عاشورا
-
-
«بزرگترین دختر عالم»
روایتی ادبی از زندگی حضرت رقیه (س)
کتاب «بزرگترین دختر عالم» نوشته سیدمهدی شجاعی، با نثری ادبی و داستانی، بخشی از زندگی حضرت رقیه (س)، دختر خردسال امام حسین (ع) و رنجهای او پس از واقعه عاشورا را روایت میکند.
-
رسانه بیهمتای شیعیان
میان نخلستانهای مجاور فرات و به دور از هیاهوی جهان مدرن، جادهای امتداد یافته است که اگر مقصد نهایی آن کربلا باشد، به زعم میلیونها مسافرش، زیباترین و رازآلودترین مسیر جهان است. گردهمایی اربعین امروز دیگر تنها یک رویداد تقویمی یا آیینی محدود به یک جغرافیای خاص نیست؛ بلکه یک رستاخیز عظیم انسانی و یک جنبش بیبدیل شیعی است که ریشههای آن تا خاکستر خیمههای سال ۶۱ هجری قمری امتداد دارد.
-
پیوند ناگسستنی دو ملت در مسیر مقاومت اسلامی؛ خونشریکی فراتر از مرزها
دجله و کارون در یک سنگر
مرضیه کیان، خبرنگار: سالهاست که تقویم پیوندهای ایران و عراق با روزهای پرشور اربعین حسینی کوک میشود؛ روزهایی که مرزهای جغرافیایی در زیر گامهای میلیونها زائر رنگ میبازد و موکبها به نماد مهماننوازی و برادری تبدیل میشوند. اما تحولات اخیر خاورمیانه و طوفان حوادثی که منطقه را درنوردید، نشان داد که ریشههای این همبستگی بسیار عمیقتر از مناسک مذهبی سالانه است.
-
ارکستر سمفونیک تهران خسوف را روی صحنه میبرد
روایتی موسیقایی از حماسه عاشورا
ارکستر سمفونیک تهران در تازهترین اجرای خود، اثر ماندگار «خسوف» ساخته محمدسعید شریفیان را با رهبری مهمان آرش امینی و همراهی گروه کر به رهبری بهرنگ شگرفکار، طی دو شب در تالار وحدت اجرا میکند؛ اثری که با الهام از حماسه عاشورا، روایتی موسیقایی از مفاهیم ایثار، آزادگی و حقیقتطلبی را پیش روی مخاطبان قرار میدهد.
-
از آیین زیارت تا افق تمدن امت
راز ماندگاری
زهرا بهرامی، پژوهشگر: اربعین صرفا یک مناسک عبادی یا حتی بزرگترین اجتماع انسانی جهان نیست؛ بلکه تجلی «عقلانیت تمدنی» است؛ عقلانیتی که میکوشد انسان را از فردگرایی مدرن به مسئولیتپذیری ایمانی بازگرداند. در این چارچوب، پیادهروی اربعین نه یک رویداد سالانه، بلکه فرآیندی تاریخی برای بازسازی هویت امت اسلامی است؛ فرآیندی که سیاست را با معنویت، فرهنگ را با مقاومت و ایمان را با کنش اجتماعی درهم میآمیزد.
-
اربعین، تشییع و تمدنسازی
از کربلا تا افق امت واحد
مهدی جعفری، پژوهشگر: اگر بخواهیم پیادهروی اربعین را فقط یک آیین سوگ یا یک اجتماع پرشمار بدانیم، از فهم حقیقت آن بازماندهایم. اربعین در منظومه فکری انقلاب اسلامی، امتداد همان سنت قرآنی «مقاومت در برابر طاغوت» است؛ سنتی که خداوند در آن میفرماید: «فَمَن یَکْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَیُؤْمِن بِاللَّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَکَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَی» (بقره: ۲۵۶). یعنی ایمان راستین، با نفی طاغوت آغاز میشود. از همین روست که اربعین فقط عزاداری برای گذشته نیست، بلکه تمرین رهایی از بندگی قدرتهای پوشالی است؛ همان قدرتهایی که قرآن از آنان با تعبیر «أَئِمَّةً یَدْعُونَ إِلَی النَّارِ» (قصص: ۴۱) یاد میکند.
-
از حماسه عاشورا تا افق تمدن نوین امت اسلامی
یک «الگوی اجتماعی» نوین
فاطمه پروازی، پژوهشگر:اربعین حسینی در جهان امروز، دیگر صرفا یک مناسک مذهبی و یک حرکت آیینی محدود به جغرافیای شیعه نیست؛ بلکه به پدیدهای تمدنی تبدیل شده است که میلیونها انسان را با وجود تفاوتهای قومی، ملی و زبانی، در یک مسیر مشترک گردهم میآورد. آنچه در مسیر نجف تا کربلا رخ میدهد، تنها حرکت جسمها به سوی یک مقصد نیست؛ بلکه حرکت دلها، اندیشهها و ارادههای انسانی به سوی یک آرمان تاریخی است: عدالت، کرامت و نفی ظلم.
-
لحظه تبدیل فداکاری به قدرت تاریخی
فراتر از یک آیین
خطای رایج در تحلیل اربعین این است که آن را صرفا در حد یک مناسک بزرگ سوگواری یا یک اجتماع کمنظیر دینی بفهمیم. این نگاه، هرچند در ظاهر محترمانه است، اما هنوز به عمق مسئله نرسیده؛ چون اربعین را در سطح رخداد میبیند، نه در تراز منطق تاریخی. اربعین اگر فقط یک آیین بود، عظمتش در عدد زائران و شکوه صحنهها خلاصه میشد؛ حال آنکه اهمیت حقیقی آن در این است که یک حقیقت تاریخی را از خطر فراموشی، تحریف و انزوا نجات میدهد و آن را به نیرویی زنده در متن جامعه تبدیل میکند. به بیان روشنتر، اگر عاشورا لحظه تولید حقیقت با فداکاری است، اربعین لحظه امتداد آن حقیقت در تاریخ از طریق تبیین است.
-
وقتی مادران، خانواده را تا کربلا میبرند
اربعین، مدرسهای برای خانواده
مینا یاری، خبرنگار گروه جامعه: هنوز آفتاب کاملا بالا نیامده است. نسیم کمجانی میان ستونهای مسیر نجف تا کربلا میپیچد و زائران، پیش از آنکه گرمای ظهر از راه برسد، قدمهایشان را تندتر میکنند. بعضی ذکر میگویند، بعضی آرام با هم حرف میزنند و بعضی فقط سکوت کردهاند و راه میروند.
-
در امتداد خطبههای زینبی؛ تحلیلی بر کتاب «اهالی اینجا»
روایت بغضها، تاولها و زنان خادم در خیمهگاه کربلا
کتاب «اهالی اینجا» اثری مستند و داستانی به قلم زهرا آقازاده است که روزنوشتهای بخش بانوان موکب حضرت فاطمه معصومه (س) در کربلای معلی را روایت میکند. این اثر که محصول همراهی مستندنگارانه نویسنده با کاروان خادمان در اربعین سال ۱۳۹۸ است، تلاشهای شبانهروزی زنان خادم برای خدمترسانی به زائران حسینی را با نثری عاطفی و گیرا به تصویر میکشد. اثری که در اندوه کرونایی سال ۱۳۹۹ رونمایی شد تا مرهمی بر دلهای بیقرار و جامانده از حماسه پیادهروی اربعین باشد.
-
روایت بانویی که زیارت را با خادمی معنا کرد
خدمت به رنگ مادری
مینا یاری، خبرنگار گروه جامعه: در مسیر نجف تا کربلا، هزاران نفر حضور دارند که تنها زائر نیستند؛ برخی آمدهاند تا بار دیگران را سبکتر کنند. در میان آنان، زنان سهمی پررنگ در خدمترسانی، همراهی خانوادهها و ایجاد آرامش برای زائران دارند.
-
برپایی موکب تخصصی مادر و نوزاد در عمود ۷۰۷
منطقه فرهنگی و گردشگری عباسآباد با مشارکت شهرداری تهران، امسال با موکب ویژه مادر و نوزاد با عنوان «علیابن موسیالرضا (ع)» در عمود ۷۰۷ آماده میزبانی از زائران اربعین است.
-
روایتی از اسراف برخی زائران در مسیر پیادهروی اربعین
نذری، دورریختنی نیست
هنوز بخار برنج تازه پخت از ظرف بلند میشود. جوان عراقی، با پیشبندی که از شدت کار خیس عرق شده، ظرف را با هر دو دست به زائر میدهد. لبخندی میزند که خستگی چند ساعت ایستادن کنار دیگهای داغ را پنهان کرده است و آرام میگوید: «هله بالزوار... هله هله»
-
تیمور کوشکی، گوینده رادیو اربعین:
رادیو اربعین، رسانهای دلی و برخاسته از فرهنگ مقاومت است
تیمور کوشکی، گوینده رادیو اربعین، با اشاره به تفاوت الگوهای فرهنگی رسانههای غربی و رسانه اربعین اظهار کرد: در حالی که بسیاری از رسانههای غربی بر پایه الگوهای سرمایهداری فعالیت میکنند، رسانه جهانی اربعین از مفاهیمی مانند مقاومت، ایثار، شهامت و شهادت الهام میگیرد.
-
زنان ایرانی؛ از پشتیبانی جبههها تا میدانداری امروز
در تار و پود مقاومت
مرضیه کیان، خبرنگار: تاریخ مقاومت در هر سرزمینی، همواره دو روی یک سکه است؛ یک روی آن، صدای مهیب خمپارهها، بوی باروت، خاکریزهای درهم کوبیده شده و مردانی است که در خطوط مقدم جان بر کف گرفتهاند، اما روی دیگر این سکه، که اغلب در هیاهوی تاریخنگاریهای رسمی کمرنگتر دیده میشود، جهانی خاموش اما به شدت تپنده است؛ جهان زنانی که بار سنگین و جانکاه جنگ و بحران را بر شانههای صبور خود کشیدند. تاریخ مقاومت ایران تنها در میدانهای نبرد نوشته نشده است، بلکه بخش عظیمی از این حماسه در مطبخها، رختشویخانههای بیمارستانهای صحرایی، مساجد محلهها و در دل شبهای سرد بیداری رقم خورده است.
-
تبار کلماتی که تاریخ را تکان دادند
منبر، نهادی برای ساختن جان
مرضیه کیان، خبرنگار: منبر تنها یک تکه چوب تراشخورده نیست که در گوشهای از مسجد خاک بخورد؛ منبر تریبونی است که نبض تپنده جامعه را در دست میگیرد، درد را میشناسد، درمان را تجویز میکند و گاه چنان با حقیقت عجین میشود که ساختار مصلحتسنج سیاست را به چالش میکشد.
-
تاملی بر نسبت زبان، تصویر و مخاطب در روایتهای مذهبی کودکان
محرابهای کاغذی و فیلسوفان کوچک
ادبیات دینی کودک، فراتر از یک ژانر ساده آموزشی، بستر پویایی است که در آن امر قدسی با جهان صمیمی، عاطفی و بیواسطه کودکی پیوند میخورد. برخلاف تصور سنتی که این حوزه را فقط قالبی برای انتقال مستقیم گزارههای اخلاقی و احکام شرعی میداند، حقیقت این قلمرو در تربیت فطری، پرورش حس زیباییشناختی و بارور کردن تفکر خلاق خردسالان نهفته است.
-
روی موج ۱۰۱.۵ مگاهرتز
رادیو اربعین آغاز بهکار کرد
مدیر رادیو اربعین با اشاره به آغاز بهکار شبکه همزمان با آغاز ماه صفر گفت: رادیو اربعین که از سال ۱۳۹۲ فعالیت خود را آغاز کرده است، امسال نیز با ۷۲۰ ساعت پخش زنده و مستقیم تا پایان ماه صفر، همراه زائران حضرت اباعبدالله الحسین (ع) خواهد بود.
-
فلسفه خونخواهی امام شهید
خونخواهی در اندیشه اسلامی، مفهومی فراتر از انتقامگیری شخصی دارد و به اجرای عدالت الهی و دفاع از حیات جامعه پیوند میخورد؛ خونخواهی در قرآن و روایات، هرگز به معنای کینهتوزی و تشفی خاطر شخصی نیست.
-
بازخوانی ماهیت عزاداری شیعی در پی شهادت ولی امر
اشک، صیقل شمشیر خونخواهی است
مرضیه کیان، خبرنگار: ما برای گریستن بر پیکر عزیزترینهایمان چه راهها که نپیمودهایم. چهار ماه انتظار از آن نهم اسفند تلخ سال ۱۴۰۴ تا امروز، خیابانها تنها مسیر عبور نبودند؛ رودخانهای از بغضهای فروخورده بودند که در بدرقه و وداع با رهبر شهیدمان به دریای خروشانی از اراده تبدیل شدند.
-
-
روایت شهدای مقاومت دیجیتال در حملات موشکی جنگ ۴۰ روزه
از بیسیمچیهای دیروز تا افسران سایبری امروز
مرضیه کیان، خبرنگار: روزگاری شاهرگ ارتباطی جبهه در دستان جوانانی بود که با بیسیم صدای مظلومیت و اقتدار را مخابره میکردند. بیسیمچیهای دوران دفاع مقدس، زیر آتش سنگین دشمن، ارتباط را حفظ کردند تا خط نشکند.
-
انتقام از جنایتکاران قطعی است
حضرت آیتالله سیدمجتبی خامنهای روز گذشته در پیامی ضمن قدردانی صمیمانه از حضور دهها میلیونی مردم ایران و عراق در مراسم تشییع «آقای شهید ایران»، خطاب به امام شهید امت تاکید کردند: عهد میبندیم که انتقام خون پاک شما و همه شهیدان این دو جنگ را از قاتلین جنایتکار و بیآبرو بگیریم. این انتقام، خواست ملت ما است و بهطور حتمی باید صورت بگیرد. این جنایتکاران که فهرستی از صدر تا ذیلشان موجود است، آرزوی مرگی آرام و در بستر را با خود به گور خواهند برد.
-
روایتی از برادری ایران و عراق
از پیادهروی اربعین تا تشییع رهبر شهید
صبحهای پیادهروی اربعین در جاده نجف به کربلا شبیه هیچ جای دیگری در جهان نیست. هنوز آفتاب کاملا بالا نیامده که جاده بیدار میشود. زائران از ملیتهای مختلف به راه افتادهاند؛ پیرمردی از بصره، جوانی از تهران، خانوادهای از خوزستان و گروهی از نجف. در دو سوی مسیر، موکبها یکی پس از دیگری برپاست. مردی عراقی با اصرار، زائران را به نوشیدن چای دعوت میکند. زن سالخوردهای مقابل خانهاش ایستاده و از رهگذران میخواهد دقایقی را به استراحت بگذرانند. چند کودک با ظرفهای آب میان جمعیت میدوند و از خدمت به زائران لذت میبرند.
-
تأملی در باب تشییع رهبر شهید بهمثابه حج سیاسی امت
طواف امت مبعوث
کعبه، خانه توحید است و طواف حول آن، رمز قرب بنده به مبدأ هستی. حاجی با احرام، دل از تعلقات دنیوی کنده و در جامهای بینشان، همسان با سایر بندگان، به گرد قبله میگردد تا از کثرت به وحدت برسد. حج، سفری جسمانی نیست، سیری وجودی است؛ سیری که در آن، انسان از «خود» به «خدا» میرسد و از «من» به «ما» ارتقا مییابد.
-
روایت شاعر از تشییع رهبر شهید
کربلا، تهران است و تهران، کربلا
مصطفی محدثیخراسانی، شاعر، در یادداشتی، تجربه خود از روز تشییع رهبر شهید انقلاب در تهران را روایت کرده است که در ادامه میخوانید:
-
-
آیین تشییع رهبر شهید ثبت ملی میشود
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با تاکید بر اینکه آیین تشییع رهبر شهید «بزرگترین رویداد ملی انقلاب اسلامی» خواهد بود، از ثبت ملی این رویداد بهعنوان بخشی از حافظه تاریخی و میراث معنوی معاصر ایران خبر داد.