آگاه: در روز بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی، شاعر حماسهسرای کشورمان، بار دیگر بر اهمیت زبان فارسی به عنوان یکی از غنیترین میراثهای فرهنگی بشریت باید تاکید کنیم. فردوسی با آفرینش شاهنامه، نه تنها هویت ملی ایرانیان را بازآفرینی کرد، بلکه زبان پارسی را قوام بخشید و آن را به شکلی پالوده و استوار برای نسلهای آینده به ارث گذاشت. امروز، در عصر رسانههای دیجیتال و جریان پرسرعت اطلاعات، این میراث گرانبها بیش از هر زمان دیگری نیازمند پاسداشت فعالانه است و رسانهها در این عرصه نقشی محوری و غیرقابل انکار دارند.
زبان فارسی، به عنوان یکی از قدیمیترین زبانهای زنده جهان، در طول تاریخ همواره با چالشهای گوناگونی روبهرو بوده است. فردوسی در قرن چهارم و پنجم هجری، با انتخاب آگاهانه واژگان اصیل پارسی، نشان داد که زبان، ابزار هویت و مقاومت فرهنگی است. در دنیای معاصر نیز، رسانهها میتوانند همانند فردوسی عمل کنند: هم نگهبان زبان و هم پیشرو در احیای آن.
پاسخ به این پرسش که رسانهها چگونه میتوانند زبان پارسی را پاس بدارند را در چهار بخش دنبال میکنم:
۱- بهکارگیری صحیح و الگوساز زبان: مجریان، نویسندگان و تولیدکنندگان محتوا در رسانهها با رعایت قواعد دستوری، پرهیز از واژگان بیگانه غیرضروری و استفاده از معادلهای فارسی، الگوی مناسبی برای مخاطبان، بهویژه نسل جوان، فراهم میکنند. متاسفانه گسترش برخی اصطلاحات انگلیسی یا عامیانههای نادرست در شبکههای اجتماعی و برنامههای تلویزیونی، گاهی به تضعیف غنای زبانی منجر شده است.
۲- تولید محتوای ادبی و فرهنگی: پخش برنامههای تخصصی ادبیات، نقد و بررسی شاهنامه، داستانسراییهای مدرن بر پایه اساطیر ایرانی و ساخت مستندها و سریالهای تاریخی با فیلمنامهها و سناریوهای فاخر، میتواند علاقهمندی به زبان و ادبیات فارسی را احیا کند. رسانههای موفق در این حوزه در گذشته با ابتکارات نوین در پلتفرمهای دیجیتال، نشان دادهاند که محتوای ادبی میتواند هم جذاب و هم پرمخاطب باشد.
۳- مقابله با تهاجم فرهنگی و زبانزدگی: رسانهها موظفند در برابر جریان یکنواختسازی زبانی و انگلیسیزدگی مقاومت کنند. این امر با ترویج زبان فارسی برای همه محصولات فرهنگی و رسانهای مانند فیلمها، دوبله حرفهای و تولید محتوای بومی قوی امکانپذیر است. شبکههای اجتماعی نیز با هشتگهای هدفمند و کمپینهای آگاهیبخشی میتوانند نقش موثری ایفا کنند.
۴- آموزش و ترویج در فضای مجازی: با توجه به حضور گسترده نسل Z در شبکههای اجتماعی، رسانهها و فعالان فرهنگی باید محتوای کوتاه اما موثر برای آموزش ظرایف زبانی و معرفی گنجینههای ادبی تولید کنند. تجربه نشان داده که چنین محتواهایی در صورت جذابیت بصری و روایی، بازخورد بسیار مثبتی دریافت میکنند.
روز بزرگداشت فردوسی، بیش از یک مراسم نمادین است؛ یادآوری این حقیقت است که زبان، هویت ما را میسازد و رسانهها، به عنوان قدرتمندترین ابزارهای فرهنگی عصر حاضر، مسئولیت سنگینی در حفظ و ارتقای آن بر عهده دارند. اگر رسانههای ایرانی بتوانند با همافزایی و برنامهریزی بلندمدت، به سمت «فارسیسازی» محتوای خود حرکت کنند، نه تنها به تکریم فردوسی پرداختهاند، بلکه در پاسداشت یکی از ارزشمندترین میراثهای بشری نیز سهیم شدهاند.
زبان فارسی، شاهنامهای است که هنوز در حال نگارش است و قلم رسانهها میتواند درخشانترین صفحات آن را رقم بزند.
۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ - ۲۲:۵۸
کد مطلب: ۲۲٬۲۸۳
نظر شما