آگاه: رویداد سیتکس با عنوان «ایران پیشرو» در تهران، با تمرکز بر همین پیوند شکل گرفته است؛ رویدادی که قرار است ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان و مجموعه‌های فناور را در کنار نیازهای مدیریت شهری قرار دهد و مسیر همکاری میان این دو بخش را هموارتر کند. اهمیت چنین رویدادی تنها به معرفی محصولات و فناوری‌های جدید محدود نمی‌شود؛ مسئله اصلی آن است که آیا ظرفیت‌های موجود می‌توانند به پروژه‌های عملیاتی، قراردادهای اجرایی و تغییر در شیوه اداره شهر منجر شوند یا نه.
تهران به دلیل تمرکز بخش قابل توجهی از شرکت‌های دانش‌بنیان و فعالان اقتصاد فناوری، ظرفیت قابل توجهی برای ایفای نقش در این حوزه دارد. با این حال، وجود شرکت‌ها و محصولات فناورانه به‌تنهایی به معنای استفاده موثر از فناوری در اداره شهر نیست. میان نیازهای دستگاه‌های اجرایی و توان شرکت‌های فناور، گاهی فاصله‌ای وجود دارد که شناسایی مسئله، تعریف دقیق نیاز، ارزیابی راهکارها و ایجاد مسیر همکاری و سرمایه‌گذاری می‌تواند به کاهش آن کمک کند.
در این چارچوب، رویداد «ایران پیشرو» تلاش دارد به جای محدود شدن به معرفی دستاوردهای پراکنده، بستری برای ارتباط میان نیازهای شهری و توان فناورانه کشور ایجاد کند. حضور شرکت‌های دانش‌بنیان، مجموعه‌های فعال در حوزه فناوری، نهادهای سرمایه‌گذاری و بنگاه‌های اقتصادی در این رویداد، از جمله ظرفیت‌هایی است که می‌تواند امکان شکل‌گیری همکاری‌های تازه را فراهم کند. محورهایی مانند حمل‌ونقل هوشمند، مدیریت انرژی، اقتصاد چرخشی، مدیریت پسماند و اقتصاد دیجیتال نیز نشان می‌دهد که تمرکز رویداد بر حوزه‌هایی قرار گرفته که با مسائل روزمره شهر و کیفیت زندگی شهروندان ارتباط مستقیم دارند.
تغییر رویکرد مدیریت شهری؛ از مصرف فناوری تا توسعه آن
بهزاد پایمرد، رئیس سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری شهرداری تهران، در نشست خبری این رویداد در تشریح اهداف و رویکردهای این رویداد گفت: هدف اصلی، ایجاد یک نظام منسجم برای حکمرانی فناوری و نوآوری در شهر تهران است؛ نظامی که بتواند مسائل شهر را شناسایی کند، ظرفیت متخصصان و شرکت‌های فناور را به کار بگیرد و زمینه فعالیت و توانمندسازی کسب‌وکارهای نوآور را فراهم آورد. وی افزود: فناوری باید در خدمت ارتقای کیفیت زندگی شهروندان قرار گیرد و استفاده از آن نباید صرفا به خرید تجهیزات یا به‌کارگیری ابزارهای جدید محدود شود. به گفته پایمرد، رویکرد مورد نظر این است که تهران از شهری مصرف‌کننده فناوری به شهری تبدیل شود که در آن فناوری توسعه پیدا می‌کند، تجاری‌سازی می‌شود، مورد آزمایش قرار می‌گیرد و امکان رشد و گسترش می‌یابد.
رئیس سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری تاکید کرد که این تغییر رویکرد مستلزم عبور از فعالیت‌های پراکنده و جزیره‌ای در حوزه فناوری است. وی ادامه داد: فناوری باید به یکی از پیشران‌های توسعه شهر تبدیل شود و در برنامه‌ریزی و اجرای ماموریت‌های مدیریت شهری جایگاه مشخصی داشته باشد. از این منظر، فناوری نه یک موضوع جانبی، بلکه ابزاری برای پاسخ‌گویی به مسائل و نیازهای شهر است. پایمرد با اشاره به ظرفیت موجود در تهران گفت: بیش از ۵۰ درصد شرکت‌های دانش‌بنیان کشور در این شهر مستقر هستند. به گفته وی، این تمرکز ظرفیت مهمی برای مدیریت شهری ایجاد می‌کند و می‌تواند زمینه استفاده از توان شرکت‌های داخلی را در حل مسائل تهران فراهم کند. او تاکید کرد که هدف، شناسایی این ظرفیت‌ها و فراهم کردن امکان حضور موثر آنها در پروژه‌های شهری است.
نقشه راه فناوری برای ماموریت‌های شهری
پایمرد با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای سامان‌دهی فعالیت‌های فناورانه گفت: طی یک سال و نیم گذشته، نقشه راه فناوری برای حوزه‌های مختلف ماموریتی شهرداری تدوین شده است. وی افزود: این نقشه راه با هدف مشخص کردن نیازها و اولویت‌ها و جهت دادن به ظرفیت‌های فناورانه به سمت مسائل اصلی شهر تهیه شده است.
به گفته رئیس سازمان، حمل‌ونقل هوشمند یکی از محورهای اصلی این برنامه است. مدیریت یکپارچه انرژی و مواجهه با ناترازی انرژی، اقتصاد چرخشی و مدیریت پسماند، اقتصاد دیجیتال در مدیریت شهری و تامین مالی پایدار شهری نیز از دیگر محورهایی هستند که در این چارچوب مورد توجه قرار گرفته‌اند. وی ادامه داد: این حوزه‌ها به دلیل ارتباط مستقیم با عملکرد شهر و زندگی شهروندان در اولویت قرار دارند و استفاده از فناوری در آنها می‌تواند به بهبود خدمات و افزایش کارآمدی مدیریت شهری کمک کند. پایمرد تاکید کرد که تدوین نقشه راه، گامی برای جلوگیری از پراکندگی فعالیت‌ها و ایجاد هماهنگی میان نیازهای مدیریت شهری و توان شرکت‌های فناور است.
حضور شرکت‌ها و ارزیابی طرح‌های فناورانه
رئیس سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری با اشاره به مشارکت مجموعه‌های فناور در رویداد گفت: بیش از ۱۰۰ شرکت دانش‌بنیان و مجموعه توانمند فعال در بخش دفاعی در این دوره حضور دارند. وی افزود: نهادهای سرمایه‌گذاری و هلدینگ‌های بزرگ اقتصادی نیز در رویداد مشارکت کرده‌اند تا زمینه ارتباط میان صاحبان فناوری، سرمایه‌گذاران و بخش‌های متقاضی راهکارهای فناورانه فراهم شود. پایمرد با بیان اینکه استقبال شرکت‌ها فراتر از ظرفیت اولیه پیش‌بینی‌شده بوده است، اظهار کرد: بیش از هزار شرکت، طرح یا محصول خود را برای حضور در این فرآیند ارسال کرده‌اند. از میان آنها، حدود ۲۲۰ شرکت و محصول پس از عبور از معیارهای اولیه وارد مرحله ارزیابی و داوری شده‌اند. وی گفت: رقابت‌ها در سه حوزه حمل‌ونقل، مالی و فناوری‌های مالی و خدمات شهروندی تعریف شده است. به گفته او، هدف از این رقابت‌ها صرفا انتخاب طرح‌های برتر نیست، بلکه شناسایی راهکارهایی است که امکان استفاده و اجرای آنها در مجموعه مدیریت شهری وجود داشته باشد.
پایمرد درباره حمایت‌های در نظر گرفته‌شده برای برگزیدگان نیز توضیح داد: در هر حوزه، به نفر اول سه میلیارد تومان، نفر دوم دو میلیارد تومان و نفر سوم یک میلیارد تومان جایزه نقدی تعلق می‌گیرد. علاوه بر این، تسهیلاتی به ترتیب به میزان ۱۰، هفت و پنج میلیارد تومان برای رتبه‌های اول تا سوم پیش‌بینی شده است. وی تاکید کرد: هدف از در نظر گرفتن این حمایت‌ها، کمک به تجاری‌سازی محصولات و فراهم کردن زمینه ورود آنها به فرآیندهای اجرایی و قراردادهای مدیریت شهری است. بر این اساس، انتخاب طرح‌های برتر باید به ایجاد فرصت واقعی برای توسعه محصول و استفاده از آن در شهر منجر شود.
حمایت از ایده‌های جوانان و توسعه زیرساخت‌های نوآوری
رئیس سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری در بخش دیگری از سخنان خود به برنامه «بذر طلایی» که مخصوص نوجوانان است، اشاره کرد و گفت: در این بخش حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ ایده و طرح دریافت شده و ۴۰ تیم به مرحله نهایی راه یافته‌اند. وی افزود: تیم‌های برگزیده در مراسم اختتامیه معرفی خواهند شد.
پایمرد همچنین از برنامه‌هایی برای گسترش آموزش و مهارت‌آموزی فناورانه در محله‌ها و مدارس خبر داد و گفت: ایجاد خانه‌های علم و فناوری در مراکز محله و راه‌اندازی فب‌لب‌ها و فب‌کیدزهای سیار در مدارس از جمله اقداماتی است که با هدف تقویت مهارت‌های ساخت، خلاقیت و کارآفرینی در میان دانش‌آموزان و جوانان دنبال می‌شود. وی با تاکید بر اهمیت پرورش نیروی انسانی افزود: توسعه فناوری تنها به شرکت‌ها و تجهیزات وابسته نیست و باید زمینه آشنایی نسل جوان با مهارت‌های نوآورانه و توانایی تبدیل ایده به محصول نیز فراهم شود.
دوقلوی دیجیتال تهران و فناوری‌های راهبردی
پایمرد در تشریح پروژه‌های فناورانه مدیریت شهری، دوقلوی دیجیتال تهران را یکی از طرح‌های شاخص معرفی کرد و گفت: این پروژه با هدف ایجاد تصویری دیجیتال و تحلیلی از شهر و کمک به مدیریت دقیق‌تر بخش‌های مختلف آن دنبال می‌شود.
وی افزود: ماژول‌های مرتبط با ترافیک، انرژی، اقلیم و وضعیت آب‌وهوا، مدیریت سیلاب و آبیاری هوشمند در این پروژه مورد توجه قرار گرفته‌اند. به گفته او، استفاده از تصاویر ماهواره‌ای و تحلیل داده‌ها نیز بخشی از ظرفیت‌های این طرح است و می‌تواند اطلاعات لازم را برای شناخت بهتر وضعیت شهر و تصمیم‌گیری در حوزه‌های مختلف فراهم کند.
رئیس سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری همچنین به فناوری‌های راهبردی مورد توجه اشاره کرد و گفت: هوش مصنوعی، پلاسما، مواد پیشرفته و رباتیک از جمله حوزه‌هایی هستند که ظرفیت بالایی برای توسعه و استفاده در ماموریت‌های شهری دارند.
از نمایش فناوری تا حل مسائل واقعی شهر
رویداد سیتکس با عنوان «ایران پیشرو» را می‌توان تلاشی برای پیوند دادن ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان و مجموعه‌های فناور با نیازهای واقعی مدیریت شهری دانست؛ تلاشی که با تدوین نقشه راه فناوری، شناسایی اولویت‌های شهری، ارزیابی طرح‌های نوآورانه و حمایت از محصولات برگزیده دنبال می‌شود. پروژه‌هایی مانند دوقلوی دیجیتال تهران و توجه به فناوری‌هایی همچون هوش مصنوعی و رباتیک نیز نشان‌دهنده تلاش برای استفاده گسترده‌تر از فناوری در اداره پایتخت است.
با این حال، موفقیت این رویکرد به نتایج عملی آن وابسته است، نه صرفا تعداد شرکت‌های حاضر یا طرح‌های معرفی‌شده. ورود محصولات فناورانه به پروژه‌های اجرایی، انعقاد قرارداد با شرکت‌های دانش‌بنیان و تاثیر ملموس آنها بر بهبود خدمات و کیفیت زندگی شهروندان، معیارهای اصلی سنجش دستاوردهای این رویداد خواهند بود. سیتکس زمانی می‌تواند به نقطه عطفی در نوآوری شهری تبدیل شود که ارتباط میان مدیریت شهری و زیست‌بوم فناوری از یک رویداد مقطعی فراتر برود و به همکاری مستمر برای حل مسائل تهران تبدیل شود.
نظر شما