آگاه: در این میان، اگرچه حمایتهای مستقیم از خانوارها از جمله اجرای طرح کالابرگ میتواند بخشی از فشار معیشتی را کاهش دهد، اما تداوم تورم موجب میشود اثر این حمایتها بر قدرت خرید مردم محدود شود. از سوی دیگر، بازار ارز و نحوه مدیریت منابع ارزی کشور یکی از عوامل اثرگذار بر وضعیت قیمتها و تورم محسوب میشود. در همین راستا، برخی نمایندگان مجلس بر ضرورت مدیریت بازار ارز، تسهیل ورود ارز حاصل از صادرات و بررسی عوامل موثر بر رشد نقدینگی و خلق پول تاکید دارند و معتقدند سیاستهای حمایتی باید همزمان با اقدامات ریشهای برای مهار تورم دنبال شود. بیتالله عبداللهی، نماینده مردم اهر و هریس و عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس، در گفتوگو با روزنامه «آگاه» با تاکید بر ضرورت مهار تورم و تقویت قدرت خرید خانوارها، خواستار بررسی عوامل اصلی افزایش قیمتها، مدیریت بازار ارز، نظارت بر قیمتگذاری کالاها و شناسایی نقش کاهش تولید، رشد نقدینگی و احتکار در افزایش تورم شد. مشروح این گفتوگو را در ادامه میخوانید:
مهمترین راهکار برای افزایش قدرت خرید خانوارها و مهار تورم چیست؟
به دلیل افزایش تورم، دولت باید افزایش نرخ دلار را مهار کند و برای مدیریت بازار ارز چارهاندیشی داشته باشد. مشخص نیست چرا دولت جلوی ورود برخی ارزهای صادراتی به کشور را میگیرد؛ برخی صادرکنندگان ارز خود را وارد میکنند اما دولت مانع آن میشود، در حالی که این ارز میتواند بخشی از کمبود ارزی کشور را جبران کند. این موضوع محل اشکال است و دولت باید به صورت جدی بررسی کند که چرا از ورود ارز حاصل از صادرات جلوگیری میشود. بخش عمدهای از افزایش نرخ تورم و کاهش قدرت خرید مردم به افزایش نرخ دلار وابسته است. بخش دیگری از افزایش تورم نیز به رشد نقدینگی و خلق پول وابسته است که دولت در مدیریت این بخش موفق نبوده است.
نقش کالابرگ در حمایت از معیشت خانوارها را چگونه ارزیابی میکنید؟
در این شرایط ارائه کالابرگ به مردم تنها میتواند بخش جزئی از نیازها و مشکلات معیشتی خانوارها را برطرف کند. رشد تورم با شیب تندی در حال حرکت است و در چنین شرایطی کالابرگ اثرگذاری چندانی ندارد و حتی اثرگذاری خود را از دست داده است. دولت باید بیشتر به سراغ ریشههای پیدا و پنهان تورم برود. همچنین قیمتگذاری کالاها باید به درستی مورد رصد و نظارت قرار گیرد و این موضوع به راحتی قابل عملیاتی شدن است.
در شرایط فعلی، دولت باید نظارت بر بازار کالای اساسی مردم را به چه نحوی انجام دهد؟ آیا با سازوکارهای سنتی میتوان بازار را کنترل کرد؟
دولت به موضوع عرضه و تقاضا اعتقاد دارد، اما در زمان بحران باید اشرافیت و نظارت کافی بر بازار داشته باشد و بتواند بازار را کنترل کند؛ اینکه بازار را رها کنیم و آن را به دست عدهای بسپاریم، قابل قبول نیست.
برخی مسئولان بر افزایش رقم کالابرگ تاکید دارند؛ آیا افزایش اعتبار کالابرگ میتواند به بهبود شرایط کمک کند؟
ارائه کالابرگ اقدام بدی نیست، اما حتی اگر رقم آن نیز افزایش پیدا کند، نمیتوان با این روش جلوی تورم را گرفت. خانوارها در شرایط فعلی حتی احساس نمیکنند که بستهای در قالب کالابرگ به آنها داده میشود، چراکه تورم بسیار بالاست و مشکلات معیشتی مردم با خرید چند قلم کالا در قالب کالابرگ برطرف نخواهد شد.
دولت برای عبور از شرایط فعلی باید چه رویکردی در پیش بگیرد؟
به نظر بنده دولت باید به سمت مهار تورم حرکت کند و از اظهارات افرادی مانند اینکه «اگر من نبودم نرخ دلار اصلاح نمیشد»، فاصله بگیرد؛ در شرایط بحرانی موجود، دولت باید بازار را به صورت جدی کنترل کرده و به سراغ ریشههای تورم برود.
از نظر شما عوامل اصلی افزایش تورم چیست و دولت برای شناسایی آنها چه اقدامی باید انجام دهد؟
دولت باید بررسی کند که آیا کاهش تولید به افزایش تورم منجر شده، رشد نقدینگی عامل افزایش قیمتها بوده یا احتکار کالا در این زمینه نقش داشته است؛ بنابراین وضعیت موجود باید به درستی شناسایی، رصد و مدیریت شود.
نظر شما