آگاه: بررسی مجموعه تصمیمات و برنامههای اعلامشده از سوی دستگاههای مختلف نشان میدهد که مسئولان تلاش کردهاند همه سناریوهای ممکن، از ترافیک و حملونقل گرفته تا درمان، اسکان، امنیت، خدمات شهری و حضور زائران خارجی را پیشبینی کنند.
پیشبینی حضور میلیونی؛ بزرگترین عملیات مدیریت جمعیت
یکی از مهمترین محورهای برنامهریزی، برآورد حجم جمعیت حاضر در مراسم است. پلیس با استناد به مدلهای پیشبینی خود، احتمال حضور ۱۸ تا ۳۵ میلیون نفر در آیین تشییع را مطرح کرده است؛ رقمی که در صورت تحقق، این مراسم را در زمره بزرگترین تجمعات تاریخ معاصر کشور قرار خواهد داد.
در کنار این برآورد، مدیریت شهری تهران نیز اعلام کرده است که انتظار میرود بیش از ۱.۹ تا دو میلیون خودرو از استانهای مختلف وارد پایتخت شوند. همین پیشبینی باعث شده است تا بخش عمدهای از برنامهریزیها بر مدیریت ترافیک، پارکینگها و جابهجایی زائران متمرکز شود.
مدیریت ترافیک؛ از حمل و نقل عمومی استفاده شود
پلیس راهور و شهرداری تهران با پیشبینی ورود دو میلیون خودرو به تهران مجموعهای از محدودیتهای ترافیکی را برای روزهای مراسم طراحی کردهاند. مسیرهای اصلی برگزاری مراسم با محدودیت تردد خودروهای شخصی همراه خواهد بود و شهروندان به استفاده از حملونقل عمومی تشویق شدهاند. در همین راستا، ۱۶۵ هزار ظرفیت پارک خودرو در نقاط مختلف شهر پیشبینی شده است تا خودروهای ورودی ساماندهی شوند. همچنین پارکینگهای متعدد پیرامون مسیرهای اصلی مراسم تجهیز و جانمایی شدهاند. در کنار این اقدامات، پیشنهاد رایگان شدن عوارض آزادراه غدیر برای خودروهای ورودی نیز مطرح شده تا بخشی از بار ترافیکی ورودی تهران مدیریت شود.
حملونقل عمومی و بین شهری؛ خدمات برای میلیونها زائر
یکی از مهمترین تصمیمات ستاد برگزاری مراسم، رایگان شدن خدمات حملونقل عمومی در روز مراسم است.
بر این اساس، استفاده از مترو، اتوبوسهای شرکت واحد و دیگر خدمات حملونقل عمومی در تهران برای شرکتکنندگان رایگان خواهد بود.
شهرداری تهران اعلام کرده است که تمامی ظرفیت ناوگان مترو و اتوبوسرانی با حداکثر توان عملیاتی به کار گرفته میشود و ساعات فعالیت خطوط نیز افزایش مییابد. همچنین خطوط ویژهای برای انتقال زائران از پارکینگها و مبادی ورودی شهر به محل برگزاری مراسم پیشبینی شده است. در بخش حملونقل بینشهری نیز محدودیتهایی در پیشفروش بلیت اتوبوس اعمال شده تا امکان مدیریت بهتر سفرها فراهم شود.
حجم بالای سفرهای پیشبینیشده موجب شده است شرکت راهآهن نیز در آمادهباش کامل قرار گیرد. بر اساس دستور مدیرعامل راهآهن، تمامی شبکه ریلی کشور برای افزایش ظرفیت جابهجایی مسافران بسیج شده و قطارهای مسافری با آمادگی کامل خدماترسانی خواهند کرد.
شرکت فرودگاهها نیز اعلام کرده است که فرودگاههای کشور بهویژه فرودگاههای تهران برای پذیرش مسافران داخلی و خارجی و همچنین هیاتهای رسمی در آمادهباش کامل قرار دارند. در عین حال تاکید شده که برنامه پروازها برقرار خواهد بود و خدمات فرودگاهی بدون وقفه ادامه مییابد.
اسکان و میزبانی مهمانان داخلی و خارجی؛ از مدارس تا مواکب و زائرسراها
یکی از گستردهترین بخشهای عملیات پشتیبانی مراسم، ساماندهی اسکان و پذیرایی از میلیونها زائری است که از استانهای مختلف و همچنین خارج از کشور راهی تهران، قم و مشهد میشوند. بررسی برنامههای اعلامشده نشان میدهد که در این بخش تنها دستگاههای دولتی نقشآفرین نیستند، بلکه ظرفیت مردمی، گروههای جهادی، هیاتهای مذهبی و موکبها نیز به صورت گسترده وارد میدان شدهاند تا شبکهای چندلایه از خدمات اسکان و پذیرایی شکل بگیرد.
در تهران، شهرداری، آموزشوپرورش و سایر دستگاههای اجرایی، مدارس، سالنهای ورزشی، زائرسراها، مراکز فرهنگی و اماکن عمومی را برای اسکان زائران تجهیز کردهاند. مدارس مناطق مختلف پایتخت از جمله منطقه ۲ در آمادهباش قرار گرفتهاند و در ورامین نیز ۳۵ مدرسه برای اسکان زائران آماده شده است.
در مشهد نیز برنامهریزی بسیار گستردهتری صورت گرفته و بیش از ۶۰۰ مدرسه برای اسکان زائران تجهیز شدهاند. علاوه بر مدارس، ظرفیت زائرسراها، زائرشهرها، حسینیهها، مساجد و مراکز اقامتی وابسته به نهادهای مختلف نیز به این شبکه خدماتی افزوده شده است تا پاسخگوی موج گسترده سفرها باشد.
در پردیس نیز ۸۰ موکب و مرکز اسکان برای میزبانی از زائران آماده شده و مسئولان این شهرستان اعلام کردهاند که همه ظرفیتهای شهری برای پذیرایی از مسافران به کار گرفته خواهد شد.
در کنار مراکز رسمی اسکان، موکبهای مردمی نیز بخش مهمی از خدماترسانی را بر عهده گرفتهاند. بر اساس اعلام ستاد برگزاری مراسم، بیش از دو هزار موکب در آیین وداع و تشییع رهبر شهید فعالیت خواهند کرد. این موکبها در تهران، قم، مشهد و مسیرهای منتهی به محل برگزاری مراسم مستقر میشوند و خدماتی همچون توزیع غذا، آب آشامیدنی، نوشیدنی، اقلام فرهنگی، خدمات رفاهی، استراحت موقت و راهنمایی زائران را ارائه خواهند داد.
در عین حال، برای جلوگیری از ایجاد گرههای ترافیکی و تسهیل حرکت جمعیت، ستاد اجرایی مراسم تاکید کرده است که در مسیر اصلی تشییع موکب دائمی مستقر نخواهد شد و جانمایی موکبها در نقاط از پیش تعیینشده و خارج از محور اصلی انجام میشود تا ضمن ارائه خدمات، اختلالی در حرکت جمعیت ایجاد نشود.
در کنار خدمات رسمی، موجی از مشارکتهای مردمی نیز شکل گرفته است. پویش «هر خانه یک موکب» با هدف استفاده از ظرفیت شهروندان برای میزبانی از زائران راهاندازی شده و از خانوادهها خواسته شده است تا در حد توان خود، امکاناتی مانند محل استراحت، آب، غذا، پذیرایی یا سایر خدمات مورد نیاز زائران را فراهم کنند.
همزمان، فراخوانهایی برای مشارکت هیاتهای مذهبی، مساجد، گروههای مردمی و تشکلهای فرهنگی در برپایی موکبهای خدمترسان نیز منتشر شده است تا ظرفیت مردمی در کنار امکانات دستگاههای اجرایی قرار گیرد.
برای نخستین بار سامانهای ویژه ثبتنام زائران غیرایرانی هم طراحی شده است. این سامانه امکان برنامهریزی برای ورود، اسکان، پذیرایی و ساماندهی زائران خارجی را فراهم میکند و خدمات متناسب با نیاز این گروه ارائه خواهد شد. اطلاعیههای متعددی نیز درباره نحوه استفاده اتباع خارجی از خدمات اسکان و حضور در مراسم منتشر شده است.
آمادگی گروههای جهادی برای پذیرایی از میلیونها زائر
در بخش دیگری از برنامهها، گروههای جهادی نیز به صورت سازمانیافته وارد میدان شدهاند. بر اساس اعلام مسئولان، اقدامات گستردهای برای پذیرایی از حدود ۱۰ میلیون زائر پیشبینی شده است. این خدمات شامل طبخ و توزیع غذا، تامین آب آشامیدنی، استقرار ایستگاههای صلواتی، خدمات فرهنگی، اسکان اضطراری، راهنمایی زائران و پشتیبانی از موکبها خواهد بود.
بدین ترتیب، شبکه اسکان و پذیرایی مراسم تنها به ظرفیتهای دولتی محدود نمیشود، بلکه مجموعهای از مدارس، زائرسراها، مراکز اقامتی، مساجد، حسینیهها، سالنهای ورزشی، هزاران موکب، گروههای جهادی و مشارکت مستقیم مردم، یک سامانه گسترده خدماترسانی را شکل دادهاند؛ سامانهای که هدف آن تامین رفاه، اسکان و پذیرایی از میلیونها عزاداری است که برای حضور در این آیین ملی و مذهبی راهی شهرهای میزبان میشوند.
بهداشت و درمان؛ بزرگترین عملیات سلامت
بخش درمان و امداد شاید گستردهترین عملیات پشتیبانی مراسم را تشکیل دهد. اورژانس تهران اعلام کرده است که ۳۱۷ دستگاه آمبولانس، ۳۰۰ موتورلانس، ۶ بیمارستان صحرایی، دهها اتوبوسآمبولانس و صدها تیم عملیاتی در آمادهباش کامل قرار دارند.
در کنار این تجهیزات، رئیس سازمان اورژانس کشور به عنوان نماینده تامالاختیار وزارت بهداشت در مراسم منصوب شده تا هماهنگی میان همه دستگاههای درمانی با سرعت بیشتری انجام شود.
همچنین گزارشهای تکمیلی از استقرار پنج بیمارستان صحرایی در مصلای تهران برای مراسم وداع خبر میدهد؛ مراکزی که وظیفه ارائه خدمات درمانی اولیه و رسیدگی فوری به بیماران احتمالی را بر عهده خواهند داشت. بیمارستانهای تهران نیز با افزایش ظرفیت پذیرش، لغو برخی مرخصیها و آمادهباش کامل، خود را برای هرگونه شرایط احتمالی آماده کردهاند. جمعیت هلال احمر نیز یکی از گستردهترین عملیاتهای امدادی سالهای اخیر خود را آغاز کرده است. بر اساس آخرین اعلام رسمی، ۳۵ هزار نیروی امدادی هلال احمر در تهران، قم و مشهد مستقر خواهند شد.
این نیروها شامل امدادگران، نجاتگران، پزشکان، پرستاران، تیمهای واکنش سریع، نیروهای پشتیبانی و داوطلبان هستند. در کنار این ظرفیت، بیش از ۱۵ هزار امدادگر تخصصی نیز در نقاط مختلف مسیرهای برگزاری مراسم آماده خدماترسانی خواهند بود.
صدها پایگاه امدادی، خودروهای نجات، آمبولانسهای هلال احمر، تیمهای سیار و مراکز درمانی موقت نیز در طول مسیرها مستقر میشوند تا در کوتاهترین زمان ممکن خدمات لازم را ارائه دهند. در کنار خدمات درمانی، شهرداری تهران از استقرار ایستگاههای خدمات مادر و کودک در مسیرهای مراسم خبر داده است. این ایستگاهها با هدف حمایت از خانوادههای حاضر، خدماتی مانند فضای استراحت مادر و کودک، امکان شیردهی، تعویض پوشک و رسیدگی اولیه به کودکان را ارائه میکنند. همچنین نیروهای تخصصی حوزه زنان و خانواده برای راهنمایی و ارائه خدمات رفاهی به بانوان و کودکان در طول مسیر مستقر خواهند بود.
خدمات شهری، آتشنشانی و سوخترسانی؛ آمادهباش در تهران و مشهد
سازمان آتشنشانی نیز همزمان با برگزاری مراسم در حالت آمادهباش کامل قرار گرفته است. در مشهد، ۵۶ ایستگاه آتشنشانی به همراه نیروهای عملیاتی، خودروهای سنگین و تجهیزات امدادی آماده خدماترسانی هستند.
در تهران نیز تیمهای آتشنشانی در نقاط حساس مسیر مراسم مستقر شدهاند تا در صورت بروز هرگونه حادثه احتمالی وارد عمل شوند.
شهرداری تهران علاوه بر حملونقل، مسئولیت بخش مهمی از خدمات شهری را نیز بر عهده گرفته است. ایمنسازی خیابان انقلاب و مسیرهای اصلی، پاکسازی معابر، نصب تجهیزات شهری، ساماندهی موکبها، استقرار نیروهای خدمات شهری، افزایش تعداد مخازن زباله، سرویسهای بهداشتی سیار و تامین آب آشامیدنی تنها بخشی از این اقدامات است. بر اساس تصمیم ستاد اجرایی، در مسیر اصلی مراسم هیچ موکب دائمی مستقر نخواهد شد تا امکان تردد روان جمعیت حفظ شود و خدمات در نقاط مشخص و از پیش تعیینشده ارائه شود. منطقه ۶ شهرداری نیز نقشه جامعی از خدمات، پارکینگها، مسیرهای دسترسی و امکانات رفاهی منتشر کرده است. شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی نیز برای روزهای مراسم برنامه ویژهای تدوین کرده است. در مشهد و تهران، جایگاههای عرضه سوخت با ظرفیت کامل فعالیت خواهند کرد و سوخترسانی بدون وقفه انجام میشود تا ورود حجم بالای خودروها موجب اختلال در تامین سوخت نشود.
شرایط جوی؛ پیشبینی هوا برای روز مراسم
سازمان هواشناسی نیز وضعیت جوی تهران و قم را برای روزهای برگزاری مراسم بررسی کرده است. بر اساس پیشبینیها، شرایط جوی در مجموع پایدار خواهد بود، هرچند افزایش دما و احتمال وزش باد در برخی ساعات مورد توجه قرار گرفته و توصیههای لازم برای مدیریت حضور طولانیمدت جمعیت در فضای باز ارائه شده است.
تمهیدات ارتباطی و رسانهای؛ آمادهباش شبکههای مخابراتی
در کنار تدارکات میدانی، یکی از مهمترین محورهای برنامهریزی، تضمین پایداری ارتباطات و پوشش رسانهای مراسم است؛ موضوعی که با توجه به پیشبینی حضور میلیونها نفر و پوشش گسترده داخلی و بینالمللی، به یکی از اولویتهای ستاد برگزاری تبدیل شده است.
وزارت ارتباطات اعلام کرده است که تمهیدات ویژهای برای حفظ پایداری شبکههای ارتباطی، اینترنت و تلفن همراه در حال اجراست. بر همین اساس، ظرفیت شبکههای سیار در محدوده برگزاری مراسم افزایش یافته و سایتهای ارتباطی تقویت شدهاند تا از بروز اختلال در تماسها و تبادل دادهها جلوگیری شود.
در کنار افزایش ظرفیت شبکه موبایل، شرکت ارتباطات زیرساخت نیز از اجرای برنامههای ویژه برای ارتقای تابآوری شبکه، امنیت سایبری و پایداری زیرساختهای ارتباطی خبر داده است. این اقدامات شامل پایش مستمر شبکه، آمادهباش تیمهای فنی، افزایش ظرفیت مسیرهای ارتباطی و پیشبینی سناریوهای جایگزین برای استمرار خدمات در شرایط اوج مصرف است.
پوشش رسانهای گسترده؛ از پخش زنده تا ثبت یک مستند ملی
در حوزه اطلاعرسانی نیز برنامهریزی گستردهای صورت گرفته است. علاوه بر پوشش زنده مراسم توسط رسانه ملی و خبرگزاریها، پروژه تولید مستند ملی تشییع رهبر شهید نیز آغاز شده است؛ پروژهای که به گفته مسئولان، با مشارکت صدها فیلمبردار، تصویربردار و عوامل فنی در تهران، قم، مشهد و سایر نقاط مرتبط اجرا میشود و قرار است روایت جامعی از این رویداد ملی را ثبت و مستندسازی کند.
همزمان، هماهنگی میان رسانههای داخلی، خبرگزاریها، شبکههای تلویزیونی و خبرنگاران برای پوشش لحظهبهلحظه مراسم، استقرار واحدهای سیار پخش، تجهیز مراکز ارتباطی و فراهمسازی زیرساختهای انتقال تصویر و داده در دستور کار قرار گرفته است تا امکان انعکاس همزمان مراسم برای مخاطبان داخلی و بینالمللی فراهم شود.
تمهیدات امنیتی؛ عملیات مشترک دستگاههای انتظامی، امنیتی و نظامی
در کنار اقدامات خدماتی، بخش مهمی از برنامهریزیها به تامین امنیت مراسم اختصاص یافته است. بر اساس اعلام مسئولان، مجموعهای از دستگاههای انتظامی، امنیتی، اطلاعاتی و نظامی با تشکیل قرارگاههای مشترک، مسئولیت تامین امنیت مراسم و مدیریت جمعیت را بر عهده دارند.
در این چارچوب، پلیس با استقرار نیروها در محورهای ورودی و خروجی، مسیرهای منتهی به محل برگزاری مراسم، پارکینگها، ایستگاههای حملونقل عمومی و مراکز تجمع، مسئولیت کنترل تردد، هدایت جمعیت و تامین نظم عمومی را بر عهده دارد.
همزمان، نیروهای امدادی، آتشنشانی، دستگاههای خدماترسان و واحدهای مدیریت بحران نیز در قالب یک ساختار هماهنگ در کنار نیروهای انتظامی فعالیت خواهند کرد تا در صورت بروز هرگونه حادثه احتمالی، امکان واکنش سریع فراهم باشد.
در استان البرز نیز سپاه امام حسن مجتبی (ع) از اجرای تمهیدات ویژه برای پشتیبانی از مراسم خبر داده و اعلام کرده است که نیروها و ظرفیتهای این استان برای تامین امنیت مسیرهای تردد زائران و همکاری با سایر دستگاههای مسئول در آمادهباش کامل قرار دارند.
مجموع این اقدامات نشان میدهد که برنامهریزی برای مراسم تنها به مدیریت حملونقل، اسکان و خدمات شهری محدود نشده، بلکه با تقویت زیرساختهای ارتباطی، افزایش ظرفیت شبکههای مخابراتی، ارتقای امنیت سایبری، آمادهسازی سازوکارهای رسانهای و استقرار لایههای مختلف امنیتی، تلاش شده است همه ابعاد این رویداد ملی، از اطلاعرسانی و ارتباطات تا امنیت و مدیریت جمعیت، به صورت یکپارچه و هماهنگ مدیریت شود.
عملیات ملی چند دستگاهی
آنچه از مجموع اخبار و تصمیمات دستگاههای مختلف برمیآید، تنها برگزاری یک آیین تشییع نیست؛ بلکه اجرای یک عملیات گسترده ملی با مشارکت دهها سازمان و نهاد است.
وزارت کشور، استانداریها، شهرداریها، پلیس، وزارت بهداشت، جمعیت هلال احمر، سازمان اورژانس، وزارت راه و شهرسازی، شرکت راهآهن، شرکت فرودگاهها، آموزشوپرورش، سازمان آتشنشانی، شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی، سازمان هواشناسی، نهادهای فرهنگی و دهها مجموعه دیگر، هر یک بخشی از این زنجیره بزرگ خدماترسانی را بر عهده گرفتهاند.
حاصل این هماهنگی، شبکهای گسترده از خدمات حملونقل، درمان، امداد، اسکان، امنیت، ترافیک، خدمات شهری و پشتیبانی است که برای مدیریت حضور میلیونی مردم طراحی شده است. پیشبینی ورود حدود دو میلیون خودرو، آمادهسازی ۱۶۵ هزار ظرفیت پارکینگ، استقرار ۳۵ هزار نیروی امدادی هلال احمر، بهکارگیری ۳۱۷ آمبولانس، ۳۰۰ موتورلانس، بیمارستانهای صحرایی، آمادهباش کامل فرودگاهها و راهآهن، تجهیز صدها مدرسه و مرکز اقامتی برای اسکان زائران و رایگان شدن حملونقل عمومی، تنها بخشی از ابعاد این عملیات ملی است؛ عملیاتی که نشان میدهد دستگاههای اجرایی کشور تلاش کردهاند برای همه سناریوهای ممکن، از ازدحام جمعیت تا خدمات درمانی، ترافیک، اسکان و رفاه زائران، برنامهریزی دقیق و چندلایهای انجام دهند.
نظر شما