بازخوانی زندگی یازدهمین پیشوای شیعیان در سالروز میلاد آن امام همام

خورشید در محاصره

روایتی از میلاد محدث والامقام و سفیر امامان در ری

سیدِ کریم

در هیاهوی پایتخت، آنجا که دود و دم مدرنیته راه نفس را بند می‌آورد، قطعه‌ای از بهشت در جنوب تهران، قرن‌هاست که مأمن دل‌شکستگان و پناهگاه بی‌قراران است. حضرت عبدالعظیم حسنی (ع)، ملقب به «سیدالکریم»، تنها یک امامزاده در میان هزاران بقعه متبرکه ایران نیست؛ او سفیر ولایت، محدثی عالی‌قدر و فقیهی است که حضورش در خاک ری، جغرافیای معنوی این سرزمین را تغییر داد.

هم‌پای هجرت

مرضیه کیان، خبرنگار: کاروان غریب مدینه وقتی پس از طی فرسنگ‌ها راه پرخطر، در بیست‌وسوم ربیع‌الاول به خاک قم رسید، تاریخ در برابر یکی از عمیق‌ترین و ناب‌ترین تجلی‌های پیوند خواهر و برادری زانو زد. بانویی که برای پیوستن به برادر و ولی زمانه خویش، رنج هجرت از دیار مألوف را به جان خرید، در مسیر حق از پای ننشست و با گام‌های استوار، جغرافیای ایمان را در فلات ایران بازتعریف کرد.

پیامبری که جامعه را با اخلاق ساخت

از «محمد امین» تا اخلاق اجتماعی امروز

اگر بخواهیم از میان همه ویژگی‌هایی که پیامبر اسلام (ص) را برای مسلمانان و حتی برای تاریخ بشر به چهره‌ای ماندگار تبدیل کرده است، یک ویژگی را انتخاب کنیم، شاید «اخلاق» بهترین پاسخ باشد. قرآن درباره او می‌گوید: «وَإِنَّکَ لَعَلَیٰ خُلُقٍ عَظِیمٍ»؛ تو صاحب اخلاقی بزرگ و والا هستی. این تعبیر فقط ستایش یک فرد نیست؛ اشاره به یک روش زندگی است، روشی که قرار بود از مناسبات فردی عبور کند و جامعه بسازد.

به مناسبت سالروز برگزاری نخستین نماز جمعه پیامبر (ص)

امتداد یک خطبه

آفتاب حجاز بر ریگزارها می‌تابید و غبار کاروان هجرت هنوز در هوا معلق بود. سفری تاریخ‌ساز از مکه به مدینه در جریان بود تا شالوده تمدنی نوین پی‌ریزی شود. کاروان پیامبر اسلام(ص) در  شانزدهم ربیع‌الاول در دره بنی سالم بن عوف توقف کرد تا رویدادی شگرف رقم بخورد. آنجا در فضایی باز و زیر سقف آسمان، نخستین نماز جمعه تاریخ اقامه شد؛ اجتماعی که دیگر تنها عبادتی فردی نبود، بلکه اعلام موجودیت یک امت یکپارچه و پیوند ناگسستنی اخلاق و سیاست بود.

نقش فرهنگی پیامبر اکرم (ص) و امام جعفر صادق (ع) در دین، مذهب و جامعه

از رحمت نبوی تا خرد جعفری

هشتم شهریور، هفدهم ربیع‌الاول، به نام میلاد حضرت محمد مصطفی (ص) و امام جعفر صادق (ع) در تاریخ ثبت شده است. هم‌نشینی این دو مناسبت فقط تقارنی در تقویم نیست؛ نسبت میان «بنیان‌گذاری یک فرهنگ» و «تبیین و استمرار عالمانه آن» را یادآوری می‌کند. پیامبر اسلام (ص) با محور قرار دادن توحید، کرامت انسان، عدالت، رحمت، مسئولیت اخلاقی و امت‌سازی، افق تازه‌ای در حیات دینی و اجتماعی گشود. نزدیک به یک قرن بعد، امام صادق (ع) در فضای فکری پرتحول سده دوم هجری، بخش بزرگی از میراث معرفتی اهل ‌بیت(ع) را در فقه، حدیث، کلام و اخلاق گسترش داد و حلقه‌ای علمی با دامنه‌ای فراتر از مرزهای درون‌مذهبی پدید آورد.

ستاره‌ای بدرخشید...

در شب‌هایی که آسمان مکه هنوز از تاریکی قبیله‌ها و تعصب‌ها سنگین بود، نوری متولد شد. تولد پیامبر اکرم (ص)، فقط تولد یک انسان نبود؛ آمدن امکانی بود برای شکستن دیوارهایی که انسان‌ها میان خود ساخته بودند. دیواری از خون و نسب، دیواری از قدرت و فقر، دیواری از کینه و فراموشی. او آمد تا بگوید که همه از یک اصل‌اند و هیچ‌کس بر دیگری برتری ندارد، مگر به تقوا.

شبی که مسیر تاریخ اسلام را دگرگون ساخت

مرد مردها

تاریکی، مکه را در آغوش کشیده بود و سکوتی وهم‌انگیز بر کوچه‌های شنی شهر سایه می‌انداخت. در پس دیوارهای «دارالندوه»، توطئه‌ای شوم شکل گرفته بود؛ نقشه‌ای بی‌نقص برای پایان دادن به ندای توحید. ۴۰ شمشیرزن از ۴۰ قبیله عرب، دوشادوش یکدیگر در انتظار سپیده دم بودند تا پیامبر اسلام را در بستر خواب به شهادت برسانند و خون او را در میان تمامی قبایل پخش کنند. اما در این سوی تاریکی، جوانی هاشمی، بی‌باکانه و با آغوشی باز به پیشواز مرگ می‌رفت.

رسانه بی‌همتای شیعیان

میان نخلستان‌های مجاور فرات و به دور از هیاهوی جهان مدرن، جاده‌ای امتداد یافته است که اگر مقصد نهایی آن کربلا باشد، به زعم میلیون‌ها مسافرش، زیباترین و رازآلودترین مسیر جهان است. گردهمایی اربعین امروز دیگر تنها یک رویداد تقویمی یا آیینی محدود به یک جغرافیای خاص نیست؛ بلکه یک رستاخیز عظیم انسانی و یک جنبش بی‌بدیل شیعی است که ریشه‌های آن تا خاکستر خیمه‌های سال ۶۱ هجری قمری امتداد دارد.

رسم زندگی و ادب زیارت

اربعین، مرزها را پاک می‌کند

دین طرح جامعی است که می‌تواند انسان و انسان‌ها را از پراکندگی بازدارد و آنان را در پهنه زمین و طول زمان به صورت یک فرد واحد عالی و غالب، پیش ببرد و منافع کلان را برای آحاد خود به ارمغان بیاورد و ضررهای کلی را از آنان دفع و رفع کند و بهره‌مندی به مراتب بیشتری را در نسبت با زندگی فردی برای عموم انسان‌ها فراهم کند.

مروری بر مقاومت غریبانه و صلح انسان‌ساز امام حسن مجتبی (ع)

سردار سکوت؛ فاتح بی‌شمشیر

تاریخ همیشه پر از هیاهو، چکاچک شمشیرها و تاخت‌وتاز اسب‌ها نیست. گاهی بزرگ‌ترین و سرنوشت‌سازترین پیروزی‌ها در دل سکوتی تلخ و صلحی غریبانه رقم می‌خورد. امام حسن مجتبی (ع)، سردار تنهای مدینه، تجلی عینی همین حقیقت مهجور است. مردی که در میان یارانی خسته، فریب‌خورده و دنیاطلب، سخت‌ترین تصمیم تاریخ را گرفت: نوشیدن جام زهرآگین صلح برای حفظ نهال نوپای اسلام و پاسداری از جان معدود شیعیان راستین. صلحی که هرگز از سر تسلیم و ضعف نبود، بلکه اوج شجاعت، دوراندیشی و یک «مقاومت تاکتیکی» برای بقای مکتب به شمار می‌رفت. غربت او تنها به بقیع بی‌سایه‌بان و غبارآلود ختم نمی‌شود؛ غربت جانسوز او در میان مدعیانی بود که بصیرت فهم استراتژی‌اش را نداشتند و با طعنه‌هایشان دلش را خون کردند.

هر شب یک ستاره از آسمان کربلا

پدر، چرا مرا به کربلا نبردی؟

امیرالمومنین امام علی (ع) چطور خیبرشکنی کرد

یهود چگونه پیمان‌شکنی می‌کند

مرضیه کیان، خبرنگار: تاریخ همیشه آبستن حوادث شگرف است. تقابل حق و باطل در گذر زمان، صحنه‌هایی خلق می‌کند که تا ابد بر تارک زمان می‌درخشد. ماجرای خیبر یکی از این نقاط عطف است. داستانی پر از فراز و نشیب که در آن، خباثت و پیمان‌شکنی یهود در برابر اراده پولادین سپاه اسلام صف‌آرایی کرد. وقتی دیوارهای بلند و دژهای تو در توی خیبر، پناهگاه توطئه‌گران شد، تنها یک معجزه می‌توانست این غده سرطانی را از پیکره حجاز پاک کند. نفس‌ها در سینه حبس شده بود و نگاه‌ها به دستان پیامبر دوخته می‌شد تا پرچم فتح را به دست کسی بسپارد که تار و پود وجودش با شجاعت و ولایت گره خورده است. بنا داریم به اعماق تاریخ سفر ‌کنیم تا ببینیم چگونه خورشید حیدر از پس ابرهای ناامیدی طلوع کرد و افسانه شکست‌ناپذیری قلعه‌های یهود را برای همیشه درهم شکست. نبردی که نشان داد حقیقت، هرگز اسیر دیوارهای سنگی نمی‌شود.

هر شب یک ستاره از آسمان کربلا

مادر، دستان بریده پسر را برای شفاعت عالمیان تقدیم کرد

در قیامت، هنگامی که امت پیامبر، به انتظار شفاعت نشسته‌اند، بانو فاطمه زهرا(س) عزیزترین ذخیره‌اش را طلب می‌کند. فرشتگان، دستان بریده «عباس» را پیش می‌آورند. آن دستانی که در کربلا، برای برادر تشنه‌کام، بریده شد و لب به آب نرساند؛ حالا در محشر، مادرانه تقدیم می‌شوند، تا برای تمام عالمیان شفاعت کنند. این روایت، خواب کودکی است که بر زانوی پدربزرگش نشسته و آینده‌ای دور را می‌بیند؛ آینده‌ای که در آن، دستان پدرش، برترین واسطه رحمت خداست.

هر شب یک ستاره از آسمان کربلا

در خرابه‌های شام، با سر بریده‌ای که لبخند می‌زد

شام غربت، شام بی‌کسی. کاروان اسیران با سرهای برهنه و بدن‌های زخمی، از کوفه تا شام، هر قدم، یک خنجر بر دل باقی‌ماندگان. اینجا دیگر خبری از خیمه‌های نور نیست؛ خرابه‌های شام، آغوشی سرد برای سر بریده‌ای است که هنوز لبخند دارد. نه از آب که از ادب تشنه‌تر، نه از نیزه که از محبت زخمی‌تر. در میان طبق‌های سرها، تنها یک سر است که از فرط مظلومیت، دل سنگ‌شده را می‌شکافد؛ سر برادرم عباس؛ سر بریده ماه بنی‌هاشم.

خونخواه و جانفداییم

مرضیه کیان، خبرنگار:  می‌گویند آدمی اگر بداند دقیقا در چه روزی و چه ساعتی می‌میرد، دیوانه می‌شود. می‌گویند قلب انسان طاقت کشیدن بار «مرگ‌آگاهی» را ندارد. اما تمام عظمت این قصه به همین است؛ به مردی که می‌دانست ته این جاده کجاست، می‌دانست زیر کدام آفتاب، روی کدام خاک و با ضربه کدام شمشیر کار تمام می‌شود، اما باز هم افسار اسبش را کشید و راه افتاد.

«نامیرا» از مرز ۲۳۰ هزار نسخه گذشت

 انتشارات نیستان چاپ چهل و سوم کتاب «نامیرا»، نوشته صادق کرمیار را همزمان با ماه محرم منتشر کرد.

هر شب یک ستاره از آسمان کربلا

میهمان ناخوانده‌ای که تشنه‌تر از همه رسید

کاروان حسین در بیابان سوزان به داد بازرگانی می‌رسد که با دو همراه مسیحی، در آستانه مرگ از تشنگی است. زید بازرگان، آن‌قدر شیفته کرامت حسین (ع) می‌شود که نه تنها دین خود را از نو می‌یابد، بلکه سال‌ها بعد، وقتی سر بریده عباس (ع) را بر نیزه می‌بیند، با همان لبخند محجوب، سلامش را پاسخ می‌شنود. این روایت «زید بازرگان» است در کتاب «ماه به روایت آه»؛ روایت مردی که از قحطی محبت، به خوان کریمان رسید.

هر شب یک ستاره از آسمان کربلا

غلامی که پیام امیر را به برادران رساند

هر شب یک ستاره از آسمان کربلا

کلابیه کوه خواهد زایید!

چهارم شعبان سال بیست‌وششم هجری، مدینه بوی سیب سرخ می‌داد. «کلابیه » (ام‌البنین)، همسر علی، در روزهایی که زینب برایش هم مادر بود و هم خواهر، پای در وادی درد نهاد. زنان همسایه با دیدن قامت بلندش می‌گفتند: «کلابیه کوه خواهد زایید!» امشب روایت تولد «عباس» است؛ همانی که بعدها در کربلا، از فرط ادب، پیش از برادر تشنه‌کام، لب به آب نرساند.

هر شب یک ستاره از آسمان کربلا

مسلم بن عقیل؛ کودکی که راوی ماندگار مدینه شد

محرم از راه رسید و هر شب، فرصتی است برای نشستن پای روایت‌هایی که از عمق تاریخ و دلتنگی می‌آیند. کتاب «ماه به روایت آه» نوشته مرحوم ابوالفضل زرویی‌نصرآباد، یکی از ماندگارترین نثرهای عاشورایی است که هر فصل آن از زبان یک راوی، دری تازه به واقعه کربلا می‌گشاید. ثواب این سطرها و همه آنچه در این روزها می‌خوانید را هدیه می‌کنیم به روح پاک همه نویسندگان و شاعرانی که قلم زدند و نام حسین بن علی (ع) و یارانش را زنده نگه داشتند. 

روایت سفره‌ای که خدا برای آن سوره فرستاد

وقتی آسمان به یک خانه تعظیم کرد

در کوچه‌های خاکی و بی‌ریای مدینه، رازی مگو در سینه دیوارهای گلی یک خانه حبس شده بود. رازی از جنس نان‌های جوین، دست‌های پینه‌بسته از گردش دستاس و شکم‌هایی که سه شبانه‌روز تنها با آب افطار کردند تا مبادا سائلی، یتیمی یا اسیری دست خالی از درگاه‌شان بازگردد.

روایتی متفاوت از سیره تبلیغی امام موسی کاظم (ع)

فتح قلوب در اوج خفقان

مرضیه کیان، خبرنگار: به مناسبت ولادت باسعادت امام موسی کاظم (ع)، زمان آن فرا رسیده است که از معرفی‌های کلیشه‌ای و مرسوم عبور کنیم و از دریچه‌ای کاملا متفاوت به سیره ایشان بنگریم. در دوران حکومت عباسیان که خفقان سیاسی و سرکوب شدید به اوج خود رسیده بود، انجام هرگونه فعالیت تبلیغی هزینه‌های سنگینی داشت. با این حال، امام در همین فضای تاریک، دست به یک حرکت بزرگ، شگرف و کاملا فرهنگی زدند که متاسفانه در تاریخ ما تا حد زیادی مغفول مانده است.

اعزام ۱۸۰ نفر از کادر درمانی هلال‌احمر به مراسم حج امسال

رئیس جمعیت هلال‌احمر از اعزام ۱۸۰ نفر از کادر درمانی هلال‌احمر به مراسم حج امسال خبر داد و گفت: درمانگاه‌های تخصصی در هتل‌های محل استقرار زائران فعال و بیمارستان هلال‌احمر نیز در شهر مکه مشغول خدمت‌رسانی به زائران ایرانی هستند و هر جا هم که لازم باشد از بیمارستان‌های کشور سعودی نیز استفاده می‌کنیم.

محرومیت ۵۵ هزار زائر ایرانی از حج امسال به دلیل جنگ و تحریم

نماینده ولی ‌فقیه در امور حج و زیارت، از محرومیت ۵۵ هزار زائر ایرانی از حج امسال به دلیل جنگ و تحریم خبر داد.

نخستین گروه حجاج ایرانی ۱۱ خرداد به کشور باز می‌گردند

رئیس سازمان حج و زیارت، از ورود بیش از ۲۸ هزار زائر ایرانی به سرزمین وحی خبر داد و گفت: تاکنون بیش از ۹۳ درصد ظرفیت اعزام حجاج ایرانی تکمیل شده است.

حجاج «نسک» را فراموش نکنند

همزمان با حضور زائران در سرزمین وحی، همراه داشتن کارت شناسایی «نسک» به‌عنوان یکی از الزامات اصلی تردد اعلام شده است. این کارت که از سوی کشور میزبان صادر می‌شود، هویت رسمی زائران را در طول ایام حج مشخص کرده و مبنای ارائه خدمات و کنترل‌های ترددی قرار می‌گیرد.

این ۱۴ قلم دارو را در سفر حج به عربستان نبرید

با توجه به آغاز عملیات اعزام زائران حج تمتع از هفتم اردیبهشت، زائران ایرانی لازم است پیش از سفر، نسبت به آگاهی از فهرست داروهای ممنوعه در کشور عربستان اقدام کنند.

چالش سندیت لقب «غریب» برای امام رضا (ع)

محمدحسن جعفری، پژوهشگر حوزه تاریخ و اندیشه اسلامی، با بیان اینکه استفاده از این عنوان برای امام هشتم شیعیان از نظر اسناد تاریخی محل بحث است، اظهار کرد: اگرچه همه ائمه اطهار (ع) به نوعی با چالش غربت و دوری از مرکز قدرت مواجه بودند، اما شواهد نشان می‌دهد امام رضا (ع) نسبت به سایر ائمه، چه در زمان زندگی و چه پس از شهادت، از حمایت و شناخت بیشتری برخوردار بوده و نمی‌توان لقب «غریب‌الغربا» را به راحتی به ایشان نسبت داد.

تایید استطاعت جسمی ۹۲ درصد زائران حج ۱۴۰۴

 رئیس مرکز پزشکی حج و زیارت هلال احمر اعلام کرد: استطاعت جسمی ۹۲ درصد زائران حج تمتع ۱۴۰۴ از نظر جسمی تایید شده و درمانگاه‌های هلال احمر در مدینه و مکه روزانه حدود ۸۰۰ زائر را ویزیت می‌کنند.