آگاه: چنین فضایی که بهعنوان واقعیت مجازی یکپارچه در نظر گرفته میشود از ویژگیهای خاص و گوناگونی برخوردار است، از جمله: بیمکانی، فرازمانی، صنعتی بودن محض، عدم محدودیت به قوانین مدنی متکی بر دولت-ملتها، معرفتشناسی تغییر شکلیافته پسامدرن، در دسترس بودن همزمان، روی فضا بودن و همچنین برخورداری از فضاهای فرهنگی، اعتقادی، اقتصادی، سیاسی و نیز آزادی از هویت بدنی و جنسی جدید. شبکههای اجتماعی مجازی، امروزه نقش بسیار مهمی در خلق این فضای مجازی دارند.
در تعریف قدیم از رسانه تصریح میشد که رسانه یعنی «چیزی که حاوی پیام است» که این تعریف برای فهم رسانههای نوین کارآمد نیست. اغلب رسانههای نوین، اساسا با هدف پیامرسانی، خلق نشدهاند. هدف اصلی آنها، هدایت رفتاری کاربران برای دستیابی به حداکثر منافع اقتصادی از طریق طراحی کانالها و مکانیسمهای ارتباطی است. بنابراین، تاثیرات این رسانهها را نباید در پیامها، بلکه در نحوه تعامل افراد در آنها جستوجو کرد. اثر این پلتفرمها بر کودکان و نوجوانان، به دلیل قرار داشتن در سن جامعهپذیری و در فرآیند درونیسازی هنجارها و ارزشها، حادتر از بزرگسالانی است که مواجههای کم و بیش انتقادی و منفصل با این نوع رسانهها دارند. رسانههای نوین، به روشهایی متفاوت و موثرتر از رسانههای سنتی، الگوهای رفتاری و سبک زندگی کودکان و نوجوانان را تغییر میدهند.
بر همین اساس اصولا تامل در سازوکارهای تعاملی و تاثیرات رفتاری رسانههای نوین، مسئولیت همزمان والدین، نهادهای تربیتی و بدنه سیاستگذاری جوامع است.
در کشور ما و در زمانی که کرونا فراگیر شد؛ فارغ از پیوستنگاری و به دور از هر پیشدستی و مقدمه لازم اولین تجربه آموزش آنلاین برای دانشآموزان ایرانی رقم خورد؛ به مرور چالشها و مسائل آن رخ نمایاند و فصل جدیدی از دسترسی کودکان، نوجوانان و جوانان به فضای مجازی پدید آمد. با عبور از کرونا تصور بازگشت به آموزش آنلاین کمی دور از واقعیت بود اما روند حوادث به سمتی پیش رفت که مجددا آموزش آنلاین به جریان آموزش و پرورش کشور بازگشت و هنوز مقدمه و پیشزمینهای برای این موضوع طراحی و تعریف نشده است. با توجه به وضعیت مبهم پیش روی آموزش کشور، بیش از هر چیزی باید به این فکر کنیم که چه کنیم تا در برابر آموزش آنلاین و مسائل آن دچار بحران و مسئله نشویم.
نباید فراموش کنیم دستاوردهای بشر از صنعت و فناوریهای نوین- علاوه بر منافعی که برای بشر داشته و رفاهی که برای او به ارمغان آورده- همواره آسیبهایی را نیز بههمراه داشته است. اگرچه بسیاری از ابداعات و نوآوریها با انگیزه تامین رفاه و آسایش و تحکیم ارزشهای انسانی و در جهت نیل به کمال شکل گرفته است، اما در عین حال به دلیل برخی کجاندیشیها و استفادههای نادرست از ابزارهای جدید، این اختراعات گاه جسم و جان و اخلاق و روان انسانها را مورد آسیب قرار داده و گاه فرهنگ و اعتقادات و رفتارهای اجتماعی وی را دگرگون کرده است. بنابراین باید تمرکز جدی برای این مقوله مبذول داشت؛ همین امروز؛ چرا که فردا دیر خواهد شد.
۲۰ خرداد ۱۴۰۵ - ۲۳:۱۶
کد مطلب: ۲۲٬۹۳۹
امروزه فراگیری اینترنت و فناوریهای جدید ارتباطی و اطلاعاتی، موجب ظهور فضای مجازی در کنار جهان واقعی شده که این امر، معادلات و الگوهای ارتباطات سنتی، تولید، انتقال و مصرف اطلاعات را به هم زده و موجب تغییر در آن شده است.
نظر شما