شیعه

  • رسانه بی‌همتای شیعیان

    رسانه بی‌همتای شیعیان

    میان نخلستان‌های مجاور فرات و به دور از هیاهوی جهان مدرن، جاده‌ای امتداد یافته است که اگر مقصد نهایی آن کربلا باشد، به زعم میلیون‌ها مسافرش، زیباترین و رازآلودترین مسیر جهان است. گردهمایی اربعین امروز دیگر تنها یک رویداد تقویمی یا آیینی محدود به یک جغرافیای خاص نیست؛ بلکه یک رستاخیز عظیم انسانی و یک جنبش بی‌بدیل شیعی است که ریشه‌های آن تا خاکستر خیمه‌های سال ۶۱ هجری قمری امتداد دارد.

  • یک «الگوی اجتماعی» نوین

    از حماسه عاشورا تا افق تمدن نوین امت اسلامی

    یک «الگوی اجتماعی» نوین

    فاطمه پروازی، پژوهشگر:‌اربعین حسینی در جهان امروز، دیگر صرفا یک مناسک مذهبی و یک حرکت آیینی محدود به جغرافیای شیعه نیست؛ بلکه به پدیده‌ای تمدنی تبدیل شده است که میلیون‌ها انسان را با وجود تفاوت‌های قومی، ملی و زبانی، در یک مسیر مشترک گردهم می‌آورد. آنچه در مسیر نجف تا کربلا رخ می‌دهد، تنها حرکت جسم‌ها به سوی یک مقصد نیست؛ بلکه حرکت دل‌ها، اندیشه‌ها و اراده‌های انسانی به سوی یک آرمان تاریخی است: عدالت، کرامت و نفی ظلم.

  • نذری، دورریختنی نیست

    روایتی از اسراف برخی زائران در مسیر پیاده‌روی اربعین

    نذری، دورریختنی نیست

    هنوز بخار برنج تازه پخت از ظرف بلند می‌شود. جوان عراقی، با پیش‌بندی که از شدت کار خیس عرق شده، ظرف را با هر دو دست به زائر می‌دهد. لبخندی می‌زند که خستگی چند ساعت ایستادن کنار دیگ‌های داغ را پنهان کرده است و آرام می‌گوید: «هله بالزوار... هله هله»

  • سردار سکوت؛ فاتح بی‌شمشیر

    مروری بر مقاومت غریبانه و صلح انسان‌ساز امام حسن مجتبی (ع)

    سردار سکوت؛ فاتح بی‌شمشیر

    تاریخ همیشه پر از هیاهو، چکاچک شمشیرها و تاخت‌وتاز اسب‌ها نیست. گاهی بزرگ‌ترین و سرنوشت‌سازترین پیروزی‌ها در دل سکوتی تلخ و صلحی غریبانه رقم می‌خورد. امام حسن مجتبی (ع)، سردار تنهای مدینه، تجلی عینی همین حقیقت مهجور است. مردی که در میان یارانی خسته، فریب‌خورده و دنیاطلب، سخت‌ترین تصمیم تاریخ را گرفت: نوشیدن جام زهرآگین صلح برای حفظ نهال نوپای اسلام و پاسداری از جان معدود شیعیان راستین. صلحی که هرگز از سر تسلیم و ضعف نبود، بلکه اوج شجاعت، دوراندیشی و یک «مقاومت تاکتیکی» برای بقای مکتب به شمار می‌رفت. غربت او تنها به بقیع بی‌سایه‌بان و غبارآلود ختم نمی‌شود؛ غربت جانسوز او در میان مدعیانی بود که بصیرت فهم استراتژی‌اش را نداشتند و با طعنه‌هایشان دلش را خون کردند.

  • گران‌مرگی

    گزارش «آگاه» از برگزاری مراسم تشریفاتی ترحیم در تالارهای اطراف بهشت زهرا (س)

    گران‌مرگی

    فاطیما کریمی، خبرنگار گروه آگاه: اطراف بهشت زهرا (س) به سمت باقرشهر، شهرری و نازی‌آباد پر است از تالارهای تشریفاتی. یکی از یکی مجلل‌تر و گران‌تر. گویا مسابقه است برای اینکه اگر خانواده‌ای فردی را از دست داد، داغ دیگری به آنها اضافه شود. هرچه گران‌تر و بیشتر بهتر! داغ تجمل‌گرایی، پذیرایی از مهمانان و دغدغه نوشابه زرد یا سیاه مهمانان، آنها را از داغ متوفی دور می‌کند. آنها باید به این فکر کنند که کدام منوی رستوران را انتخاب کنند. از چه کسی پول قرض بگیرند تا مراسم هر طور هست برگزار شود.

  • اشک، صیقل شمشیر خون‌خواهی است

    بازخوانی ماهیت عزاداری شیعی در پی شهادت ولی امر

    اشک، صیقل شمشیر خون‌خواهی است

    مرضیه کیان، خبرنگار: ما برای گریستن بر پیکر عزیزترین‌هایمان چه راه‌ها که نپیموده‌ایم. چهار ماه انتظار از آن نهم اسفند تلخ سال ۱۴۰۴ تا امروز، خیابان‌ها تنها مسیر عبور نبودند؛ رودخانه‌ای از بغض‌های فروخورده بودند که در بدرقه و وداع با رهبر شهیدمان به دریای خروشانی از اراده تبدیل شدند.

  • خروش ایران برای خونخواهی امام
  • بدرقه رهبر شهید در میان بیرق‌های سرخ
  • تبار ماندگار

    پژوهشی تازه درباره سادات سجادی تفرش و پیوند آن با خاندان پدری رهبر شهید انقلاب

    تبار ماندگار

    شهاب خواجه‌پیری، معاون مرکز پژوهشی و بین‌المللی میکروفیلم نور: خاندان پدری رهبر شهید انقلاب به شاخه‌ای از سادات سجادی تفرش بازمی‌گردد؛ خاندانی ایرانی، کهن‌ریشه و شناخته‌شده که نسب خود را به سلطان‌العلما سیداحمد، معروف به سلطان احمد، می‌رساند؛ شخصیتی که با پنج واسطه به حضرت امام زین‌العابدین علی‌بن الحسین (ع) منتهی می‌شود. این سلسله در تاریخ نواحی تفرش، فراهان و آشتیان، صرفا یک دودمان نسبی نبوده، بلکه یکی از مهم‌ترین کانون‌های علم، دیانت و هویت محلی به شمار می‌آمده است.

  • فراتر از قاب‌های سرد خبری

    چرا کتاب‌ها بهترین راویان فقدان او هستند؟

    فراتر از قاب‌های سرد خبری

    مرضیه کیان، خبرنگار: حالا دو روز است که صحن‌های خنک مشهدالرضا، مسافری را در آغوش کشیده است که ۳۶ سال بار سنگین رهبری این آب و خاک را بر دوش کشید؛ مردی که در ۹ اسفند کوچ کرد و پس از ماه‌ها انتظار تلخ، سرانجام در پنج‌شنبه ۱۸ تیر، به خانه ابدی‌اش بازگشت.

  • شکوه تشییع «رهبر شهید»

    شکوه تشییع «رهبر شهید»

    در روزهای گرم میانه تیر، میلیون‌ها نفر در ایران و عراق به خیابان‌ها آمدند تا پیکر شهید والامقام آیت‌الله العظمی سیدعلی حسینی‌خامنه‌ای، رهبر شهید انقلاب اسلامی که در حمله ناجوانمردانه هوایی آمریکا و رژیم اسرائیل در اسفند ۱۴۰۴ به شهادت رسیدند را تشییع کنند.

  • قاعده تشییع و قیام تشیع

    مکتب تربیت و معرفی انسان‌های بزرگ

    قاعده تشییع و قیام تشیع

    این روزها ایران عزیز و مقتدر در رکاب نگین دردانه خویش فصل جدیدی از بالندگی و برازندگی را تجربه می‌کند. تشییع قائد عظیم‌الشأن، شهید عالی مقام، مرجع امت و راهبر جریان مقاومت حضرت آیت‌الله العظمی سیدعلی حسینی‌خامنه‌ای (قدس‌الله نفسه‌الزکیه) ما را در فضایی پیچیده در غم و شوق و حسرت و امید فرو برده. بدرقه آن سرآمد روزگاران ما را برانگیخته و در معنای زندگی آخرالزمانی سیر می‌دهد. تشییع آن پیکر پاک به روشنی یک خاکسپاری ساده نیست. مراسم وداع و خط جدایی نیست. این تشییع خاص در وسعت عظیم و کیفیت عمیقش در حال عبور دادن ما به وضع جدیدی از اقتدار ملت و سیاست امت است.

  • بر نطع مرگ با تن بی‌سر مسافریم

    سروده یوسفعلی میرشکاک در سوگ رهبر شهید انقلاب

    بر نطع مرگ با تن بی‌سر مسافریم

    یوسفعلی میرشکاک در سروده‌ای به وصف حال دل ایرانیان از شهادت رهبر شهید پرداخت.

  • سوگوارانه‌ای در وداع با امین شعر و کلمه

    رهبری که با شعر زندگی می‌کرد

    سوگوارانه‌ای در وداع با امین شعر و کلمه

    مرضیه کیان، خبرنگار: اینجا آخرین میعادگاه است. بوی اسپند و گلاب با غبار خاک درهم آمیخته و جمعیت چون رودی بی‌قرار و خروشان موج می‌زند. همه آمده‌اند برای وداع با مردی که سال‌ها بار سنگین یک امت را بر دوش می‌کشید. اما در میان این هیاهوی بی‌پایان و سینه‌زنی‌های ممتد، در لابه‌لای این سوگ عظیم که آسمان را هم به گریه واداشته است، گوشه‌ای از ذهن من گیر کرده است پیش کلمه‌ها، پیش دفترهای شعر، پیش وزن و قافیه‌هایی که امروز یتیم شده‌اند.

  • از سوگواره تا هندسه حقوقی تمدن

    رسالت نهاد علم در سایه‌سار خون «امام شهید»

    از سوگواره تا هندسه حقوقی تمدن

    شهادت «امام شهید»، بیش از آنکه یک حادثه سیاسی، عاطفی یا رویدادی در تقویم حوادث منطقه‌ای باشد، یک «پارادایم‌شیفت» (چرخش بنیادین) در ساحت تمدن اسلامی است. این رخداد، فراتر از ابعاد سوگوارانه آن، واقعه‌ای حقوقی است که ساختارهای هنجاری، مبانی مشروعیت‌بخش نظام سیاسی و حتی دکترین امنیت ملی ما را به چالش کشیده و بازخوانی کرده است. در این میان، پرسش بنیادین نخبگان علمی و دانشگاهیان این است: «نهاد علم در مواجهه با این واقعه سترگ، چه تکلیف حقوقی و تمدنی بر عهده دارد؟»

  • از برف‌های هامبورگ تا خاکستر خونین سرچشمه

    روایتی از معمار قانون اساسی در چهل‌وپنجمین سالگرد

    از برف‌های هامبورگ تا خاکستر خونین سرچشمه

    مرضیه کیان، خبرنگار گروه فرهنگ: به دو تصویر خیره می‌شوم؛ بارها و بارها. عکس اول، مردی است بلندقامت با عبایی تیره که در مه غلیظ و سرمای استخوان‌سوز کنار دریاچه آلستر هامبورگ قدم می‌زند. نگاهش نافذ است و انگار دارد هندسه یک جهان جدید را در ذهنش ترسیم می‌کند. عکس دوم اما، تلی از خاکستر و آهن‌پاره در سرچشمه تهران است؛ غروب خونین هفتم تیر. بین این دو قاب، یک اقیانوس فاصله است، اما یک رشته نامرئی آنها را به هم می‌دوزد: اندیشه مردی که جهان را دید، قانون را شناخت و عاقبت با خون خود، پای آن قانون مهر تایید زد. امروز که در آستانه چهل‌وپنجمین سالگرد شهدای فاجعه هفتم تیر ایستاده‌ایم، ذهن قصه‌پرداز من نمی‌تواند از این تضاد غریب عبور کند. چطور می‌شود کسی سال‌ها در مهد نظم و دیسیپلین اروپا زندگی کند، مکاتب مادی را از نزدیک لمس کند و بعد با چمدانی از تجربه‌های جهان‌شمول برگردد تا روح مقاومت و ایثار را در کالبد کلمات یک قانون اساسی بدمد؟ این روایت خون و کلمه است.

  • عزای حسین (ع) به شیوه تهران قدیم

    حسینیه سادات اخوی؛ خانه‌ای که در آن زنان، مرکز روایت روضه‌اند

    عزای حسین (ع) به شیوه تهران قدیم

    مینا یاری-خبرنگار گروه جامعه: هنوز چند قدم تا حیاط مانده که صدای روضه از دل دالان قدیمی خودش را جلو می‌کشد؛ نه مثل صدا، بیشتر شبیه یک جریان ممتد که از لایه‌های زمان عبور کرده باشد. این دالان فقط راه ورود نیست؛ مرزی است میان تهران امروز و تهران دیگری که در آن، خانه‌ها هنوز حیاط داشتند و عزاداری‌ها از دیوار یک خانه به خانه بعدی می‌رفتند، بی‌آنکه نیاز به بلندگو یا سازه‌ای بیرونی باشد.

  • هیات؛ از عزاداری تا مهندسی اجتماعی

    ظرفیت‌های یک نهاد قدیمی

    هیات؛ از عزاداری تا مهندسی اجتماعی

    مینا یاری-خبرنگار گروه جامعه: در روزگاری که شبکه‌های اجتماعی هر روز مخاطبان را میان هزاران پیام پراکنده سرگردان می‌کنند، هنوز در گوشه و کنار شهرها نهادی وجود دارد که می‌تواند پیر و جوان، زن و مرد، بازاری و دانشجو را دور یک روایت مشترک جمع کند و نامش هیات است؛ نهادی که در طول تاریخ تنها محل عزاداری نبوده، بلکه رسانه، مدرسه، پناهگاه اجتماعی و گاه حتی اتاق فرمان تحولات سیاسی و اجتماعی ایران بوده است.

  • وقتی آسمان به یک خانه تعظیم کرد

    روایت سفره‌ای که خدا برای آن سوره فرستاد

    وقتی آسمان به یک خانه تعظیم کرد

    در کوچه‌های خاکی و بی‌ریای مدینه، رازی مگو در سینه دیوارهای گلی یک خانه حبس شده بود. رازی از جنس نان‌های جوین، دست‌های پینه‌بسته از گردش دستاس و شکم‌هایی که سه شبانه‌روز تنها با آب افطار کردند تا مبادا سائلی، یتیمی یا اسیری دست خالی از درگاه‌شان بازگردد.

  • توضیحات هلالی درباره نماهنگ چند زبانه «یک جهان با علی»

    توضیحات هلالی درباره نماهنگ چند زبانه «یک جهان با علی»

    یکی از اتفاقات مهم و ویژه مهمانی ۱۰ کیلومتری عید غدیر که پنج‌شنبه در تهران برگزار شد، رونمایی از قطعه نوجوانانه و چند زبانه تولید شده با صدای عبدالرضا هلالی بود.

  • یک رسم عاشقانه

    ترکمن‌ها به دلیل ارادت ویژه‌شان به امام هشتم (ع) ماه عسل به مشهد می‌روند

    یک رسم عاشقانه

    نعیمه جاویدی: دل که به هم می‌دهند، پیمان که می‌بندند، اولین سفر مشترکشان فقط یکجا؛ مشهد مقدس است. خودشان می‌گویند: «بعضی‌ها باورشان نمی‌شه که ماه‌ عسل ما حتما باید سفر به بارگاه امام هشتم (ع) شما باشه و بس!»

  • سینه‌چاکی آل‌خلیفه برای آمریکا

    سرکوب شیعیان بحرین شدت گرفت

    سینه‌چاکی آل‌خلیفه برای آمریکا

    موج بازداشت و سرکوب شیعیان بحرینی توسط رژیم آل‌خلیفه با آغاز جنگ ایران همچنان ادامه دارد. در ادامه موج بازداشت و سرکوب شیعیان بحرینی، ماموران آل‌خلیفه روز جمعه ۲۰ تن از علما، مداحان، قاریان قرآن و دیگر فعالان شیعه را به اتهام همکاری با ایران بازداشت کردند. 

  • غدیر؛ نقطه عزیمت جامعه‌سازی بر مدار ولایت

    سرمایه عظیم اجتماعات غدیری

     واقعه غدیر، نقطه عزیمت اندیشه شیعی برای تبیین جایگاه امت در پرتو هدایت الهی است. پیامبر (ص) در آن روز، بقای جامعه اسلامی را به امامت گره زد تا امت پس از او، دچار سرگردانی در تشخیص حق نشود. این حادثه، بنیان هویت جمعی ماست؛ همان نقطه‌ای که ایمان فردی را به مسئولیت اجتماعی پیوند می‌زند و راهبردی برای عدالت، مقاومت و انسجام جامعه ارائه می‌دهد. از همین منظر، غدیر در حافظه دینی شیعه، یک مرجع هویت‌ساز و جهت‌بخش است؛ حادثه‌ای که نسبت دین با رهبری، حقیقت با قدرت و امت با آینده تاریخی خود را روشن می‌کند.

  • فتح قلوب در اوج خفقان

    روایتی متفاوت از سیره تبلیغی امام موسی کاظم (ع)

    فتح قلوب در اوج خفقان

    مرضیه کیان، خبرنگار: به مناسبت ولادت باسعادت امام موسی کاظم (ع)، زمان آن فرا رسیده است که از معرفی‌های کلیشه‌ای و مرسوم عبور کنیم و از دریچه‌ای کاملا متفاوت به سیره ایشان بنگریم. در دوران حکومت عباسیان که خفقان سیاسی و سرکوب شدید به اوج خود رسیده بود، انجام هرگونه فعالیت تبلیغی هزینه‌های سنگینی داشت. با این حال، امام در همین فضای تاریک، دست به یک حرکت بزرگ، شگرف و کاملا فرهنگی زدند که متاسفانه در تاریخ ما تا حد زیادی مغفول مانده است.

  • پیوند غدیر و انقلاب در مکتب امام (ره)

    تقارن ۱۴ خرداد و عید غدیر، فرصتی برای بازخوانی مسیر تاریخی امامت تا ولایت

    پیوند غدیر و انقلاب در مکتب امام (ره)

    همزمانی سالگرد ارتحال حضرت امام خمینی (ره) با ایام عید سعید غدیر خم، فرصتی برای بازخوانی یکی از مهم‌ترین مبانی فکری و اعتقادی نظام جمهوری اسلامی ایران فراهم کرده است؛ مبنایی که از واقعه غدیر آغاز می‌شود، در امتداد خط امامت تداوم می‌یابد و در عصر غیبت در قالب نظریه ولایت فقیه و تشکیل حکومت اسلامی جلوه‌گر می‌شود.

  • ارادت به ولایت

    ارادت به ولایت

    محمد علی بیگی:عید غدیر، جشن بزرگ و جاودانه شیعیان، در فرهنگ و تمدن ایران‌زمین ریشه‌ای چنان عمیق و دیرینه دارد که می‌توان آن را یکی از ارکان هویت ملی-مذهبی ایرانیان به شمار آورد. این جشن، سفری شگفت‌انگیز را از دل خانه‌های کوچک مردم در قرون نخستین اسلامی تا بزرگ‌ترین تجمعات میدانی جهان معاصر پیموده است و در این مسیر، فرازونشیب‌های تاریخی بسیاری را به خود دیده است.

  • هر رمان باید از دل یک سوال شکل بگیرد

    در مراسم رونمایی از کتاب «مادر عراقی من» مطرح شد

    هر رمان باید از دل یک سوال شکل بگیرد

    علی‌ الله‌سلیمی، نویسنده کتاب‌های دفاع مقدس و منتقد ادبی در آیین رونمایی از کتاب «مادر عراقی من» ضمن قدردانی از برگزارکنندگان مراسم و دست‌اندرکاران انتشار کتاب گفت: خوشحالم که بار دیگر کتاب، بهانه‌ای شده تا دور هم جمع شویم و درباره کتاب، ادبیات و موضوع مهم شهدای غریب دوران اسارت صحبت کنیم. در شرایط فعلی بازار نشر، انتشار کتاب کار ساده‌ای نیست و جا دارد از جناب آقای گنجی و همکارانشان در نشر شاهد بابت انتشار این اثر تشکر کنم. همچنین باید به آقای اکبر خوردچشم خدا قوت گفت؛ ایشان از دوستان قدیمی و از نویسندگان فعال و خوش‌قلم هستند و آثار متنوعی از ایشان خوانده‌ام.

  • پنجمین جلد از مجموعه حماسه سجادیه منتشر شد

    به قلم سیدمهدی شجاعی

    پنجمین جلد از مجموعه حماسه سجادیه منتشر شد

    «جز چشم سیاه تو» پنجمین مجموعه حماسه سجادیه، اثر سیدمهدی شجاعی در انتشارات نیستان هنر منتشر شد. یکی از هنرهای شیطان اختلال در معیارهای آدمی است. دست بردن در ترازوست، برهم زدن و از کار انداختن کارها و معیارهای سنجش انسان است.

  • نسخه‌ای که تاریخ نهج‌البلاغه را روشن می‌کند

    نسخه‌ای که تاریخ نهج‌البلاغه را روشن می‌کند

    کتاب «کلمات سید العرب ابی‌الحسن علی‌بن‌ابی‌طالب»، اثری ارزشمند در حوزه حدیث و ادبیات اسلامی است که به گردآوری سخنان گهربار امیرالمؤمنین علی علیه‌السلام اختصاص دارد.

  • چالش سندیت لقب «غریب» برای امام رضا (ع)

    محمدحسن جعفری، پژوهشگر حوزه تاریخ و اندیشه اسلامی، با بیان اینکه استفاده از این عنوان برای امام هشتم شیعیان از نظر اسناد تاریخی محل بحث است، اظهار کرد: اگرچه همه ائمه اطهار (ع) به نوعی با چالش غربت و دوری از مرکز قدرت مواجه بودند، اما شواهد نشان می‌دهد امام رضا (ع) نسبت به سایر ائمه، چه در زمان زندگی و چه پس از شهادت، از حمایت و شناخت بیشتری برخوردار بوده و نمی‌توان لقب «غریب‌الغربا» را به راحتی به ایشان نسبت داد.