آگاه: «تربیت به طور کلی با صنعت یک فرق دارد که از همین فرق، انسان میتواند جهت تربیت را بشناسد. صنعت عبارت است از «ساختن» به معنی اینکه شیء یا اشیائی را تحت یک نوع پیراستنها و آراستنها قرار میدهند، میان اشیا و میان قوای اشیا ارتباط برقرار میکنند، قطع و وصلهایی در جهت مطلوب انسان صورت میگیرد و آنگاه این شیء میشود مصنوعی از مصنوعات انسان و فرض کنید که از طلا یک حلقه انگشتر یا زیور دیگر میسازیم، آن را شکل میدهیم و میشود یک مصنوع برای ما. ولی تربیت عبارت است از پرورش دادن. یعنی استعدادهای درونیای که بالقوه در یک شیء موجود است. به فعلیت درآوردن و پروردن و لهذا تربیت فقط در مورد جاندارها یعنی گیاه و حیوان و انسان صادق است و اگر این کلمه را در مورد غیر جاندار به کار ببریم مجازا به کار بردهایم، نه اینکه به مفهوم واقعی، آن شیء را پرورش دادهایم، یعنی یک سنگ یا یک فلز را نمیشود پرورش داد آن طور که یک گیاه یا یک حیوان یا انسان را پرورش میدهند. این پرورش دادنها به معنی شکوفا کردن استعدادهای درونی آن موجودها است که فقط در مورد موجودهای زنده صادق است و از همین جا معلوم میشود که تربیت باید تابع و پیرو فطرت، یعنی تابع و پیرو طبیعت و سرشت شیء باشد. اگر بنا باشد یک شیء شکوفا بشود، باید کوشش کرد همان استعدادهایی که در آن هست بروز و ظهور کند اما اگر استعدادی در یک شیء نیست، بدیهی است آن چیزی که نیست و وجود ندارد، نمیشود آن را پرورش داد.» اینها بخشی از دستنوشتههای معلم شهید انقلاب استاد مرتضی مطهری است. شخصیت برجستهای که بخش قابل توجهی از جریان اندیشه تربیتی ما را بعد از انقلاب رقم زده است. اینجا یک نکته حائز اهمیت وجود دارد و آن اینکه چه شخصیتهایی مثل شهید مطهری و شهید بهشتی و چه افرادی چون امام راحل و رهبر شهیدمان به عنوان پیشقراولان انقلاب همگی بر این مقوله متفق بودند که مردم ایران از توانایی و استعداد درونی برخوردارند و در تمام طول فعالیتشان به دنبال کشف و پرورش این استعداد ذاتی بودند. از آن سو وجه مشترک جالب همه این افراد شأن معلمی و تعلیم و تربیتشان بود که سعی کردند در این نزدیک به پنج دهه هر آنچه میتوانند بر این مقوله اصرار ورزند و برای تحقق آن تلاش کنند. امروز و در دوران پس از شهادت رهبر شهیدمان؛ به عنوان کسی که بیشترین سهم را در شکلدهی به این نظام تربیتی ایفا کردند، در کنار همه فعالیتها و کارهایی که باید صورت گیرد یکی از اساسیترین اتفاقات، ترسیم و طراحی نظام تربیتی است که رهبر انقلاب آن را ترسیم کردند و بدان پرداختند. این نظام یک کل واحد و کلان است که اجزای تشکیلدهندهای همچون مبانی انقلاب اسلامی، دیدگاههای امام راحل (ره) اندیشههای شهید مطهری، اندیشههای شهید بهشتی و... هستند ولیکن نگاه و نظام فکری رهبر شهید، جامع همه این نگاهها و بخش اصلی این نظام فکری را تشکیل میدهد.
۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ - ۲۲:۳۸
کد مطلب: ۲۲٬۰۵۴
نظر شما