محاسبات مجلس شورای اسلامی
-
بودجه از جنگ گذشته
با آغاز جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی از روز نهم اسفند علیه ایران و در پی آن شهادت رهبر انقلاب اسلامی و همچنین جمعی از فرماندهان نظامی و چهرههای برجسته دفاعی کشور، فضای سیاسی و امنیتی منطقه وارد مرحلهای حساس و پیچیده شد. در چنین شرایطی، علاوه بر آمادگی نیروهای مسلح برای مقابله با تهدیدات و دفاع از تمامیت ارضی کشور، دولت نیز در حوزه مدیریت اقتصادی و معیشتی جامعه اقدامات فوری و برنامهریزیشدهای را در دستور کار قرار داد تا آثار و تبعات جنگ بر زندگی روزمره مردم و فعالیتهای اقتصادی به حداقل برسد.
-
کنترل تورم تولید نیازمند مجموعهای از سیاستهای هماهنگ پولی و ساختاری است
ریشههای ناپیدای گرانی
تورم تنها در سفره خانوار معنا پیدا نمیکند؛ پیش از آنکه قیمت کالا در ویترین فروشگاهها تغییر کند، این «تورم تولید» است که در کارخانهها، کارگاهها و زنجیره تامین شکل میگیرد. افزایش هزینه مواد اولیه، انرژی، دستمزد، مالیات و تامین مالی، فشار مستقیمی بر تولیدکنندگان وارد میکند و در نهایت خود را در قالب رشد قیمت مصرفکننده نشان میدهد. پرسش اصلی این است که چگونه میتوان جلوی تورم در بخش تولید را گرفت تا از انتقال آن به جامعه جلوگیری شود؟
-
بودجه زیر سایه نفت
بودجه سال ۱۴۰۵ با محوریت درآمدهای نفتی تقدیم مجلس شد و بار دیگر بحث همیشگی اقتصاد ایران را به صدر اخبار کشانده است: چه میزان از منابع دولت به فروش نفت وابسته است و این وابستگی چه پیامدهایی برای ثبات مالی کشور دارد؟
-
گزارش «آگاه» درباره نادیدهانگاری استفاده بهینه از منابع اقتصادی را بخوانید
بیبهره از بهرهوری
در دهههای اخیر، مفهوم بهرهوری به یکی از کلیدیترین مؤلفههای تحلیل رشد اقتصادی در جهان تبدیل شده است. بسیاری از کشورها دریافتهاند که تداوم رشد اقتصادی صرفا از مسیر افزایش نهادههایی مانند سرمایه و نیروی کار امکانپذیر نیست و بدون ارتقای بهرهوری، رشد اقتصادی یا متوقف میشود یا با هزینههای سنگین اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی همراه خواهد بود. در این چارچوب، توجه به بهرهوری نهتنها یک انتخاب، بلکه ضرورتی اجتنابناپذیر برای اقتصادهایی است که به دنبال رشد پایدار و بلندمدت هستند.
-
گزارش «آگاه» درباره نتایج نامطلوب مولدسازی در سالهای گذشته را بخوانید
داراییها در خواب زمستانی
«مولدسازی داراییهای دولت» سالهاست در قوانین بالادستی، اسناد بودجهای و برنامههای توسعهای کشور بهعنوان یکی از راهکارهای جبران کسری منابع و افزایش بهرهوری اقتصاد مورد تاکید قرار گرفته، اما واقعیت میدانی نشان میدهد این ظرفیت مهم در عمل مغفول مانده و آنگونه که باید و شاید به کار گرفته نشده است.
-
گزارش «آگاه» درباره توسعه اقتصادی روستاها و مناطق محروم را بخوانید
تقویت اقتصاد ملی از مسیر روستاها
توسعه اقتصادی روستاها و مناطق محروم، از جمله موضوعاتی است که سالهاست در ادبیات برنامهریزی کشور جایگاه ثابتی دارد، اما هنوز به نقطه مطلوب نرسیده است. بخش قابل توجهی از جمعیت ایران در روستاها زندگی میکنند و سهم این مناطق در تولید ملی نیز چشمگیر است. با این حال، شاخصهای توسعه انسانی، اشتغال و سرمایهگذاری در مناطق روستایی همچنان پایینتر از میانگین کشور است و همین مسئله ضرورت بازنگری در نحوه تخصیص منابع و اجرای طرحهای عمرانی و اقتصادی در این بخش را دوچندان میکند.
-
گزارش «آگاه» درباره علل و عوامل زودهنگام کسری بودجه ۱۴۰۴ را بخوانید
کسری کهنه!
کسری بودجه سالهاست که بهعنوان یکی از جدیترین چالشهای ساختاری اقتصاد ایران مطرح است. رهبر انقلاب بارها در سخنان خود بر لزوم مهار این معضل تاکید کرده و کسری بودجه را «امالخبائث» دانستهاند؛ چرا که به اعتقاد ایشان، این ناترازی مالی دولت سرچشمه بسیاری از مشکلات اقتصادی است.
-
«آگاه» به واکاوی دو روایت ارزی اخیر پرداخته است
خط کشی ارزی
بازار ارز بار دیگر در صدر اخبار اقتصادی کشور قرار گرفته است. موضوعی که اگرچه سابقهای طولانی در اقتصاد ایران دارد، اما این روزها با موضعگیریهای تازه دو نهاد اصلی سیاستگذاری اقتصادی یعنی وزارت امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی، بار دیگر به محل بحث و جدل تبدیل شده است.
-
گزارش «آگاه» از مسیر پُر پیچ وخم تولید گران قیمت را بخوانید
تورم تولید؛ ترمز رونق اقتصادی!
تورم سالهاست بهعنوان یکی از چالشهای بنیادین اقتصاد ایران شناخته میشود، اما آنچه در لایههای عمیقتر و تخصصیتر اهمیت دارد، «تورم تولید» است؛ پدیدهای که مستقیما به هزینههای بنگاههای اقتصادی، قیمت تمامشده کالاها و در نهایت توان رقابتی محصولات ایرانی در بازارهای داخلی و خارجی گرهخورده است. این در حالی است که سیاستگذاران همواره بر لزوم حمایت از تولید تاکید دارند، تورم تولید در عمل یکی از مهمترین موانع بر سر راه تحقق این هدف بوده است.
-
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از حذف یارانه ثروتمندان خبر داده است
حذف و حَــذر یارانهها!
دولت برای حذف یارانه ثروتمندان آماده میشود. یارانهای که در سالهای اخیر و با وجود تاکید قانون بر حذف آن، به موجب تبعات اجتماعی از سوی دولتها کنار گذاشته شده بود. حال گویا دولت چهاردهم برای حذف یارانه این قشر از جامعه، زمانبندی را مشخص کرده و قصد دارد همه تبعات آن را نیز به جان بخرد.
-
گزارش «آگاه» درباره تغییرات در نرخ مالیاتبرارزش افزوده کالاهای اساسی را بخوانید
سایه سنگین وارداتچیها!
شورای هماهنگی اقتصادی سران قوا تکلیف تغییرات در مالیات بر ارزش افزوده کالاهای اساسی را مشخص کرد. این شورا پس از ماهها بحث و اختلافنظر میان دولت و مجلس تصمیم گرفت که نرخ مالیات بر ارزش افزوده کالاهای اساسی از ۹درصد به یک درصد برسد.
-
گزارش «آگاه» درباره توزیع سلیقهای اعتبارات در مناطق کمبرخوردار کشور را بخوانید
محروم از بودجه محرومیتزدایی!
بسیاری از مناطق کشور همچنان از امکانات زیربنایی در رنج هستند و بسیاری امکانات اولیه برای آنها فراهم نیست. بروز این قبیل مشکلات بهرغم تبعات اقتصادی و اجتماعی جبرانناپذیر، حامل مشکلات عدیده دیگری بوده است؛ مشکلاتی که با وجود قوانین حمایتی و پیشبینی تامین اعتبار برای آن، موجب میشود تا ساکنان این مناطق، دیار خود را به قصد زندگی در شهری بزرگتر ترک کنند.
-
وزارت اقتصاد با صدور اطلاعیهای نسبت به اجارهدادن حسابهای بانکی هشدار داد
مسدودسازی منافذ مالی تروریسم
در فضای اقتصادی و بانکی موجود، مفاهیم جدیدی ظهور و بروز پیدا میکنند که درک صحیح از آنها برای فعالان اقتصادی و عموم جامعه ضرورت دارد. یکی از این مفاهیم که مدتی است بیش از گذشته مورد توجه مقامات و کارشناسان اقتصادی قرار گرفته، «حساب اجارهای» است؛ نوعی از حساب که در ظاهر برای تسهیل برخی امور مالی تعریف میشود و میتواند بستری برای فعالیتهای غیرقانونی و مخرب اقتصادی نیز ایجاد کند.
-
گزارش «آگاه» از پنجمین همایش سالانه صندوق توسعه ملی را بخوانید
صندوقی دور از توسعه؛ نزدیکتر به دخلوخرج دولتها!
دو روز گذشته، پنجمین همایش سالانه صندوق توسعه ملی با محور «حکمرانی توسعه؛ صندوق توسعه ملی و رفع ناترازیها» در حالی برگزار شد که همزمان با بیان دیدگاهها و پیشنهادهای متعدد مسئولان اقتصادی، بار دیگر ضعفهای ساختاری، بدهیهای انباشته، مطالبات معوق، برداشتهای بیقاعده و ناکارآمدی در بازپرداخت تسهیلات، بهعنوان مهمترین چالشهای فعلی صندوق مورد توجه قرار گرفت. روایتی که نشان میدهد فاصله صندوق توسعه ملی با اهداف اولیهاش، یعنی تبدیل منابع نفتی به سرمایههای ماندگار برای آیندگان، بهشدت افزایش یافته است.