شهروندان را آسان‌تر می‌کند و هم می‌تواند در کاهش ترافیک نقش زیادی داشته باشد.
نظر شما