آگاه: رهبر انقلاب اسلامی در بیان صریح ۲۷ دی ۱۴۰۴، هدف نهایی آمریکا را «بلعیدن ایران» خواندند و تاکید کردند: «سیاست آمریکا این است... چنین کشوری، با این پیشرفتها... برای آمریکاییها قابل تحمل نیست.» (۱۴۰۴/۱۰/۲۷) این فراز، کلید فهم ماهیت «فرعون مدرن» است؛ موجودیتی که نفس استکبارش، ذاتا طالب بلعیدن استقلالهای ملی است. اما تاریخ، قاعدهایی آهنین دارد: «هر فرعونی، سرانجامی غرقشونده دارد.»

۱. الگوی فرعونگونه: از تکبر تا استضعاف
تحلیل رفتار آمریکا در چهار دهه گذشته، بازتولید دقیق الگوی فرعون در عصر مدرن است. رهبر انقلاب با اشاره به آیات قرآن، سه ویژگی فرعون را برمیشمرند: «تکبر، استضعاف و مقابله با حق». (۱۴۰۴/۰۱/۰۱)
تکبر هژمونیک: آمریکا با ادعای «رهبری جهان آزاد»، همان تکبر فرعونگونه «أَنَا رَبُّکُمُ الْأَعْلَی» (نازعات: ۲۴) را در سیاست خارجی خود نهادینه کرده است. دخالت در انتخابات کشورها (مانند کودتای ۲۸ مرداد)، تحریمهای یکجانبه و اشغال نظامی، همه جلوههای این «تکبر ساختاری» است.
استضعاف اقتصادی: ابزار اصلی این فرعون مدرن، «استضعاف» ملتها از طریق جنگ اقتصادی است. رهبری تصریح میکنند: «آنها با تحریم، معیشت ما را هدف میگیرند و بعد... همان اعتراض را بهانه میکنند تا فشار بیشتری بیاورند.» (۱۴۰۴/۱۰/۲۷) این، عین همان منطق فرعون است که بنیاسرائیل را استضعاف میکرد تا مطیع بمانند.
مقابله نظامی با حق: هنگامی که استضعاف اقتصادی موثر نمیافتد، فرعون به «شمشیر» متوسل میشود. ترور سردار سلیمانی و حمایت از داعش، نمونههای عینی «فَقُتِلَ کَیفَ قَدَّرَ» (مدثر: ۱۹) در دوران معاصر است.
۲. افول هژمونی: از «کیم روزولت» تا «شکست در جنگ ترکیبی»
نکته راهبردی بیانات رهبری، تاکید بر «تضعیف تدریجی» این فرعون است. ایشان با ذکر شاخصهای عینی میفرمایند: «آمریکای اوباما از آمریکای بوش ضعیفتر بود؛ آمریکای ترامپ از آمریکای اوباما ضعیفتر بود؛ آمریکای بایدن از آمریکای ترامپ ضعیفتر است.» (۱۴۰۲/۰۱/۱۵)
شاخص نخست: پایان کارایی کودتا: روزی آمریکا با یک «ساک پول» دولتی را ساقط میکرد. امروز، با وجود پیشرفت ابزارهای اطلاعاتی، «در هیچ کشوری نتوانسته با جنگ ترکیبی دولتی را سرنگون کند. ۱۰ سال در سوریه توطئه کردند، نتوانستند.» (۱۴۰۲/۰۶/۲۰) این، بزرگترین نشانه افول «قدرت تغییر دولتها»ست.
شاخص دوم: فروپاشی ائتلافهای استکباری: آمریکا برای مهار ایران، دنبال ایجاد «جبهه متحد عربی» بود، اما امروز «عکس آنچه میخواستند در حال اتفاق است و ارتباطات کشورهای عربی با ایران رو به افزایش است.» (۱۴۰۲/۰۱/۱۵) همچنین جنگ اوکراین موجب «فاصله متحدین اروپایی با آمریکا» شده است.
شاخص سوم: ضعف ارزی و بحران داخلی: «دلار در دنیا رو به ضعف است» و «دوقطبی داخلی در آمریکا با شدت باقی است.» (۱۴۰۲/۰۱/۱۵) حیاط خلوت آمریکا (آمریکای لاتین) نیز امروز شاهد روی کار آمدن دولتهای ضد آمریکایی است.
۳. قاعده تاریخی: «یقدم قومه یوم القیامة فاوردهم النار»
سرنوشت فرعون، در قرآن به صراحت ترسیم شده است: «[فرعون] قومش را در روز قیامت پیش میراند و آنان را به دوزخ درمیآورد.» (هود: آیه ۹۸) رهبر انقلاب با اشاره به این آیه، هشدار میدهند: «اینها خودشان به سمت جهنم حرکت میکنند... مردمشان را هم دارند به سمت جهنم میبرند.» (۱۴۰۴/۱۰/۲۷)
این، یک شعار نیست؛ یک «قاعده تاریخساز» است. امپراتوریهای متکبر روم و بریتانیا نیز همین مسیر را پیمودند. آمریکا نیز اکنون در «فاز تکبر آخر» قرار دارد؛ نمایش قدرتهای پوپولیستی مانند ترامپ، آخرین تپشهای یک قلب بیمار هژمونیک است. شکست پروژه «فشار حداکثری» علیه ایران و خروج ذلیلانه از افغانستان، آغاز فصل غرقشدگی این فرعون است.
با توجه به آنچه بیان شد، درس اصلی برای ملت ایران فهم دقیق از دوگانه «امید و هوشیاری» است. از یک سو، باید به «قاعده نابودی استکبار» امیدوار بود؛ چرا که خداوند به مومنان میفرماید: «فَاسْتَقِیمُوا إِنَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ» (فصلت: آیه ۳۰) و رهبری نیز تاکید میکنند: «با استقامت، خون بر شمشیر پیروز شد.» (۱۴۰۴/۰۱/۰۱)
از سوی دیگر، هوشیاری در اوج ضرورت دارد: «دشمن در آستانه سقوط، خطرناکتر میشود.» نقشه اخیر فتنهآفرینی با محوریت شخص رئیسجمهور آمریکا، گواه همین مسئله است. بنابراین، تنها با «وحدت ملی»، «عمل جهادی» و «بصیرت تاریخی» میتوان از این گردنه خطرناک عبور کرد و شاهد تحقق وعده الهی بود: «وَ نُرِیدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَی الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الْأَرْضِ.» (قصص: آیه ۵)
فرعونها در هر عصری میآیند و میروند؛ اما ملتهای بیدار و مقاوم هستند که تاریخ را میسازند.
نظر شما