چرا در ایران زیاد انرژی مصرف می‌کنیم؟

ایران در میان ۱۰ مصرف‌کننده بزرگ انرژی جهان

گزارش‌های آژانس بین‌المللی انرژی و بانک جهانی نشان می‌دهد که ایران در سال‌های اخیر از نظر شدت مصرف انرژی در جایگاهی بالاتر از میانگین جهانی قرار داشته است.

تحلیلی بر الزامات ساختاری دستیابی به رشد پایدار و هدف تعیین شده برنامه پیشرفت

اقتصاد مقاومتی؛ نسخه شفابخش رشد اقتصادی بادوام

اقتصاد ایران در حال سپری کردن روزهایی با روند نوسانی و پایینی از نرخ رشد اقتصادی است. این نوسانات و علائم به تعبیری مهم‌ترین آسیب ساختاری اقتصاد ایران است.

بررسی اهمیت نسبت اقتصاد، امنیت و وحدت در زمینه شعار سال

پیشرفت از مسیر سه‌گانه

در ادبیات اقتصاد سیاسی و توسعه، سه متغیر کلیدی اقتصاد، وحدت و امنیت چنان در اهمیت هستند که تغییر در هر یک از این سه مؤلفه، دو مؤلفه دیگر را به شدت دستخوش تلاطم یا رونق می‌کند. البته هر یک از این سه مؤلفه خود به زیرشاخه‌های دیگر تقسیم می‌شوند. رشد، توزیع درآمد و اشتغال در زیرشاخه‌های اقتصاد قرار دارند. سرمایه اجتماعی، اعتماد عمومی و انسجام قومی و ملی نیز در زیرشاخه وحدت هستند. اقتصاد، وحدت و امنیت چون سه ضلع مثلثی پویا، هر یک بر دو دیگری اثر فوری دارد.

گزارش «آگاه» درباره تبعات اقتصادی جنگ آمریکا علیه ایران را بخوانید

غبار اقتصاد روی قمار جنگ

حمله اخیر به ایران، برای ایالات متحده تنها چالشی نظامی نبوده و به سرعت در حال تبدیل شدن به بحرانی اقتصادی است. در روزهای گذشته، بازارهای مالی آمریکا شاهد نوسانات قابل توجهی بودند؛ شاخص‌های بورس کاهش یافتند، بهای نفت خام افزایش پیدا کرد و نگرانی از کمبود عرضه انرژی در جهان، فشار تورمی جدیدی را بر اقتصاد آمریکا تحمیل کرد. کارشناسان اقتصادی هشدار می‌دهند که ادامه این روند می‌تواند رشد شکننده اقتصادی آمریکا را تهدید و چشم‌انداز تورمی را تشدید کند.

رشد نقدینگی چگونه باید کنترل شود؟

معجزه هدایت اعتبار به سمت تولید

اقتصاد ایران در دهه‌های اخیر با رشد بالای نقدینگی، تورم مزمن دورقمی و رشد اقتصادی نوسانی و کم‌رمق روبه‌رو بوده است. در چنین فضایی، این پرسش کلیدی مطرح می‌شود که آیا می‌توان از «نقدینگی حتما در حال رشد» با تغییر ترکیب اعتبارات بانکی – به جای صرفا کاهش سطح آنها – برای تقویت تولید و مهار تورم استفاده کرد یا نه.

باز اندیشی

خانه برای بسیاری از ما، تعریف محل آرامش دارد. جایی برای اسکان، دل‌آرامی و رفع نگرانی. اما امروز، اگر این خانه را وطن بدانیم، گاهی جایی است که روزها در ترافیک سنگین شهرهای بزرگ می‌گذرد، هوا گاهی نفس را تنگ می‌کند و شب‌ها نگرانی از قطعی آب یا برق همراه ماست. آنچه زمانی آرامش‌بخش بود، حالا گاهی خستگی بیشتری به همراه دارد. ترافیک طولانی، آلودگی هوا در فصول مختلف، خشکسالی که تالاب‌ها را خشک کرده و ریزگردها را به شهرها آورده و تورم بالا که قدرت خرید را کاهش داده و بخشی از واقعیت روزمره میلیون‌ها نفر در ایران شده است.

نیت پلیدی که افشا شد

برنامه آمریکایی انسداد توسعه در ایران

رسانه در دنیای جدید تبدیل به سلاح شده است. آمریکایی‌ها با استفاده از شبکه‌های وابسته خارجی فارسی‌زبان و دست بردن در الگوریتم‌های شبکه‌های اجتماعی خودشان، به دنبال القای این دروغ هستند که «آمریکا خواهان یک ایران پیشرفته و قوی است.» این در حالی است که شواهد متقن نشان می‌دهند برنامه آمریکایی‌ها گرفتار کردن ایران در وضعیت انسداد توسعه است.

آینده‌شناسی رفتار آمریکا و الگوی ترامپ

سرنوشت فرعونی

بیان صریح رهبر انقلاب مبنی بر اینکه هدف نهایی آمریکا «بلعیدن ایران» است، نه یک گزاره احساسی بلکه یک جمع‌بندی راهبردی مبتنی بر تجربه بیش از چهار دهه مواجهه مستقیم و غیرمستقیم با ایالات متحده است.

از بحران کوتاه‌مدت تا تهدید بلندمدت برای آینده آموزشی کشور

باز هم مدرسه تعطیل شد

در سال‌های اخیر، نظام آموزشی ایران با یکی از جدی‌ترین چالش‌های تاریخ معاصر خود روبه‌رو شده است. تعطیلی‌های مکرر، طولانی و اغلب غیرقابل پیش‌بینی مدارس که ابتدا به عنوان پاسخی اضطراری به همه‌گیری کرونا آغاز شد، اما اکنون به یک الگوی ساختاری و تکرارشونده تبدیل شده است. این پدیده نه تنها روزهای تحصیلی دانش‌آموزان را به طور مستقیم کاهش می‌دهد، بلکه فرآیند یادگیری را مختل کرده، نابرابری‌های آموزشی را تشدید می‌کند و پیامدهای عمیقی بر کیفیت خروجی مدارس، سلامت روانی نسل جوان و حتی توسعه اقتصادی-اجتماعی کشور در دهه‌های آینده بر جای می‌گذارد.

در صورت مصرف خودسرانه و بی‌رویه آنتی‌بیوتیک‌ها

برای مبارزه با میکروب‌ها بی‌سلاح می‌شویم

روز گذشته نشست هفته جهانی آگاهی از مقاومت میکروبی با حضور وزیر بهداشت، معاونان وی و تعدادی از پزشکان و دست‌اندرکاران حوزه بهداشت و درمان برگزار شد. این نشست فرصت مناسبی بود تا مهم‌ترین نکات مورد نیاز جامعه درباره شیوع بیماری‌های فصول سرد و نیز فرهنگ غلط مصرف خودسرانه دارو مورد بحث و بررسی قرار گیرد. 

اندازه‌گیری شاخص‌های سلامت ایرانیان برای بهبود زندگی

پیشرفت با انتظارات فراوان

در عصر حاضر که سلامت به عنوان یکی از ارکان اصلی توسعه پایدار شناخته می‌شود، شاخص‌های سلامت نقش کلیدی در ارزیابی کیفیت زندگی جوامع ایفا می‌کنند. این شاخص‌ها نه تنها معیاری برای سنجش پیشرفت‌های بهداشتی هستند، بلکه ابزاری برای شناسایی شکاف‌ها، تخصیص منابع و تدوین سیاست‌های بلندمدت به شمار می‌روند. سازمان بهداشت جهانی (WHO) این شاخص‌ها را به عنوان پایه‌ای برای نظارت بر اهداف توسعه پایدار، به ویژه هدف سوم که بر سلامت و رفاه همه افراد در همه سنین تمرکز دارد، قرار داده است.

آلودگی هوای تهران

آهسته‌آهسته به زمان اعلام روتین آلودگی هوای تهران در ۶ماهه دوم سال نزدیک می‌شویم. همان اعلام‌های همیشگی و همان راه‌حل‌های همیشگی‌تر. آلودگی هوای تهران، به عنوان یکی از مزمن‌ترین مشکلات زیست‌محیطی ایران، در سال ۱۴۰۴ همچنان با شدت فزاینده‌ای ادامه دارد و نه تنها سلامت میلیون‌ها ساکن پایتخت را تهدید می‌کند، بلکه هزینه‌های اقتصادی سنگینی را هم به بار می‌آورد. مثلا طبق برآوردهای بانک جهانی، هزینه‌های بهداشتی و اقتصادی آلودگی هوا در تهران به تنهایی حدود ۲.۶‌میلیارد دلار در سال می‌رسد. این آلودگی عمدتا از ترکیب عوامل انسانی و طبیعی ناشی می‌شود که در سال‌های اخیر با تغییرات اقلیمی و سیاست‌های ناکارآمد، تشدید شده است. بیایید نگاهی دقیق‌تر به این دلایل بیندازیم.

فرمول تقویت قدرت خرید از طریق مدیریت ارزش پول ملی

مسئله‌ قدرت خرید مردم

سنجش وضعیت رفاه و قدرت خرید مردم در یک کشور مستلزم بررسی چند متغیر کلیدی است: نرخ تورم، ارزش پول ملی (نرخ ارز) و درآمد سرانه بر اساس برابری قدرت خرید(PPP). هر یک از این شاخص‌ها تنها با در نظر گرفتن دیگری قابل تحلیل هستند و تکیه صرف بر یکی از آنها می‌تواند به برداشت‌های نادرست منجر شود.

بازنگری در حقوق عرفی آب و تطبیق با مدیریت مدرن

حقوق عرفی آب در کشور ما، عمیقا به بازنگری و تطبیق با روش‌های مدرن مدیریت منابع نیازمند است. مدیریت منابع آب از دیرباز یکی از چالش‌های اصلی جوامع انسانی بوده است. آب منبعی حیاتی برای بقا و پایه‌ای برای توسعه اقتصادی و اجتماعی محسوب می‌شود. در بسیاری از کشورها، به‌ویژه در مناطق خشک و نیمه‌خشک، مسئله توزیع و استفاده از آب همواره در کانون مناقشات قرار داشته است. در گذشته، نظام‌های حقوق عرفی شکل گرفتند تا دسترسی به آب را در جوامع محلی تنظیم کنند. این نظام‌ها بر پایه تجربه، سنت و توافقات محلی بنا شده بودند و در زمان خود پاسخگوی نیازها بودند.

هویت فرهنگی و نفوذ خارجی در اعراب خلیج‌فارس

بی‌قراری بین استقلال و وابستگی

مجتبی مشهدی محمد، دبیر گروه فرهنگ: پس از حمله رژیم صهیونیستی به قطر در قلب خلیج‌فارس، جایی که تمدن‌های کهن با آسمان‌خراش‌های مدرن هم‌زیستی می‌کنند، پرسش از هویت فرهنگی و استقلال واقعی کشورهای عربی شورای همکاری خلیج‌فارس (عربستان سعودی، امارات، قطر، بحرین، کویت و عمان) بیش از پیش پررنگ شده است. آیا این کشورها، با تاریخ غنی و ثروت نفتی، واقعا صاحب هویتی مستقل هستند یا همچنان در سایه نفوذ خارجی، از استعمار نرم فرهنگی تا حضور نظامی غرب، به حیات خود ادامه می‌دهند؟ چرا قطر و کشورهای عربی واکنشی درخور به این حمله نشان ندادند؟ بررسی گذشته و حال این منطقه نشان می‌دهد که پاسخ نه سیاه است و نه سفید، بلکه ترکیبی پیچیده از تلاش برای خودکفایی و چالش‌های وابستگی است.

هشدار کارشناسان درباره پیامدهای یک بحران جبران‌ناپذیر

ایران در آستانه فاجعه آبی

 یک کارشناس محیط‌زیست با هشدار درباره نزدیکی کشور به نقطه فاجعه، تاکید کرد که هرگونه تاخیر در اقدام می‌تواند پیامدهای جبران‌ناپذیری به همراه داشته باشد. بحران آب به یکی از مهم‌ترین تهدیدهای قرن بیست و یکم تبدیل شده است؛ تهدیدی که هیچ مرزی نمی‌شناسد و به یک کشور یا قاره محدود نمی‌شود. سازمان ملل متحد بارها هشدار داده که در صورت تداوم روند کنونی مصرف، مدیریت ناکارآمد و تغییرات اقلیمی، تا سال ۲۰۵۰ بیش از نیمی از جمعیت جهان با تنش شدید آبی مواجه خواهند شد. این بحران صرفا یک مسئله زیست‌محیطی نیست، بلکه ابعاد اقتصادی، اجتماعی و امنیتی نیز دارد و می‌تواند به جابه‌جایی گسترده جمعیت، افزایش مهاجرت‌های اقلیمی و بروز درگیری‌های منطقه‌ای بیانجامد.

مسیر «دکتر مصدق» در اعتماد به غرب باید بازخوانی شود

اعتماد به غرب و درس‌های تلخ تاریخ

دکتر فواد ایزدی، استاد دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران معتقد است که در تاریخ آمریکا، واقعا توافقی وجود ندارد که آنها به آن در درازمدت پایبند مانده باشند. معمولا اگر توافقی هم انجام بدهند، برای امتیازهای مقطعی است و بعد رها می‌کنند. موارد متعددی در تاریخ این را نشان می‌دهد. این مشخص است که نباید به آمریکایی‌ها اعتماد کرد.

صنایع ایران زیر فشار کمبود آب و برق در تکاپوی بقا هستند

آسیب ۲۰ میلیارد دلاری خشکسالی به صنایع کشور

پنج سال خشک‌سالی تاریخی، کاهش ۴۳‌درصدی ظرفیت سدها و ناترازی ۲۶ هزار مگاواتی برق، تقاضای فزاینده و سوءمدیریت، بخش تولید به‌ویژه صنایع آب‌بَر و انرژی‌محور مانند فولاد، پتروشیمی، معادن و نیمه‌رساناها را در آستانه فروپاشی قرار داده است؛ تا جایی که سه روز در هفته، برق واحدهای صنعتی قطع می‌شود و بحران کمبود انرژی، صنایع را فلج کرده است؛ بحرانی که با زیان ۲۰ میلیارد دلاری، اقتصاد نحیف ایران را تهدید می‌کند.

«آگاه » تجربه کشورهای دیگر در زمینه جمعیت را بررسی کرد

پیری جمعیت چالش جدی پیش‌روی اقتصاد کشور

در سال‌های اخیر، «پیری جمعیت» به یکی از جدی‌ترین چالش‌های پیش‌روی اقتصاد ایران بدل شده است. کاهش نرخ باروری، افت رشد جمعیت و افزایش میانگین سنی کشور، زنگ خطری است که پیامدهای آن تنها به حوزه جمعیت‌شناسی محدود نمی‌شود، بلکه ابعاد گسترده‌ای از ساختار اقتصادی، بازار کار، نظام بازنشستگی، تامین اجتماعی و بهره‌وری ملی را نیز تحت تاثیر قرار می‌دهد.