زهرا بذرافکن
-
گفت‌وگوی «آگاه» با رئیس موزه هنرهای معاصر درباره نمایشگاه «جست‌وجوی ایران»
صد سال تصویر و تصور از ایران
زهرا بذرافکن،خبرنگار گروه فرهنگ: نمایشگاه «جست‌وجوی ایران» با ارائه بیش از ۱۰۰ اثر از گنجینه موزه هنرهای معاصر تهران، عصر روز گذشته، شنبه ۹ آبان، با حضور سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، جعفر واحدی مدیرعامل موسسه توسعه هنرهای تجسمی معاصر، بهرام کلهرنیا رئیس هیات مدیره انجمن صنفی طراحان گرافیک ایران، هنرمندان و هنردوستان و با کیوریتوری حسین گنجی و آرش تنهایی در این موزه گشایش یافت؛ نمایشگاهی که با حضور آثار هنرمندانی چون سهراب سپهری، پرویز تناولی، حسین زنده‌رودی، بهمن محصص، فرح اصولی و هنرمندان دیگر، به سراغ یکی از پرسش‌های دیرپای هنر معاصر ایران رفته است: ایران چگونه در نگاه و آثار هنرمندان بازتاب پیدا کرده است؟ این نمایشگاه که زیرعنوان «در گنجینه موزه هنرهای معاصر تهران» برگزار می‌شود، از امروز، دهم آبان، پذیرای عموم علاقه‌مندان خواهد بود و تا نیمه آذر ادامه دارد.
-
قیصر، به روایت آنچه نسرود
زهرا بذرافکن،خبرنگار گروه فرهنگ: اسفند سال ۱۳۸۰، جوانی برای مصاحبه با قیصر امین‌پور به دفتر مجله «سروش نوجوان» رفت. دوربینی همراه داشت، اما دستگاه ضبط صدا نه. در ورودی مجله، نگهبان از بردن دوربین جلوگیری کرد و وقتی تلفنی با قیصر صحبت کردند، شاعر گفت نیازی به آوردن دوربین نیست. جوان برای تکمیل تحقیقی دانشجویی آمده بود و می‌خواست از زندگی و آثار شاعری بپرسد که سال‌ها با شعرهایش زندگی کرده بود. اما قیصر چندان رغبتی به مصاحبه نداشت.
-
قرار نیست نوجوان را از زبان خودش دور کنیم
زهرا بذرافکن، خبرنگار گروه فرهنگ:گسترش روزافزون زیست‌بوم‌های دیجیتال و شبکه‌های اجتماعی، تحولات شگرفی را در ساختارهای ارتباطی نسل نو رقم زده است. زبان نوجوانان به عنوان یکی از پویاترین پدیده‌های جامعه‌شناختی، پیوسته از میم‌ها، بازی‌های ویدئویی و خرده‌فرهنگ‌های اینترنتی وام می‌گیرد؛ پدیده‌ای که در محافل دانشگاهی و آموزشی، نگرانی‌هایی پیرامون فرسایش زبان معیار و افت مهارت‌های نوشتاری پدید آورده است. با این حال، زبان‌شناسان معاصر بر این باورند که تمایز میان گونه‌های زبانی رسمی و غیررسمی، نه نشانه‌ای از زوال زبان، بلکه بازتابی از هویت‌یابی، تمایز نسلی و ساخت احساس تعلق گروهی است. از این رو، نظام آموزشی با چالش بازتعریف آموزش زبان فراتر از خط‌قرمزهای سنتی روبه‌رو است.
-
روایتی از سه‌شنبه‌های دانشکده ادبیات به بهانه زادروز استاد شفیعی‌کدکنی
جایی که نشستن روی زمین فضیلت است
زهرا بذرافکن، خبرنگار گروه فرهنگ: پاییز خیابان انقلاب، با چنارهای نیمه‌زرد و بوی پاییز و کتابفروشی‌هاش، هر سال در میانه‌های مهر حال‌وهوای دیگری پیدا می‌کند. نوزدهم مهر شاید مثل هر روز دیگر میان هیاهوی رفت‌وآمدها گم شود اما برای کسانی که نبض این خاک را از راه واژه‌ها می‌گیرند، این تاریخ یادآور شاعری توانا و بی‌نقاب است. در زمانه‌ای که فرسایش روحی و روزمرگی، رمقی برای جشن‌های جمعی باقی نگذاشته و سایه اضطراب‌های ریز و درشت بر سرمان سنگینی می‌کند، به یاد آوردن نام او شبیه باز کردن پنجره‌ای رو به باغی دیرسال است. برای ما، به‌ویژه برای نسل‌های جوان‌تری که احساس می‌کنند پیوندهای‌شان با تاریخ، گذشته و معنا در حال گسستن است، محمدرضا شفیعی‌کدکنی فقط یک مصحح متون کهن یا شاعر نام‌آشنا نیست؛ او چراغی است که در پهنه فرهنگی این سرزمین کماکان روشن نگه داشته شده است.
-
گفت‌وگوی «آگاه» با مزدا مرادعباسی، مدرس و پژوهشگر سینما (بخش نخست):
سینماگران ماندگار ما، زیست آمیخته با کتاب داشتند
زهرا بذرافکن،خبرنگار گروه فرهنگ: سینمای ایران در دهه‌های گذشته بیش از هر چیز با قدرت روایتگری و نقش‌آفرینی در شکل‌دهی به حافظه جمعی یک ملت شناخته می‌شد؛ دورانی که پرده نقره‌ای آینه‌دار زیست فرهنگی جامعه بود و آثار ماندگارش- چه در جریان پیشگام موج نو و چه در سینمای اصیل دهه‌های ۶۰ و ۷۰- از شخصیت‌پردازی‌های دقیق، زبان قوام‌یافته و پیوند عمیق با جامعه و متن‌های معتبر زمانه جان می‌گرفتند. فیلم‌های آن روزگار نه‌تنها به اعتبار ساختار منسجم خود در یادها ماندگار شدند، بلکه زبان و زیباشناسی یک دوره تاریخی را نمایندگی کردند؛ آثاری که پس از پایان نمایش در ذهن مخاطب ته‌نشین می‌شدند و فرهنگ عمومی را غنا می‌بخشیدند.
-
معمای نیم‌قرن اجتناب از جهان داستانی جلال آل‌احمد
تندیس‌های لال و صداهای گریزان
زهرا بذر افکن- خبرنگار گروه فرهنگ: تقویم فرهنگ در میانه شهریور با نام مردی گره می‌خورد که بیش از هر نویسنده دیگری در تاریخ معاصر ما، میدان مناقشه، شیفتگی و خصومت بوده است. هجدهم شهریور، سالروز درگذشت جلال آل‌احمد در انزوای بارانی اسالم، همواره مجالی تکراری برای یادبودهای این شخصیت بوده. در همین بازه زمانی اخبار پایان نگارش فیلم‌نامه و ورود رمان «مدیر مدرسه» به مرحله پیش‌تولید در مرکز سیمافیلم منتشر شد. در وهله نخست، شاید این خبر پاسخی دیرهنگام به دهه‌ها حسرت ناشی از پیوند نخوردن ادبیات جدی با سینما تلقی شود؛ اما انتشار آن با برخی سوءظن‌ها و هشدارهای جدی روبه‌رو بود.
-
روایتی صمیمی از روزگار، آثار و کلام هوشنگ مرادی‌کرمانی به بهانه سالروز تولد او
متولد کرمان مقیم قلب کودکان
زهرا بذرافکن- خبرنگار گروه فرهنگ: روستای سیرچ در دل کویر کرمان، جایی میان هرم آفتاب بیابان و خنکای باد کوهستان، نقطه آغاز زندگی هوشنگ مرادی‌کرمانی است. هنوز چند ماهی از به دنیا آمدنش نگذشته بود که مادر جوانش چشم از جهان فروبست. پدرش هم که در ژاندارمری خدمت می‌کرد، از غم دوری و بیماری به گوشه‌ای خلوت پناه برد و توان مراقبت از فرزندش را نداشت. هوشو ماند و خانه کاهگلی پدربزرگ و مادربزرگش؛ همان پیرزن مهربانی که هوشو با تمام مهر «ننه بابا» صدایش می‌کرد. روزگار با نداری می‌گذشت و هوشو مثل بقیه بچه‌های ده، از همان خردسالی کار می‌کرد و توی کوچه‌ها می‌دوید. او در مصاحبه‌هایش با خنده تعریف می‌کند که روز اول مدرسه، به جای کتاب و قلم‌نی، یک داس و بیلچه به دست شاگردهای کلاس اول دادند تا علف‌های هرز و خارهای حیاط مدرسه را درآورند.
-
هانس کریستین آندرسن و دگرگونی الگوی جهان‌شناسی کودک
از افسانه تا واقعیت ادبیات برای کودک
زهرا بذرافکن- خبرنگار گروه فرهنگ: ادبیات کودک و نوجوان به عنوان یکی از پیچیده‌ترین حوزه‌های آفرینش ادبی، در طول دو سده گذشته دستخوش تحولاتی بنیادین در ساختار، محتوا و جهان‌بینی شده. در رأس این تحول جهانی، نام هانس کریستین آندرسن (۱۸۷۵–۱۸۰۵)، نویسنده و شاعر نامدار دانمارکی، به عنوان نقطه عطفی در گذار از ادبیات تعلیماتی به ادبیات مبتنی بر زیباشناسی عواطف کودکانه می‌درخشد. بررسی میراث آندرسن و تاثیر آن بر سیر تاریخی ادبیات کودک در ایران، مواجهه فرهنگ ایرانی با مدرنیته ادبی، نقش ترجمه در شکل‌گیری فرم‌های داستانی بومی و چالش‌های کنونی بازار کتاب را در بستری تحلیلی و روایی آشکار می‌سازد.
-
روایت پویش «بلون الحرم» در گفت‌وگوی «آگاه» با عباس حسین‌نژاد
هدیه بدون مرز کتاب و رنـگ
زهرا بذرافکن، خبرنگار گروه فرهنگی: در روزها و هفته‌هایی که جغرافیای عاشقی، میلیون‌ها دل شیفته و عاشق را از سراسر جهان به سوی مسیرهای منتهی به کربلای معلی می‌کشاند، بزرگ‌ترین جلوه‌گاه مهرورزی و ایثار بی‌دریغ بشری شکل می‌گیرد.
-
آشنایی با نوآوران حوزه تعلیم و تربیت و کتاب نوجوان در گفت‌وگو با شایان جعفری
جریان تازه محصولات فرهنگی نوجوان
زهرا بذرافکن،خبرنگار گروه فرهنگ: «هر چه شما امروز مطالعه کنید، برایتان می‌ماند، هرگز از ذهنتان زدوده نمی‌شود. دوره خیلی خوبی است این دوره نوجوانی برای مطالعه و یاد گرفتن؛ واقعا یک دوره طلائی است و با هیچ دوران دیگری قابل مقایسه نیست.» نقل قولی که خواندیم از رهبر شهید، در گفت‌وگو با جمعی از جوانان و نوجوانان و اعضای گروه کودک و نوجوان سیمای جمهوری اسلامی ایران در بهمن ۱۳۷۶ بود که اهمیت بی‌بدیل دوران نوجوانی و ضرورت هدایت فکری آنان را نشان می‌دهد.
-
به بهانه روز جهانی آزادی مطبوعات و در ستایش خبرنگارانی که آینه‌دار حقیقت ماندند
تراژدی حقیقت و آزادی بیان
زهرا بذرافکن- خبرنگار گروه فرهنگ: تاریخ معاصر جهان همواره گواهی بر این حقیقت بوده است که در زمان وقوع جنگ‌ها، نخستین قربانی، حقیقت است. روز جهانی آزادی مطبوعات که هر ساله در سوم ماه می گرامی داشته می‌شود، ریشه در اعلامیه تاریخی ویندهوک دارد که در سال ۱۹۹۱ در نامیبیا و با هدف ترویج مطبوعات آزاد، مستقل و تکثرگرا به تصویب رسید و در پی آن، در سال ۱۹۹۳ توسط مجمع عمومی سازمان ملل متحد به عنوان روزی بین‌المللی برای ارزیابی وضعیت آزادی بیان در سراسر جهان رسمیت یافت.
-
نگاهی بر آشتی و معماری همگرایی در فرهنگ ایران
روزگاری فضا، میانجی صلح بود
زهرا بذر افکن - خبرنگار گروه فرهنگ: شانزدهم دسامبر در تقویم بین‌المللی، نقطه‌ای نمادین است که تحت عنوان «روز جهانی آشتی» شناخته می‌شود. این روز، اگرچه ریشه در تاریخ سیاسی و اجتماعی آفریقای جنوبی دارد و یادآور گذار دردناک اما امیدبخش این کشور از آپارتاید به دموکراسی است اما بهانه‌ای برای بازخوانی مفاهیم عمیق انسانی در فرهنگ ما و سایر فرهنگ‌ها فراهم می‌آورد. نلسون ماندلا و دولت وحدت ملی پس از سال ۱۹۹۴، با هوشمندی سیاسی و درایت اخلاقی، این روز را که می‌توانست نماد تفرقه و خونریزی باقی بماند، به روزی برای ترمیم زخم‌های ملی و آشتی میان نژادها تبدیل کردند.