آگاه: اطلاعیه‌های پیاپی وزارتخانه‌های آموزش‌وپرورش و علوم که قرار بود نقشه راه باشند، بیشتر به آینه‌ای از تصمیم‌گیری‌های دیرهنگام، متناقض و کم‌اثر تبدیل شده‌اند و نتیجه آن، مردمی است که دیگر به این اطلاعیه‌ها اعتماد ندارند. در ماه‌های گذشته دانش‌آموزان و دانشجویان بارها با تغییر تقویم، تعویق امتحانات، ابهام در تاثیر سوابق تحصیلی و بلاتکلیفی درباره حضوری یا مجازی بودن کلاس‌ها روبه‌رو شدند. اعتراض‌های دانش‌آموزی در بهار و تابستان ۱۴۰۵ که ریشه در همین بی‌ثباتی داشت، نشان داد نسل جوان دیگر نمی‌خواهد صرفا مخاطب دستورالعمل‌های یک‌طرفه باشد. وقتی وزارتخانه‌ها پس از هر بحران با تاخیر و گاهی با ادبیات تکراری اطلاعیه صادر می‌کنند طبیعی است که خانواده‌ها و دانش‌آموزان به جای برنامه‌ریزی، به شایعه‌ها و شبکه‌های غیررسمی پناه ببرند.
باید بدانیم که این عدم اعتماد، مشکلات جدی برای مردم ایجاد کرده است. برنامه‌ریزی، مختل شده و دانش‌آموزان کنکوری که سال‌ها با کرونا، جنگ و تعطیلی‌های آلودگی هوا و... دست‌وپنجه نرم کرده‌اند، هنوز نمی‌دانند دقیقا چه چیزی در نمره نهایی‌شان وزن دارد. دانشجویان جدیدالورود هم با تاخیر ورود به دانشگاه مواجهند و ترم اول‌شان از همان ابتدا ناقص شکل می‌گیرد. افت کیفیت یادگیری و انگیزه نیز پیامد دیگر این وضعیت است. وقتی نمرات امتحانات مجازی بی‌اعتبار می‌شوند یا قوانین، به راحتی منقضی و نامعتبر تلقی می‌شوند، هم دانش‌آموز و هم خانواده به سیستم ارزشیابی بی‌اعتماد می‌شوند و این بی‌اعتمادی به کلاس‌های خصوصی پرهزینه و بازار سیاه کمک‌آموزشی دامن می‌زند و شکاف آموزشی را عمیق‌تر می‌کند. فشار روانی و مالی مضاعف بر خانواده‌ها نیز در پس هر اطلاعیه مبهم یا دیرهنگام، موج اضطراب و هزینه‌های پیش‌بینی‌نشده ایجاد می‌کند و ثبت‌نام‌های نیمه‌کاره، توزیع دیر کتاب‌ها و ابهام در سرویس مدارس همه به حساب خانواده نوشته می‌شود. در نهایت با چنین اتفاقاتی، فرسایش سرمایه اجتماعی نظام آموزشی رخ می‌دهد. وقتی مردم احساس کنند تصمیم‌ها بیشتر برای مدیریت بحران لحظه‌ای است تا طراحی نظام بلندمدت، فاصله بین نهاد آموزشی و جامعه بیشتر می‌شود و این فاصله در بلندمدت مشروعیت سیاست‌های آموزشی را تضعیف می‌کند.
مسئولان باید بپذیرند که مشکل اصلی، کمبود اطلاعیه نیست. مشکل کیفیت، زمان‌بندی و صداقت اطلاعیه‌هاست. مردم دیگر به بیانیه‌های کلی و شعاری اعتماد نمی‌کنند و شفافیت، پیش‌بینی‌پذیری و پاسخ‌گویی می‌خواهند. هر تصمیم مهم آموزشی باید حداقل چند هفته زودتر با جزئیات کامل و دلایل روشن اعلام شود و تغییر قوانین کنکور یا تقویم تحصیلی در آخرین لحظه دیگر قابل‌قبول نیست. تشکیل سازوکارهای واقعی مشورت با نمایندگان دانش‌آموزان، والدین و معلمان پیش از صدور دستورالعمل‌های کلان می‌تواند از بسیاری اعتراض‌ها و سردرگمی‌ها جلوگیری کند. نظام آموزشی نمی‌تواند هر سال با تغییر اساسی در تاثیر معدل یا شیوه برگزاری آزمون‌ها نسل جدیدی از بلاتکلیفی بسازد، زیرا ثبات پیش‌شرط اعتماد است. سامانه‌های رسمی نیز باید آن‌قدر روان و به‌روز باشند که مردم نیازی به مراجعه به کانال‌های غیررسمی احساس نکنند و البته مسئولان باید بدانند که اطلاع‌رسانی فقط از طریق بیانیه وزارتخانه کافی نیست، باید به زبان مردم و در زمان و در دسترس مردم باشد. قطعا مردم درک خواهند کرد که رخدادهای لحظه‌ای مانند جنگ، الزامات دیگری دارد، اما جز آن، انتظار می‌رود مسئولان به فکر مردم باشند.
سال تحصیلی جدید فرصتی است برای ترمیم، نه تکرار. اگر وزارتخانه‌های مرتبط نتوانند اعتماد از دست‌رفته را بازسازی کنند، زنگ آغاز سال تحصیلی هر سال بیشتر به زنگ هشدار تبدیل خواهد شد. دانش‌آموزان و دانشجویان امروز، آینده‌سازان فردای این کشورند و شایسته نظامی هستند که به جای سردرگمی اطمینان بسازد. وقت آن است که تصمیم‌گیران از پشت میز اطلاعیه‌نویسی بیرون بیایند و به میدان اعتمادسازی قدم بگذارند.