آگاه: انسانمحوری: نخستین و شاید بنیادیترین رکن تمدن مدرن غربی، انسانمحوری است. در قرون وسطی، خدا و دین، محور شناخت و ارزشها بودند؛ اما با آغاز رنسانس، جای خدا بهتدریج به «انسان» داده شد. بدین ترتیب، مرجعیت اخلاقی از دین به انسان منتقل شد و پیشرفت مادی بهعنوان شاخص برتری تمدنی تعریف شد اما این مسئله منجر به پدیده دیگری نیز شد و آن مشروعیت دادن به سلطه انسان غربی بر طبیعت و دیگر جوامع انسانی بود. بدین ترتیب غربیها در دوران مختلف تاریخ خود، تعریفشان از انسان را بهنوعی تغییر دادند که مردم در برخی از جوامع را «انسان» ندانند و بدین ترتیب هر نوع جنایت و تجاوز را بر این «نیمه انسانها» یا «موجودات غیر انسانی» روا بدانند. همین مسئله را در بحث جنگ غزه نیز مشاهده کردیم و در جنگ تحمیلی دوم و سوم نسبت به ملت ایران این مقوله صورت گرفت.
دومین رکن تمدن غربی، لیبرالیسم است؛ مکتبی که بر اساس آموزههای آن، جامعه به صحنه رقابت بیپایان برای منافع شخصی و در سطح جهانی، توجیه استعمار و انباشت ثروت از طریق سلطه بر دیگران میشود. بر این اساس مفاهیمی مانند «دموکراسی»، «حقوق بشر» و «آزادی» اغلب به ابزار سیاست خارجی تبدیل شده و کشتار یا دخالت نظامی در کشورهای دیگر را مشروع میکند. این رویه را ما بعد از حادثه ۱۱ سپتامبر مشاهده کردیم که بهشکل رادیکالتری پیش میرود و عمدتا جوامع مسلمان را هم نشانه میرود. حرکات و برنامههای ترامپ در این سالها هم جدا از این نبوده است.
سرمایهسالاری و اصالت سود در تحلیل امروز غرب جزو اصلی است. در این مشرب، هیچ احترام یا ارزش اخلاقی (حتی در سطح میانکشوری) وجود ندارد و همه چیز «معامله» است. آنها ملتها و رهبران را نه به عنوان موجوداتی دارای کرامت انسانی، بلکه به عنوان «رقبا» یا «مشتریان» یا «موانع» در یک بازی بزرگ سود و زیان میبینند. وقتی توهین میکند، در واقع دارد به شما میگوید: «تو برای من ارزش انسانی نداری، تو فقط یک متغیر در محاسبه سود و زیان من هستی.»
در آخر باید تصریح کنم در واقع توهینهای رئیسجمهور تروریست آمریکا چکیده مبانی نظری تمدنی است که میگوید اگر تو مثل ما نیستی؛ پس انسان کاملی نیستی؛ ارزش احترامی نداری و در نهایت تو تنها یک ابزار یا مانع هستی.
۲۴ آبان ۱۴۰۵ - ۲۲:۰۳
کد مطلب: ۲۷٬۰۵۲
اخیرا ترامپ در هجمه لفظی مجدد خطاب به ایرانیان و مسئولین ایرانی الفاظ توهینآمیزی را به کار برده است و گستاخانه برای چندمین بار اهانت به رهبر و ملت ایران را تکرار کرده است. فارغ از شخصیت بیمار و خودبزرگبینی که او دارد یک سوال مهم و اساسی مطرح میشود و آن اینکه ریشه فکری چنین عتابهایی کجاست و او بر اساس چه مشرب نظری به خود اجازه میدهد تا چنین توهینهای بیقاعدهای را به یک ملت پرسابقه با ریشههای تمدنی عمیق ابراز دارد؟ در ادامه چند نکته حائز اهمیت مورد اشاره قرار خواهد گرفت که مبین این است که این توهینها صرفا یک واکنش احساسی یا شخصی از سوی ترامپ نیست، بلکه محصول یک ساختار فکری و تمدنی است.
نظر شما