رضا ظریفی روزنامه نگار
-
آتش روی میز تحریر
با آغاز حملات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه کشورمان از خرداد سال ۱۴۰۴ که منجر به جنگ ۱۲ روزه شد، سیستم آموزشی ایران هم در کانون آتش قرار گرفت. مدرسه شجره طیبه در شهر میناب در جنوب کشور هدف موشک قرار گرفت و بیش از ۱۵۰ کودک معصوم به شهادت رسیدند. همان اتفاق اصلیترین دلیل بود برای اینکه تمام مدارس کشور به صورت نامحدود تعطیل شوند و دوباره آموزش مجازی رونق بگیرد، البته اگر اینترنت و سرعت آن جوابگو بود.
-
-
همیشه مردم پای کار هستند
در یک سال اخیر، ایرانیان با تجربهای بینظیر، دو بار در برابر حملات گسترده ارتش آمریکا و رژیم صهیونیستی ایستادگی کردند و همبستگی خود را به جهانیان به نمایش گذاشتند. این اتحاد، که ریشه در هزاران سال همزیستی اقوام گوناگون در این سرزمین کهن دارد، در این برهه تاریخی به شکلی بیسابقه خود را نشان داد و بار دیگر ثابت کرد که تهدیدات خارجی، ملتی را که هویتی مشترک دارد، بیش از پیش به هم نزدیک میکند.
-
مقاومت، هویت است نه تاکتیک سیاسی
جهان این روزها نظارهگر رویدادی غافلگیرکننده است. آنسوی هیاهوی رسانههای معاند که سالها تلاش کردند شکاف میان ملت و حاکمیت در ایران را عمیق و غیرقابل ترمیم جلوه دهند، اقیانوس میلیونی مردم در مصلای تهران و مراسم تشییع رهبر شهید در پایتخت و قم تجلی یافته تا روایتی متفاوت را به تصویر بکشد. مراسم وداع و تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب اسلامی، نه صرفا یک آیین سوگواری که یک همهپرسی خیابانی و یک مانور بینظیر از سرمایه اجتماعی نظام جمهوری اسلامی است. این رویداد عظیم که از مصلای تهران تا حرمهای مطهر در ایران و عراق امتداد مییابد، موقعیت ایران را در معادلات منطقهای و جهانی وارد فاز تازهای از اقتدار کرده است.
-
اوقات بطالت در ایام فراغت
سال تحصیلی ۱۴۰۵ -۱۴۰۴ در ایران با تمام فراز و نشیبهایش به دلایل ناترازی انرژی در زمستان سال گذشته یا جنگ تحمیلی که تعطیلی حدودا ۶ماهه مدارس را به دنبال داشت، به پایان رسید و حالا دانشآموزان به اصطلاح در تعطیلات تابستانی به سر میبرند. اما حالا خانوادهها با یکی از مشکلات بزرگ به نام «اوقات فراغت» مواجه شدهاند و فصل تابستان که میتوانست فرصتی برای یادگیری و رشد بیشتر بچهها باشد، حالا به یکی از چالشهای بزرگ خانوادهها تبدیل شده است.
-
صرفهجویی باید فرهنگ همگانی شود
در روزهای اخیر، هوای تهران و بسیاری از شهرهای ایران به شدت گرم شده است. این گرما هشداری بابت تابستانی داغ است، تابستانی که در کنار تمام لذتها و زیباییهایش میتواند بابت کمبود آب و برق تبدیل به روزهای سختی برای ایرانیان شود. با افزایش دما و شدت گرما در چند روز اخیر به طور حتم مصرف آب و برق نیز به طرز قابل توجهی افزایش یافته است. سیستمهای سرمایشی مانند کولرهای آبی، اسپلیت و کولرهای گازی به طور معمول برق زیادی مصرف میکنند که همین امر نگرانیهایی را در خصوص تامین انرژی و نیز هزینههای اقتصادی به وجود آورده است.
-
ایران سالمند غافلگیرمان نکند
چند سالی است که دولتهای مستقر و کارشناسان درباره کاهش فرزندآوری و حرکت پرسرعت جامعه ایرانی به سمت سالمندی و نیز بسته شدن پنجره جمعیتی هشدار میدهند. اگرچه تلاش شده که در برابر این هشدارها، مشوقها و راهکارهایی برای افزایش فرزندآوری از سوی خانوادهها ارائه شود اما واقعیتهای میدانی نشان میدهد که جوانان به دلایل مختلف از جمله مشکلات اقتصادی (که در رأس قرار گرفته) و برخی مسائل فرهنگی و اجتماعی تمایلی برای ازدواج ندارند چه آنکه بخواهند فرزند هم داشته باشند.
-
حیرانی در نظام آموزشی
سال تحصیلی مدارس در ایران در شرایطی به نیمه خرداد نزدیک میشود که تجربه بیسابقهای از تعطیلیهای گسترده را پشت سر میگذارد. از مجموع حدود ۹ ماه سال تحصیلی، دانشآموزان به طور فعال تنها حدود دو ماه در کلاسهای درس حاضر بودهاند. دلایلی همچون ناترازی انرژی، آلودگی بیسابقه هوای کلانشهرها و تحولات ناشی از شرایط جنگی، مدارس را به تعطیلی کشانده است. با این حال، آنچه این وضعیت را بحرانیتر میکند، نبود برنامه جایگزین موثر و مدون از سوی وزارت آموزش و پرورش است.
-
چرا سرمایهها بر باد میروند؟
از ما گفتن بود...
ایران در سه دهه اخیر با تحریمهای همهجانبه غرب روبهرو بوده است؛ تحریمهایی که دسترسی به فناوری، سرمایهگذاری خارجی، سیستم بانکی بینالمللی و بازارهای انرژی را بهشدت محدود کردهاند. در یک سال گذشته نیز کشور دو بار درگیر جنگ نظامی شده و برخی زیرساختهای صنعتی و حیاتی آسیب دیدهاند. در چنین بستری، بحران تأمین برق، گاز، سوخت و حتی آب به نقطهای رسیده که دولت پیوسته از مردم درخواست صرفهجویی میکند. از سوی دیگر بررسی آمار مصرف خانگی نشان میدهد که مردم واقعاً همراهی کردهاند و مصرف سرانه در بخشهای مختلف کاهش یافته است. با این حال، ریشه اصلی بحران نه در مصرف شهروندان، که در نبود مدیریت درست منابع و انرژی نهفته است.
-
کتاب، اولویت خیلیها نیست
در روزهایی که با تهدیدات دشمن متوهم، همچنان اضطراب و نگرانی از وقوع دوباره جنگ در دلهای مردم موج میزند، نمایشگاه مجازی کتاب دوباره برپا شده است تا بیشتر محلی باشد برای فروش کتاب تا گفتوگو درباره وضعیت بازار نشر، راهکارهای رفع مشکلات و تبادلات فرهنگی.
-
مردم ایران، بهسان موج
بیش از ۷۰ شب است که ایرانیان به پشتیبانی از وطن خود در خیابانها حضور دارند. البته شاید در شبهای ابتدایی فقط مردمی که با عناوینی چون «طرفداران نظام» و «حزباللهی» شناخته میشوند در خیابان بودند اما بعد از گذشت چندین شب و شدت گرفتن جنایات دشمنان ایران، مردمان دیگر از سلایق مختلف سیاسی و اجتماعی نیز به خیابانها آمدند چون به خوبی این مسئله را درک کردند که هدف دشمن از بین بردن یکپارچگی ایران و دستاندازی به سرمایههای ملی و مذهبی این سرزمین است.
-
تا مرد سخن نگفته باشد...
در دو ماه اخیر، چه آن ۴۰ روزی که کشور عزیزمان، ایران زیر ضربات نظامی اهریمنان بود و چه تمام روزهای گذشته تا همین شب قبل، رفتار جمعی ایرانیان حیرت جهان را به دنبال داشته است.
-
-
چالش تعطیلی مدارس در شرایط جنگ
با بحران کمسوادی چه کنیم؟
تعطیلی گسترده و طولانیمدت مدارس ایران از ۹ اسفند به دلیل شرایط جنگی، یکی از بزرگترین چالشهای نظام آموزشی کشور در دهههای اخیر محسوب میشود. اگرچه حفظ ایمنی دانشآموزان در اولویت است، اما توقف فرآیند یادگیری حضوری، نگرانیهای جدی درباره افت تحصیلی، افزایش شکاف آموزشی و آسیبهای روانی- اجتماعی ایجاد کرده است.
-
درگیر بازی رسانهای دشمن نشویم
رفتار و سیاستهای رسانهای کشور به خصوص در میادین جنگهای تحمیلی موضوعاتی است که در یک سال اخیر به شدت مورد توجه گروههای مختلف از جمله کارشناسان رسانهای، تحلیلگران و چهرههای سیاسی و حتی مردم و افکار عمومی قرار گرفته است.
-
حضور ایران واقعی در خیابانهای حماسه
۳۸ شب است که ایران عزیز درگیر نبرد ناخواسته با اهریمنان آمریکایی و صهیونیستی شده است. البته بماند که یکی از علل اصلی آغاز این جنگ وطنفروشان و خائنانی بودند که بعد از جنگ ۱۲ روزه در خرداد و تیر سال گذشته، مدام بر طبل جنگ میکوبیدند و آتشباری بر سر ایرانیان حاضر در کشور را از دشمنان دریوزگی میکردند.
-
-
ایران برای همیشه تاریخ
الان که کلمات پشت سر هم معنا میسازند و این خطوط نوشته میشوند، هر از گاهی سوت موشکی و صدای انفجاری به گوش میرسد و شاید همین الان که شما در حال خواندن این کلمات و خطوط هستید، صدای انفجاری آزردهخاطرتان میکند.
-
مذاکره؛ روزنه امید یا میدانی برای جنگ اقتصادی؟
همزمان با دور جدید مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا و خبرهای لحظهای و گمانهزنیها درباره سرنوشت این مذاکرات، نرخ تورم در ایران به سطوح هشداردهندهای رسیده که مستقیما بر معیشت روزمره مردم تاثیر گذاشته است.
-
مسابقه همگانی با تورم
شمارش معکوس برای پایان سال پرفراز و نشیب ۱۴۰۴ آغاز شده و ۲۶ روز مانده تا شروع سال ۱۴۰۵، دغدغه معیشت و سفرهای که هر روز کوچکتر میشود، به مهمترین مسئله قشر عظیم کارگر و کارمند تبدیل شده است.
-
موتورسواران بخوانند
معاون اجتماعی پلیس راهور تهران روز گذشته در آماری اعلام کرده است که چهار میلیون و ۳۰۰ هزار دستگاه موتورسیکلت در تهران پلاک شده و در حال تردد هستند که این تعداد موتورسیکلت ۱۰ درصد آلودگی هوای تهران را موجب میشوند. البته که میزان آلایندگی این موتورسیکلتها به دلیل تردد موتورهای فرسوده و کاربراتوری یا حتی استاندارد نبودن موتورهای جدیدتر و انژکتوری مسئله بسیار مهمی است که نیاز به رسیدگی دارد اما مسئله مورد اشاره در این نوشتار مربوط به فرهنگ موتورسواری از سوی چهارمیلیون و ۳۰۰ هزار شهروندی است که با گواهینامه یا بیگواهینامه در خیابانهای پایتخت ویراژ میدهند.
-
زمین هنوز سیراب نشده است
بارشهای سراسری که در دو سه هفته اخیر موجب جاری شدن رودها و آبگیری تالابها در استانهای مختلف کشور شده این خیال را برای مردم به وجود آورده است که مشکل بیآبی و خشکسالی به پایان رسیده است و دیگر نباید بابت خالی ماندن سدها نگران باشند. همین مسئله موجب شده است تا هر از گاهی این گزاره را از برخی دوستان و آشنایان بشنویم که «خدا را شکر؛ با این بارندگیها دیگر مشکل کمآبی نداریم» و اینجاست که باید واقعیت تلخ محیط زیستی کشور را به صورت عیان شرح داد.
-
روزی تو خواهی آمد
۴۷ روز تا پایان سال ۱۴۰۴ باقی مانده است، سالی که پر از حوادث عجیب و تلخ برای کشور بود. عبور از جنگ ۱۲ روزه و تجلی اتحاد ملی مردم ایران در روزهای بعد از آن تا همین اعتراضات معیشتی بازاریان و مردم در دی که به دلیل نفوذ دشمن، تبدیل به اغتشاشاتی گسترده و دردناک برای ملت ایران شد، تنها دو نمونه از تلخیهای این سال هستند.
-
سیاستورزان پارلمان شهر
انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا به عنوان یکی از مهمترین و اثرگذارترین گزینشهای مردمی در کشور، قرار است اردیبهشت سال آینده برگزار شود. البته این انتخابات بر اساس قانون قرار بود که اردیبهشت ۱۴۰۴ برگزار شود اما به دلیل حادثه روی داده برای دولت سیزدهم، دوره فعلی شورای شهر تهران به مدت ۱۰ ماه تمدید شد تا سرنوشت اداره پایتخت و دیگر شهرها و روستاهای کشور در اردیبهشت ۱۴۰۵ مشخص شود.
-
اعیاد شعبانیه مبارک
«ما ملت امام حسینیم»؛ شاید این گزاره را باید معروفترین جمله سردار شهید، حاج قاسم سلیمانی در نظر بگیریم که بعد از شهادت او در میان جامعه شناخته شد و بارها از سوی چهرهها و شخصیتهای مختلف به کار گرفته شد.
-
راه و رسم درست اعتراض
در ۱۰ روز گذشته اتفاق تلخ و دهشتناکی در کشور روی داد که دل هر ایرانی واقعی را به درد میآورد. بر اساس اظهارات برخی مسئولان، هزاران نفر در کشور جان خود را در اغتشاشات آشوبگران از دست دادند و میلیاردها تومان سرمایه مردمان به تاراج رفت و نابود شد. چه جانهای عزیزی؛ از کودک سهساله بگیر تا پرستار و کاسب و سرباز وطن از دست رفت و خانوادهها داغدار شدند. اما باز هم مردم از این معرکه و مهلکه سربلند بیرون آمدند. اما سوال اینجاست که چرا شرایط کشور به اینجا رسید؟
-
الان وقت سکوت مسئولان نیست
اعتراضات بحق مردم بابت سختی کسب و کار و معیشت از پنجشنبه شب دستاویز دشمنان و ایادی خارجی قرار گرفت تا اغتشاشات در شهرهای بزرگ و کوچک کشور آغاز شوند که نتیجه آن تاکنون تخریب میلیاردها تومان از سرمایه ملت و نیز کشته و زخمی شدن دهها نفر از هموطنان شده است.
-
کدام مردم؟ کدام مسئولان؟
روز گذشته و همزمان با برخی اعتراضات کسبه و مردم در اطراف مراکز تجاری و بازار بزرگ تهران، فروشگاههای زنجیرهای و برخی مغازههای فروش مواد پروتئینی نیز شلوغ و پرازدحام بودند.
-
آواز ناکوک دخل و خرج ۱۴۰۵
درست در میانه میدان تاخت و تاز قیمت دلار، سکه و حجم عظیم نگرانی خانوادهها برای گذراندن امور روزمره زندگی خود، آن هم ۸۲ روز مانده به پایان سال، حالا اخبار نگرانکننده از وضعیت بودجه سال ۱۴۰۵ سردرگمی عجیبی را برای مردم به وجود آورده است.
-
باران رحمت؛ سیلان فرصت
بارشهای خوب دو هفته اخیر در ایران، صحنهای از یک تناقض عمیق را در عرصه مدیریت منابع آبی کشور به نمایش گذاشت. از یکسو، آسمان رحمتی از خود نشان داد که ماهها آرزویش را داشتیم و تا حدودی سفرههای آب زیرزمینی و مخازن سدها را سیراب کرد، اما از سوی دیگر، حجم عظیمی از این نعمت الهی، بهدلیل نبود سازوکارهای مناسب مدیریت و ذخیره، در قالب سیلاب و روانآب به دریا ریخت یا در دل خشک کویر فرورفت. این رویداد تلخ و شیرین، زنگ هشداری است جدی بر ضرورت تحول اساسی در مدیریت منابع آبی کشور.