آگاه: در روزهای گذشته، جهان شاهد تشدید بیسابقهای از تهدیدات نظامی، تحریمهای اقتصادی و عملیات بیثباتساز علیه جمهوری اسلامی ایران بوده است. این هجمه گسترده که تا مرز تهدید به عملیات نظامی پیش رفته، تصادفی یا مقطعی نیست، بلکه باید آن را در چارچوب تحلیلی عمیقتری به نام «استعمار نوین» ارزیابی کرد. استعمار نوین، شیوهای است که در آن قدرتهای سلطهگر، بهجای اشغال مستقیم سرزمینها، از ابزارهای سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، رسانهای و امنیتی برای نفوذ، کنترل و به انقیاد کشاندن کشورهای مستقل استفاده میکنند.۱
استعمار نوین: سلطه بدون پرچم
پس از افول نظام استعمار کهن و مستقیم، نظام سلطه جهانی به روشهای پیچیدهتری متوسل شد. در استعمار نوین، قدرتهای خارجی مستقیماً وارد اداره کشورها نمیشوند، بلکه از طریق نفوذ در ارکان حاکمیتی، وابسته کردن اقتصاد، ایجاد اختلاف بین ملتها و تقویت نخبگان وابسته، اهداف خود را پیش میبرند. هدف نهایی حفظ کشورهای هدف در وضعیتی ضعیف، مصرفکننده، متکی به خارج و فاقد استقلال علمی و نظامی است تا منافع قدرتهای بزرگ تأمین شود.۲ سفارتخانههای کشورهای سلطهگر در این چارچوب، اغلب به مراکز فرماندهی برای طراحی و اجرای عملیات در حوزههای سیاسی و امنیتی تبدیل میشوند.۳
هجمه اخیر: ابزارهای متنوع برای استراتژی واحد
تهدیدهای کنونی آمریکا علیه ایران را میتوان جلوهای کامل از ابزارهای استعمار نوین دانست: جنگ اقتصادی و تحریمهای فلجکننده: احیای سیاست «فشار حداکثری» باهدف صفر کردن صادرات نفت ایران، فلج کردن بخش انرژی و تحتالشعاع قرار دادن معیشت مردم، مصداق بارز سلطه اقتصادی است که میخواهد ایران را به کشوری مصرفکننده و وابسته تبدیل کند.۴ تهدید و جنگ روانی: اعلام حضور ناوگان «یواساس آبراهام لینکلن» و دیگر ناوشکنهای موشکانداز آمریکا در منطقه و سخنپراکنی درباره گزینه نظامی، تلاشی برای ایجاد رعب و اختلال در اراده ملی و فرسایشی کردن فضای کشور است.۵ عملیات بیثباتساز: گزارشها از یک سری حملات، ترورها و خرابکاریها در داخل ایران در هفتههای اخیر حکایت دارد که الگویی کلاسیک از عملیات براندازی خزنده برای ایجاد ناامنی و تضعیف حاکمیت ملی است.۶ هدف قرار دادن وحدت ملی: اظهارات مقامات آمریکایی در حمایت از آشوبگران و تلاش برای به تصویر کشیدن ایران در حالت «اضطرار»، خود شکلی از جنگ است که باهدف اولیه «شکستن انسجام عمومی» و سپس اجرای حمله نظامی انجام میگیرد.۷
چرا ایران؟
جمهوری اسلامی ایران به دلیل پیروزی انقلابی که نظم دستنشانده استعمار نوین در منطقه را در هم شکست، همواره هدف این قدرتها بوده است. انقلاب اسلامی مدل حکمرانی مستقلی را ارائه داد که برخلاف خواست استعمارگران، نه ضعیف است، نه دستنشانده و نه مصرفکننده محض. دستاوردهای علمی و فناورانه ایران، بهویژه درزمینه هستهای، ریسمانهای نامرئی وابستگی را پاره کرده و برای نظام سلطه غیرقابلتحمل است.۸ بهطور خلاصه، پاسخ این سؤال در استقلال و مقاومتی است که «ایران» از خود بروز داده است.
پاسخ ایران، منطق مقاومت در برابر منطق زور
در مقابل این هجمه چندبعدی، جمهوری اسلامی ایران بر اساس منطق مقاومت و عقلانیت ایستاده است. ایران بهصراحت اعلام کرده که هرگونه حمله، محدود یا گسترده، بهمنزله اعلانجنگ تمامعیار تلقی شده و پاسخی سخت و تسویه کننده در پی خواهد داشت. این موضع تنها یک ادعا نیست، بلکه بر اساس تحلیلهای کارشناسی شکلگرفته است. تجربه درگیری ۱۲ روزه خرداد ۱۴۰۴ نشان داد که ایران توانایی پاسخگویی مؤثر و ایجاد هزینههای غیرقابلتحمل برای طرف متخاصم، بهویژه رژیم صهیونیستی را دارد. همین واقعیت عاجز بودن سامانههای دفاعی دشمن در مقابل حملات موشکی گسترده و طولانی ایران، یکی از مهمترین عوامل بازدارندگی در برابر حمله تمامعیار بوده است.۹
بنبست استراتژی سلطه
تهدیدهای اخیر آمریکا علیه ایران، نه نشانهی قدرت، بلکه نمایشی از درماندگی و بنبست استراتژی چند دهه سلطه است. نظام استکبار جهانی به رهبری آمریکا، تقریباً تمام ابزارهای خود در زرادخانه استعمار نوین ـ از تحریم و جنگ روانی تا عملیات مخفی و تهدید نظامی ـ را به کار گرفته، اما نتوانسته است اراده این ملت برای حفظ استقلال و عزت را در هم بشکند. امروز افول تدریجی قدرت آمریکا در عرصه جهانی و افزایش هزینههای مقابله با ایران، موجب شده تا تهدید به جنگ، بیشتر نشانی از ضعف باشد تا قدرت.۱۰ رویارویی امروز، فراتر از یک اختلاف سیاسی معمول، یک نبرد تمدنی بر سر انتخاب بین زندگی ذلیلانه تحت سلطه یا زندگی عزتمندانه مبتنی بر استقلال است.۱۱ تاریخ ثابت کرده که ملت ایران، با درس گرفتن از دوران سخت استعمار کهن و نو، بار دیگر تن به بندگی نخواهد داد و هرگونه تلاش برای بازگرداندن سلطه، محکوم به شکست است. آینده منطقه نه با تکرار الگوهای کهنه استعماری که با اراده ملتهای بیدار و مستقل رقم خواهد خورد.
پینوشت:
۱ . farsi.khamenei.ir ، فیشهای استعمار نو
۲ . farsi.khamenei.ir ، فیشهای تاریخ استعمار نوین
۳ . politicalstudy.ihcs.ac.ir ، استعماری «نو و فرانو» آمریکا بر مبنای بررسی و تحلیل «اسناد سفارت امریکا در ایران»
۴ . ir.voanews.com ، آمریکا - ایران در ۲۰۲۵: سال بازگشت «فشار حداکثری»
۵ . news.sky.com ، Iran warns any attack will mean ‹all-out war› after Trump ...
۶ . middleeastmonitor.com ، The decline of the imperialist strategy against Iran
۷ . theguardian.com ، Iranian government braces for possible attack as US navy ...
۸ . رجوع کنید به ۲
۹ . رجوع کنید به ۶
۱۰ . farsi.khamenei.ir ، منازعه تمدنی ما و آمریکا - دیگران
۱۱ . همان.
نظر شما